شمارهٔ ۱۵ - در موعظه و نصیحت
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر بر ناپایداری دنیا و عدم اتکا به خوشیها و غمهای گذرا تأکید میکند. او میگوید که هیچ گاه نباید به روزهای زودگذری که مملو از شادی یا اندوه هستند، اعتماد کرد. خوشیها و غمها مانند باد میگذرانند و نمیتوان به آنها تکیه کرد. شاعر به خواننده توصیه میکند که از امور دنیوی و آرزوهای بیمورد دست بکشد و به آنچه در حال حاضر میتواند انجام دهد، توجه کند. همچنین بر لزوم تسلیم قضا و قدر و دوری از حرص و طمع نسبت به اموال دیگران تأکید مینماید. در نهایت، او بر ارزش درک خود در زندگی تأکید دارد و میگوید که انسان باید به حال خود توجه کند و برای دیگران بیش از حد خود را درگیر نکند.
به پنج روزه ایامِ اعتماد مکنبه هست و نیست دل خود غمین و شاد مکن
هوش مصنوعی: به روزهای کوتاه و ناپایداری که به آنها اعتماد نداری، دل خوش نکن و به خودت امید نده. زندگی به سرعت تغییر میکند و نباید به خوشیها و غمهای گذرا دل ببندی.
اگر خوشیست اگر غم چو باد درگذردچو باد کن گذر و تکیه را به باد مکن
هوش مصنوعی: اگر شادی باشد یا اندوه، مثل باد میگذرد. پس به آنها وابسته نشو و تکیهگاهی نداشته باش.
هر آنچه بهر ازین عاریتسرا داریبس است درد سر خویش را زیاد مکن
هوش مصنوعی: هر چیزی که از این دنیا به عاریت داری کافی است؛ خودت را بیشتر از این درگیر مشکلات نکن.
خیال کن که کجا رفت کی قباد کجاستبه هرزه آرزوی ملک کیقباد مکن
هوش مصنوعی: تصور کن که کی قباد کجا رفته است و دیگر به دنبال آرزوهای بیهوده برای دستیابی به سلطنت کیقباد نباش.
شدی به ملک تن خویش فاعل مختارعدول وقت تحکم ز عدل و داد مکن
هوش مصنوعی: شما به عنوان صاحب اختیار در سرزمین وجود خود قرار گرفتهاید، پس در زمان برقراری عدالت و انصاف، از انجام نیکی و درستکاری کوتاهی نکنید.
به پیش حکم قضا سر بنه به طاعت و بسدگر به معنی تقدیر اجتهاد مکن
هوش مصنوعی: به جلو برو و با تقدیر و سرنوشت خود کنار بیا. دیگر به معنای تقدیر نیندیش و تلاش نکن.
به آنچه بهر تو امروز ممکن است بسازز روز بعد وز شام گذشته یاد مکن
هوش مصنوعی: امروز را غنیمت بشمار و برای آینده نگرانی نداشته باش. از اتفاقات و رویدادهای گذشته نیز چیزی در ذهن نگه مدار.
طمع ز بردن مال کسان بِبُر ور نهدمی که مال ترا میبرند داد مکن
هوش مصنوعی: اگر به مال دیگران طمع نکنی، در غیر این صورت، زمانی که مال تو را میبرند، نباید شکوایه کنی.
چو خود بگفته خود دل نمیدهی (صامت)برای غیر ورق بیش از این سواد مکن
هوش مصنوعی: اگر خودت دل را به کسی نمیسپاری، پس برای دیگران بیشتر از این علامت و نشانهای نگذار.