غزل شمارهٔ ۵۷۱
هوش مصنوعی: این شعر از عطار نیشابوری بیانگر حالتی عمیق از درد و تنهایی است. شاعر از ناتوانی خود در درمان دردش صحبت می‌کند و احساس می‌کند که در وضعیتی ناامیدکننده و گیج‌کننده قرار دارد. او عشق خود را در حالتی آشکار و پنهان می‌بیند و به بی‌فایده بودن تلاش‌ها برای یافتن آرامش و درمان اشاره می‌کند. تنهایی و افسردگی او موجب شده است که در میان محنت‌های زندگی، احساس بی‌هدفی کند و در جستجوی ایمان و معنا باشد. در نهایت، عطار درگیر احساساتی متناقض است و خود را در موقعیتی بین ایمان و کفر و سردرگمی می‌بیند.
دل ز دستم رفت و جان هم، بی دل و جان چون کنمسر عشقم آشکارا گشت پنهان چون کنم
هوش مصنوعی: دل و جانم از دستم رفتند و حالا نمیدانم بدون آن دو چگونه باید با عشق خود زندگی کنم. عشق من به طور آشکار به وجود آمده، اما من در پنهان چه کنم؟
هرکسم گوید که درمانی کن آخر درد راچون به دردم دایما مشغول درمان چون کنم
هوش مصنوعی: هر کسی میگوید که باید درمانی برای درد پیدا کنم، اما من همواره به درد خود مشغولم و نمیدانم چه کنم.
چون خروشم بشنود هر بی خبر گوید خموشمی‌تپد دل در برم می‌سوزدم جان چون کنم
هوش مصنوعی: وقتی که صدای خروشم را بشنود، هر کسی که از حال باخبر نیست، میگوید ساکت باش. در دل من تپش ایجاد میشود و جانم در آتش میسوزد. حالا باید چه کار کنم؟
عالمی در دست من، من همچو مویی در برشقطره‌ای خون است دل، در زیر طوفان چون کنم
هوش مصنوعی: در دستان من جهانی وجود دارد، اما من مانند مویی در آن هستم. دل من مانند قطرهای خون است و در زیر طوفان، نمیدانم چگونه باید رفتار کنم.
در تموزم مانده جان خسته و تن تب زدهوآنگهم گویند براین ره به پایان چون کنم
هوش مصنوعی: در فصل گرما، جانم خسته و تنم داغ و بیمار است و در این شرایط نمیدانم چگونه باید به پایان راه برسم.
چون ندارم یک نفس اهلیت صف النعالپیشگه چون جویم و آهنگ پیشان چون کنم
هوش مصنوعی: من توانایی و شایستگی ای ندارم که به مقام و مرتبهای برسم، در این صورت چطور باید خود را به جستجوی اهداف بلندتر برسانم و به سمت آنها حرکت کنم؟
در بن هر موی صد بت بیش می‌بینم عیاندر میان این همه بت عزم ایمان چون کنم
هوش مصنوعی: در دل هر رشته موی تو، صد معشوقه و زیبایی را می‌بینم که به وضوح نمایان هستند، اما در این میان، با وجود این همه زیبایی، چگونه میتوانم به ایمان و قطعیت در عشق خود دست یابم؟
نه ز ایمانم نشانی نه ز کفرم رونقیدر میان این و آن درمانده حیران چون کنم
هوش مصنوعی: من نه نشانهای از ایمان دارم و نه از کفرم رونقی وجود دارد. در این بین، من ماندهام و حیران، نمیدانم چه کار کنم.
چون نیامد از وجودم هیچ جمعیت پدیدبیش ازین عطار را از خود پریشان چون کنم
هوش مصنوعی: وقتی که از وجودم هیچ جمعی شکل نگرفته و هیچ چیزی در من نیست، چگونه میتوانم عطار را از خودم ناامید و پریشان کنم؟