بخش ۲۸ - قالوا اتجعل فیها من یفسد فیها ویسفک الدماء
هوش مصنوعی: این شعر به بیان معانی عمیق و عبرت‌های زندگی می‌پردازد. شاعر به انسان‌ها تذکر می‌دهد که در مسیر زندگی با حسادت و کینه‌توزی دیگران مواجه خواهند شد، اما باید با ایمان و تلاش، از مشکلات عبور کنند. انسان‌ها ممکن است به بخشی از زندگی خود دچار تنگنای فکری و روحی شوند (تشبیه به چاه) و در این وضعیت باید به قرآن و دستورات آن پناه ببرند تا از قعر چاه خارج شوند. شاعر به مردم توصیه می‌کند که به علم و عشق توجه کنند، از ناچیزی فاصله بگیرند و در سراسر زندگی نیکوکاری و صدق را پیشه کنند. در نهایت، بر اهمیتِ آگاه بودن و خود را از مشکلات بالا کشیدن تاکید می‌کند تا از خجالت و نا امیدی جلوگیری شود.
همه افتاده‌اند در تک و تازکرده بر تو زبان طعن دراز
هوش مصنوعی: همه به تو حملهور شدهاند و زبانشان به انتقاد و طعنه دراز است.
چون زفطرت تو بوده‌ای مقصود همگنان چون برادران حسود،
هوش مصنوعی: چون سرشت تو اینگونه است، هدف دیگران مانند برادرانی حسود است.
کارها ساختند بر سر راه تا ترا در فکنده‌اند به چاه
هوش مصنوعی: در مسیر تو موانع و مشکلاتی ایجاد کردند تا بتوانند تو را به دام بیندازند.
ساکن قعر چاه ماری چند! در بن چاه حرص داری چند
هوش مصنوعی: چندین مار در ته چاه به سر میبرند، در حالی که تو در عمق چاه، در دام طمع و حرص گرفتار هستی.
اینک آمد نظر کن ای مسکین بر سر چاه ژرف بشری هین!
هوش مصنوعی: حال، ای بیچاره، نگاه کن به عمق چاه تاریکی که انسانیت را در خود فرو برده است!
در چه انداخت بهر دعوت را حبل قرآن و دلو عصمت را
هوش مصنوعی: به خاطر چه چیزی به این دعوت توجه کردی؟ قرآن را به عنوان ریسمان و دلو را به عنوان وسیلهای برای پاکی و عصمت قرار دادهای.
بیش از این در میان چاه مپای دست بر حبل زن، زچاه برآی
هوش مصنوعی: دیگر در چاه نمان، دستت را بر دستان حبل بزن و از چاه بیرون بیا.
خویشتن را زچاه بالاکش علم عشق بر ثریا کش
هوش مصنوعی: خودت را از چاه رهایی بخش و عشق را به اوج برسان.
چست با کاروان صدق و یقینسفری کن به مصر علیین
هوش مصنوعی: با گروهی از افرادی که راستگو و با ایمان هستند، سفری به سرزمین آرامش و بالاترین مقامها داشته باش.
تا ز ناچیز و هیچ، چیز شوی واندر آن مملکت عزیز شوی
هوش مصنوعی: برای اینکه از هیچ و بیارزش بودن به حالت ارزنده و محترمی دست یابی، باید در آن سرزمین ارزشمند و گرانبها قرار بگیری.
حاسدان تو چون تو را بینندآن همه بهجت و بها بینند،
هوش مصنوعی: زمانی که حسودان تو را میبینند، از زیبایی و شکوهت شگفتزده میشوند.
همه از گفت خود خجل گردند اندر آن وقت تنگدل گردند
هوش مصنوعی: همه از آنچه که گفتهاند شرمنده میشوند و در آن زمان دلگیر و ناراحت خواهند شد.
منشین غافل ار خرد داریپیشه گیر و بکن نکوکاری
هوش مصنوعی: اگر دارای عقل و دانش هستی، غافل نباش و به انجام کارهای نیک بپرداز.
آنچنان زی، درین جهان زنهار تانگردی خجل به روزشمار
هوش مصنوعی: در این جهان، به گونهای زندگی کن که در روزگار خود، هیچ گونه حسرت و شرمساری نداشته باشی.