(۷) حکایت دیوانه که اشک می‌ریخت
هوش مصنوعی: در این شعر، یک دیوانه به خاطر درد و رنجی که در دل دارد، اشک می‌ریزد. دیگران از او می‌پرسند که چرا اینقدر غمگین است و او در پاسخ می‌گوید که به خاطر احساسی عمیق و انسان‌دوستی‌اش گریه می‌کند. دیوانه‌ای که درکی عمیق از دلها دارد، بیان می‌کند که همه دلها و احساسات به یک منبع مشترک بازمی‌گردند. او به وجود خیر و شر اشاره می‌کند و می‌گوید که این‌ها از یک جا نشأت می‌گیرند. در نهایت، او به مخاطب خود یادآوری می‌کند که اگر از محدودیت‌های دنیوی رها شود، مانند گنجی ارزشمند خواهد بود. پیام شعر به این نکته تاکید دارد که دل و احساسات ما به یک منبع بزرگتر مرتبط هستند و درک این ارتباط می‌تواند ما را به آزادی و آگاهی عمیق‌تری برساند.
یکی دیوانه می‌ریخت اشکِ بسیاریکی گفتش چرا گرئی چنین زار
هوش مصنوعی: یک نفر دیوانه خیلی گریه میکرد. کسی از او پرسید چرا اینقدر زار و پریشان شدهای؟
بگویم، گفت ازانم خون فشانیکه تا دل سوزدش بر من زمانی
هوش مصنوعی: بگویم که چون دلش به خاطر من میسوزد، خون گریه می‌کند و این نشان از عمق علاقهاش دارد.
یکی گفتش که او را دل نباشدکسی کین گوید او عاقل نباشد
هوش مصنوعی: کسی گفت که اگر دل تو را نرنجاند، پس نشان میدهد که تو آدم عاقلی نیستی.
جوابش داد آن دیوانه پیشهکه او دارد همه دلها همیشه
هوش مصنوعی: جواب او را آن فرد دیوانه داد که همیشه دلها را به خود جذب می‌کند.
همه دلها که او دارد شگرفستچه گونه دل ندارد این چه حرفست
هوش مصنوعی: همه دلهایی که او دارد، بسیار شگفتانگیز است. چگونه ممکن است که هیچ دلی نداشته باشد؟ این چه حرفی است؟
همه چیزی که اینجا هست از آنجاستبدو نیک و بلند و پست از آنجاست
هوش مصنوعی: همه چیزهایی که در اینجا وجود دارند، از جایی دیگر آمدهاند؛ خوب و بد، بزرگ و کوچک، همه از آنجا نمودیافتهاند.
پس این دلهای ما ز آنجا بوَد نیزدل تنها نمی‌گویم همه چیز
هوش مصنوعی: دلهای ما از جایی دیگر برمیخیزند و به همین خاطر، نمیتوانم تنها دل را بگویم؛ بلکه همه چیز را شامل میشود.
ترا گر خَیر و شرّ آید دوایتاز آنجا می‌توان کردن روایت
هوش مصنوعی: اگر برای تو خیر و شر اتفاق بیفتد، از همان مکان می‌توان داستانها و روایتها را بیان کرد.
ببین تا خاک جبریل از چه خون کردکه قوم سامری را سرنگون کرد
هوش مصنوعی: ببین که چطور خاکی که جبرئیل بر آن نازل شده، باعث شد تا قوم سامری شکست بخورند و از عرش به فرش بیفتند.
ولی چون باد ازو در مریم آمدز روح الله حیات عالم آمد
هوش مصنوعی: اما وقتی که باد روح خدا بر مریم وزید، حیات و زندگی در عالم پدید آمد.
بدان اینجا که خیر و شر از آنجاستاگر نفعست از آنجا ضر از آنجاست
هوش مصنوعی: بدان که اینجا، خیر و شر به هم وابستهاند؛ اگر چیزی سودمند باشد، ممکن است در همان مکان ضرر هم وجود داشته باشد.
تو زان رو بیخبر از قدس پاکیکه اندر تنگنای آب و خاکی
هوش مصنوعی: تو به همین دلیل از مکان مقدس و پاکی بیخبری که در محدودیت‌های آب و خاک زندگی میکنی.
اگر تو زین خراب آزاد گردیچو گنجی در خراب آباد گردی
هوش مصنوعی: اگر از این ویرانی رهایی یابی، همچون گنجی در دل این ویرانه گرانقدر میشوی.
هم اینجا گرچه زین دل خسته باشیبدل باری بحق پیوسته باشی
هوش مصنوعی: حتی اگر در اینجا از دل خستهای، همیشه به حقیقت متصل باش.