غزل شمارهٔ ۴۱۶
هوش مصنوعی: این شعر به عشق الهی و سیر درون تأکید دارد. شاعر به عاشق میگوید که از مسائل مربوط به وجود و عدم و زمان (ازل و ابد) نپرسد، زیرا در حقیقت، عشق و توحید فراتر از این مفاهیم است. او پیشنهاد میکند که برای رسیدن به حقیقت، باید از این مفاهیم دل بکنیم و در حرم محبت و عشق غرق شویم. شاعر همچنین به این نکته اشاره میکند که در این مقام، باید از خود بگذریم و تنها سایهای از حقیقت باشیم. در نهایت، او به عاشق میگوید که در این لذت از حقیقت، دیگر از آلام و دردها نپرسد.
در عشق روی او ز حدوث و قدم مپرسگر مرد عاشقی ز وجود و عدم مپرس
هوش مصنوعی: در عشق به چهره او، از زمان و آغاز و پایان سوال نکن. اگر عاشق واقعی هستی، از وجود و نبود نیز سوال نکن.
مردانه بگذر از ازل و از ابد تمامکم گوی از ازل ز ابد نیز هم مپرس
هوش مصنوعی: بهطور محکم و شجاعانه از گذشته و آینده عبور کن و به آنها اهمیت نده. همچنین، کمگفتن دربارهی گذشته و نپرسیدن از آینده را در نظر داشته باش.
زین چار رکن چون بگذشتی حرم ببینوانگاه دیده برکن و نیز از حرم مپرس
هوش مصنوعی: وقتی به چهار رکن این عالم رسیدی، به سراغ حرم برو و سپس چشمپوشی کن و از حرم نیز سوالی نپرس.
آنجا که نیست هستی توحید، هیچ نیستزانجای درگذر به دمی و ز دم مپرس
هوش مصنوعی: در جایی که وجود توحید نیست، هیچ وجود ندارد. پس از آن مکان به سرعت عبور کن و از دم و زمان نپرس.
لوح و قلم به قطع دماغ و زبان توستلوح و قلم بدان و ز لوح و قلم مپرس
هوش مصنوعی: نوشتن و بیان تفکرات و احساسات به وسیلهی عقل و زبان تو امکانپذیر است. بنابراین، خودت را درگیر سوالات بیمورد نکن و اهمیت آنها را دستکم نگیر.
کرسی است سینهٔ تو و عرش است دل درووین هر دو نیست جز رقمی وز رقم مپرس
هوش مصنوعی: سینهٔ تو مانند یک کرسی است و دل تو چنان عرشی به شمار میآید. اما در واقع، این دو تنها یک تصویر و نماد هستند و نباید دربارهٔ این نشانهها سوالی پرسید.
چون تو بدین مقام رسیدی دگر مباشگم گرد در فنا و دگر بیش و کم مپرس
هوش مصنوعی: وقتی به این جایگاه عالی رسیدی، دیگر در شاخت و هویت خود غرق نشو. از فقدان و نقصان دیگر چیزی نپرس و به دنبال جزئیات نرو.
یک ذره سایه باش تو اینجا در آفتاباینجا چو تو نهای تو ز شادی و غم مپرس
هوش مصنوعی: به عنوان یک ذره، در میان نور و روشنی اینجا حضور داشته باش. وقتی تو اینجا نیستی، دیگر درباره شادی و غم نپرس.
هر چیز کان تو فهم کنی آن همه توییپس تا که تو تویی ز حدوث و قدم مپرس
هوش مصنوعی: هر چیزی که تو درک کنی، همان تو هستی. پس وقتی که تو وجود داری، نگران مسأله تازگی و کهنگی نباش.
عطار اگر رسیدی اینجایگاه تودر لذت حقیقت خود از الم مپرس
هوش مصنوعی: اگر به جایگاه عطار رسیدی، دیگر از دردها و رنجها سؤال نکن؛ چرا که در لذت واقعی و حقیقت وجودت غرق شدهای.