بخش ۳ - الحكایة و التمثیل
هوش مصنوعی: این متن به بیان احساسات و نگرانی‌های مربوط به عشق و فراق می‌پردازد. کاملی می‌گوید که اگر نگرانی از گناه و عذاب وجود نداشت، رنج و سختی راه زندگی آسان‌تر می‌شد. او اشاره می‌کند که هر عذابی که وجود دارد، در نهایت به فراق و جدایی مربوط می‌شود. همچنین، او از فرزندش می‌خواهد که مفهوم واقعی عشق و درد ناشی از فراق را درک کند، زیرا تنها کسی که عاشق است، می‌تواند این درد را احساس کند. در نهایت، او انتقاد می‌کند از کسانی که دعوی عشق دارند ولی در دل خود احساسی ندارند.
کاملی گفته‌ست کز بیم گناهگر نبودی پیش حاصل رنج راه
هوش مصنوعی: آدمی در بر گرفت بیم گناه، اگر نه برای پرهیز از عذاب و رنج، باید تلاش کند و زحمت بکشد تا به نتیجه برسد.
یا زجان کندن بلا بودی و بسیا عذاب گور بودی پیش و پس
هوش مصنوعی: یا اینکه درد جدایی از جان انسان است و نهایتاً همین است، یا اینکه عذاب قبر در دنیا و آخرت وجود دارد.
یا صراطستی و یا میزانستیهرچه هستی آن همه آسانستی
هوش مصنوعی: یا راهی و یا راهنما هستی؛ هر چه که هستی، همگی آسان و ساده است.
این همه سهل است اگر نبود فراقچون بود فرقت دلی پر اشتیاق
هوش مصنوعی: این همه چیز آسان است، اگر جدایی وجود نداشت. چگونه می‌شود دل پرشور و شوقی داشته باشیم در چنین حالتی؟
هر عذابی کان همی داند یکیجمله در جنب فراقست اندکی
هوش مصنوعی: هر عذابی که انسان میشناسد و تجربه می‌کند، در واقع جزئی از درد جدایی است.
تو چه دانی ای پسر سوز فراقعاشقی داند دلی پراشتیاق
هوش مصنوعی: تو چه میدانی ای پسر، درد و رنج جدایی را؛ تنها دلی passionate و عاشق است که این سوز و گداز را میشناسد.
تو چو عاشق نیستی دل مردهٔدعوی عشق از چه در سرکردهٔ
هوش مصنوعی: تو که عاشق نیستی، پس چرا دل بیروح و مردهات بهخاطر ادعای عشق اینقدر درگیر شده است؟