بخش ۳۱ - قال النبی صلی الله علیه و آله و سلم: «الدنیا جیفة وطالبها کلاب»
هوش مصنوعی: این شعر به نقد دنیا و تمایلات مادی انسان‌ها می‌پردازد و بر اهمیت نیکی و معنویت تأکید دارد. شاعر به نادانی افرادی که به دنبال لذت‌های دنیوی هستند، اشاره می‌کند و آنها را به ترک دنیا و تمرکز بر ارزش‌های اخلاقی دعوت می‌کند. او تأکید می‌کند که دنیا مانند جیفه‌ای بی‌ارزش است و انسان‌ها باید از آن بگذرند تا به حقیقت و معنای عمیق‌تر زندگی دست یابند. شاعر همچنین بر عشق و علم به عنوان راهی برای رسیدن به حقیقت و آزادی روحی تأکید می‌کند و مطرح می‌کند که فهم عمیق‌تری از قرآن و معانی الهی در وجود هر انسان وجود دارد. در پایان، او به قدرت عشق و علم اشاره می‌کند که می‌تواند انسان را از زشتی‌های دنوی رها کند.
جیفهٔ دنیا چو مردار آمدهطالب آن کلب کردار آمده
هوش مصنوعی: دنیا مانند زائدات و چیزهای بی‌ارزش است و افرادی که به دنبال آن هستند، مانند سگانی هستند که به دنبال زبالهها میگردند.
بر تو ای نادان شده مردی حرامچندگردی گرد مرداری مدام
هوش مصنوعی: ای نادان، تو چطور به مردی تبدیل شدهای که در محفلهای زشت و نامناسب میچرخد و از آنها دور نمیکنی؟
بهر آن دنیا صحیفه باشدتکه همی خواهی که جیفه باشدت
هوش مصنوعی: برای آن دنیا، کتابی برای تو وجود دارد که اگر میخواهی به مقام والایی برسی، باید به آن توجه کنی.
تخم نیکی کار و نیکی کن دروتا بری از جمله دینداران گرو
هوش مصنوعی: اگر بذر کارهای خوب را بکاری، در نهایت از پیروان دین و ایمان محسوب خواهی شد.
شد چو شیر مادرت اینها حلالرو بترس آخر ز قهر ذوالجلال
هوش مصنوعی: وقتی که مثل شیر مادر قوی و شجاع شدی و به حلال بودن این امور اطمینان داری، این را فراموش نکن که در نهایت باید از خشم خداوند بزرگ بترسی.
من زدنیائی ندارم یک پشیزمیل هم ازوی ندارم هیچ چیز
هوش مصنوعی: من هیچ تعلقی به دنیا ندارم و حتی یک ذره میل به آنچه که در آن است هم ندارم؛ هیچ چیز برای من مهم نیست.
من کلام حقّ بحقّ دانسته‌امنه چو دیگر مردمان بسته‌ام
هوش مصنوعی: من سخن حقیقت را به خوبی میفهمم و مانند دیگران خود را در قید و بند آن نمیبینم.
هر چه حق گوید ز معنی بشنومفارغ و آزاد در کویش روم
هوش مصنوعی: هر چه حقیقت بگوید را میشنوم و بیدغدغه حرکت میکنم و به سوی آن میروم.
من ندارم بحث بالا و نشیبزآنکه دارم گنج سلطانی بجیب
هوش مصنوعی: من به خاطر اینکه ثروت و قدرت عظیمی دارم، سر خود را با مسائل و مشکلات روزمره مشغول نمیکنم.
هست دنیا همچو لقمه پیش مندر جهان جان و جانانم وطن
هوش مصنوعی: دنیا برای من مانند لقمهای است و در این جهان، جان من و محبوب من، وطن من به حساب میآید.
قحبهٔ دنیا که او بس لاده استمقتدای ما طلاقش داده است
هوش مصنوعی: دنیا که مانند زنی بیوفا است، ما را به دنبال خودش کشانده و از آن جدا شدهایم.
هر که ترک میل دنیائی بداددیدهٔ معنی به بینائی گشاد
هوش مصنوعی: هر کس که از تمایلات دنیوی و خواستههای دنیایی بگذرد، چشم باطنش باز میشود و می‌تواند حقیقت را بهتر ببیند.
گر تو چون ما ترک دنیائی کنیمرد گردی ترک رسوائی کنی
هوش مصنوعی: اگر تو هم مانند ما از دنیا جدا شوی، مرد میشوی و از رسوایی رهایی مییابی.
من ز مظهر گویم این اسرار رارو تو مظهر خوان ودان عطّار را
هوش مصنوعی: من از حقیقت این اسرار سخن میگویم، تو خود را به عنوان نشانهای از آن حقیقت بشناس و عطّار را نیز بشناس.
هست دروی بس عجایب بیشمارجوهر از دریای مظهر خوش برآر
هوش مصنوعی: در دل درویش، شگفتیهای زیادی نهفته است. از دریای وجود او، جوهر زیبایی و نکات مثبت بیرون میآید.
دانکه هر مصراع او یک گوهر استپس ز معنیهای قرآن جوهر است
هوش مصنوعی: بدان که هر خط شعر او همچون جواهر ارزشمندی است، پس معانی قرآن نیز چون جوهری گرانبهاست.
من ز بهرت ره ز جوهر ساختموندر آن جوهر بمظهر تاختم
هوش مصنوعی: من از خوبی و زیبایی تو راهی برای خود باز کردم و در آن زیبایی به تجلی و ظهور رسیدم.
تا رسیدم در ولایتهای عشقآمد اندر گوش من هیهای عشق
هوش مصنوعی: وقتی به سرزمینهای عشق رسیدم، در گوشم صدای عشق به گوش میرسید.
هی هی عشق من از حیدر بودزآنکه او درعلم احمد در بود
هوش مصنوعی: عشق من از حیدر است، زیرا او در علم و دانش به مرتبهای بود که پیامبر احمد در آن مقام قرار داشت.
این معانی ختم شد بر شاه منزآنکه اوباشد چو روحم در بدن
هوش مصنوعی: این مفاهیم به پایان میرسد، زیرا شاه من همانند روح من در بدن من است.