شمارهٔ ۸۲
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به مقام و حرمت اهل معرفت و طریقت اشاره دارد. عاکفان و افرادی که به سمت قبله‌ی اهل کرمند (مردم معنوی) گرایش دارند، با علم و دانش ارتباط دارند و نسبت به آنچه که در لوح و قلم نوشته شده واقفند. آنها که در بیابان معرفت گام می‌گذارند، با وجود اینکه ظاهراً بی‌پا و سر هستند، اما در حقیقت صاحب علم و آگاهی‌اند. شخصیت‌های این طایفه از فقرا و نیازمندانند که به نوعی روحانی و مقدس به شمار می‌آیند. در نهایت، شاعر به زیبایی و خطرات عشق و دلبستگی به این طایفه اشاره می‌کند و نشان می‌دهد که آنها در عالم معنویت از رنج‌ها رهایی یافته‌اند.
عاکفان حرمت قبلۀ اهل کرمندواقف از نکتۀ سر بستۀ لوح و قلمند
هوش مصنوعی: کسانی که در بیتالمقدس به عبادت مشغولند، از رازهای پنهان نوشتن و حکمتهای آن آگاهی دارند و به محرمانههایی که در کارهای معنوی وجود دارد، پی بردهاند.
خاکساران تو ماه فلک ملک حدوثجان نثاران تو شاه ملکوت قدمند
هوش مصنوعی: خاکیان و پستمرتبهها در آسمان تو مانند ماه درخشانی هستند، و افرادی که جان خود را فدای تو میکنند، در سلطنت و ملکوت تو قرار دارند و قدمهایشان در مسیر توست.
خرقه پوشان تو تشریف ده شاهاننددُرد نوشان تو ائینه گر جام جمند
هوش مصنوعی: پوشندگان خرقه، در مقام و منزلت چون پادشاهان هستند و نوشندگان شراب، همچون آینهای هستند که جام جمشید را نشان میدهند.
بندگان تو ز زندان هوا آزادنددر کمند تو و آسوده ز هر بیش و کمند
هوش مصنوعی: بندگان تو از اسارت آرزوها رها هستند و در دام عشق تو، بینگرانی از کمبود و زیاد هستند.
جانب اهل طریقت به حقارت منگرزانکه در بادیۀ معرفت اول قدمند
هوش مصنوعی: به سوی اهل طریقت از روی حقارت و پستی نگاه نکن، زیرا آنها در مسیر معرفت، نخستین گامها را برداشتهاند.
گرچه شورید و ژولیده و بی پا و سرندلیک در عالم جان صاحب طبل و علمند
هوش مصنوعی: با وجود اینکه او دیوانه، آشفته و بیسر و پا است، اما در عالم روح، صاحب طبل و دانش است.
ناوک غمزۀ من بر دل این غمزدگانزانکه این سلسله صید حرم و محترمند
هوش مصنوعی: تیغ نازک غمزهام بر دلهای دلسوختگان مینشیند، زیرا این رشته عشق و زیبایی (که من در آن گرفتارم) مقدس و محترم است.
نام نام آور این طائفه را میمون دانزانکه در دفتر ایجاد مبارک قدمند
هوش مصنوعی: این افراد را به خاطر شهرت و برجستگیشان به میمون تشبیه کن، زیرا در یادداشتهای زندگی، آنها نقطههای خوشایند و مبارکی هستند.
مفتقر دست تو و دامن آنان که همهخضرجانند و مسیحانفس و روح‌دمند
هوش مصنوعی: ناباوری به انسانهای بیچیز و نیازمند، در حالی که آنها از نظر روحی و معنوی سرشار و زندهاند، قابل تصور نیست.