شمارهٔ ۶١ - ایضاً قصیده در مدح تاج الدین علی
هوش مصنوعی: شعر در وصف زیبایی‌های صبحگاه و نور تازه‌ای که جهان را می‌پوشاند، آغاز می‌شود. شاعر به جزییات مختلف از جمله جنگ و نیکی و بدی، و همچنین ظرافت‌های زندگی اشاره می‌کند. به توصیف فضای جشن و عروسی می‌پردازد و از دخترانی که با لباس‌های زیبا هم‌بسته‌اند یاد می‌کند. شاعر در تمنای تحقق عدالت و نیکی در زیر سایه‌ی ستودنی و مردانگی علی (ع) است، به ویژه در برابر دشمنی‌ها و خصومت‌ها. همچنین به تأثیر زمان و تقدیر بر زندگی انسان و نیاز به تحمل و صبر در برابر مشکلات اشاره می‌کند. در پایان، شاعر به عواقب اعمال انسان‌ها در سرای آخرت تاکید می‌کند و این زندگی را به سراب تشبیه می‌کند که باید از آن آگاه بود و در آن، احوال خوشی و دوستی را جستجو کرد.
صبح صادق بیرق نور از افق چون برکشیدخسرو سیارگان از باختر لشکر کشید
هوش مصنوعی: هنگامی که صبح روشنی خود را از افق گسترانید، پادشاه ستارهها از سمت باختر به راه افتاد.
شاه ترک از باختر با تیغ زرین حمله کردرای هند از رأی او رایت سوی خاور کشید
هوش مصنوعی: شاه ترک از سمت باختر با شمشیری طلایی حمله کرد و تدبیر مردم هند تحت تأثیر تصمیم او به سمت شرق تغییر کرد.
شد روان کشتی برود نیل چون ملاح غیببادبان از پرنیان زرنگارش در کشید
هوش مصنوعی: روح کشتی به سمت نیل روان شد، مانند ناخدایى که بدون دیدن، بادبان را از پارچهای زرین به بالا میکشد.
نو عروس گلعذار طارم نیلوفریاز حریر زرکش اندر فرق سر معجر کشید
هوش مصنوعی: نوعروسی زیبا و جوان با چهرهای شبیه گل، در طارم، با لباس نیلوفری و حریر زری رنگ، به آرامی روسری خود را بر روی سرش قرار داد.
دختران سبز پوش حجله زربفت رابر مثال مادران در سیمگون چادر کشید
هوش مصنوعی: دختران در لباس‌های سبز، مانند مادرانشان، با چادرهایی نقرهای، حجلهای از پارچهی طلایی را پوشاندند.
هر زمان صورتگر فکرت بنوک کلک صنعبر حریر نیل پیکر صورتی دیگر کشید
هوش مصنوعی: هر بار که فکر تو به شکل جدیدی در میآید، هنرمندی با قلمش بر روی پارچهای آبی، تصویری تازه و زیبا خلق می‌کند.
با خرد گفتم چه حالست اینکه آئین بند لطفچارطاق آسمانرا در زر و زیور کشید
هوش مصنوعی: با عقل و درایت پرسیدم حال این را که چرا فرمانروایی مهربانی، زیبایی آسمان را با طلا و جواهر آراسته است.
گفت کاین بهر تفرج همت دارای ملکدامن رفعت مگر خواهد بر این منظر کشید
هوش مصنوعی: او گفت که این تلاش برای لذت و خوشی بر دلِ کسی که مقام و مرتبت بلندی دارد، جز این نیست که ممکن است او را به این چشمانداز بکشاند.
همت او چون قدم در عالم مینا نهدخواهد اندر پای او دیبای زرد زر کشید
هوش مصنوعی: وقتی که او با اراده و تلاش خود به دنیای زیبایی و ظرافت قدم بگذارد، در کنار او، زیبایی و جلوهای از زرد زرین خواهد درخشید.
باز گفتم کیست بر روی زمین امروز آنکهمت او پا تواند ز آسمان برتر کشید
هوش مصنوعی: باز از خودم پرسیدم که امروز در زمین چه کسی وجود دارد که همت او بتواند از آسمان بالاتر برود.
گفت ملک آرای عالم آنکه رایش خط نسخبی قلم بر لوح سیمین مه انور کشید
هوش مصنوعی: آن که فرمانروای جهان است، به گونهای شگفتانگیز، اندیشهاش را به قلمی بینیاز از دست، بر صفحهای نقرهای و درخشان نقش میزند.
بحر جود و کان احسان تاج ملک و دین علیآنکه در مردی و رادی نام چون حیدر کشید
هوش مصنوعی: دریای بخشش و کرامت، و احسان مانند تاجی بر سر پادشاهی و دین است، بر کسی که در مردانگی و بخشندگی، نامش همچون حیدر (علی) درخشید.
آنک اعدا میکشند از رمح او در روز کینآنکه شب دیو از مسیر پیلک اختر کشید
هوش مصنوعی: آنانکه در روز انتقام، از نیزه او کشته میشوند، همانهایی هستند که دیروز شب، دست شیطان را از مسیر ستاره کوچک دور کردند.
غنچه و بید از برای قتل بدخواهان اوآن بطوع طبع پیکان ساخت وین خنجر کشید
هوش مصنوعی: گل و درخت بید برای مقابله با دشمنان او آماده شدند. چون گل سرشار از زیبایی و بیدترس، به شکل تیر آماده حمله میباشد و اینجا به معنای آماده بودن برای دفاع و مقابله است.
زو عدو ور خود بود در حصن هفت او رای چرخآن کشد کز دست حیدر مالک خیبر کشید
هوش مصنوعی: از دشمن و حتی از خود انسان، در دژ هفت، تدبیر و فکر او میتواند به آزادی و پیروزی منجر شود، زیرا کسی مانند حیدر، مالک خیبر، میتواند از این موانع عبور کند.
هر کجا نمرود فعلی میکشد در عهد اوآن خلاقت کز خلیل الله بت آزر کشید
هوش مصنوعی: هر جا که نمرود (سلطهگر و متکبر) تغییر و تحولی به وجود میآورد، نشانهای از آن خلاقیتی است که ابراهیم خلیل (پیامبر) در زمانی که در برابر بتپرستی آزر (پدرش) ایستاد، به نمایش گذاشت.
سرکشی ناید ز خصمش ز آنکه چرخ چنبریگردنش را چون رسن در حلقه چنبر کشید
هوش مصنوعی: سرکشی و نافرمانی از طرف دشمنی که تحت فشار شرایط سخت قرار گرفته، ممکن نیست؛ زیرا مانند این که چرخ زندگی او را به دور خود میچرخاند و در حلقهای محکم نگه میدارد.
از طریق خاصیت گشتست حرز ملک و دینهر رقم کو بر رخ کافور از عنبر کشید
هوش مصنوعی: از طریق ویژگی خاص گشت، حافظت از کشور و دین به هر شکلی که بر روی صورت کافور، عنبر کشیده شده است، به دست میآید.
بره را همچون سگ چوپان نگهبان گشت گرگعدل او تا خط بطلان ظلم را بر سرکشید
هوش مصنوعی: برهای که به عنوان نگهبان در کنار چوپان قرار گرفت، به مانند سگی وفادار عمل کرد. حتی وقتی که گرگ، نماد ظلم و ستم، به میدان آمد، عدالت او توانست تمام ظلمها را از بین ببرد و به آن پایان دهد.
خصمش از بحرین چشم خویشتن غواص وارتا نثار خاک پای او کند گوهر کشید
هوش مصنوعی: چشم خود را مانند غواص به عمق دریا میفرستم تا از خاک پای او الماسها را بیرون بیاورم.
سعی باطل کرد آن کز مصر سوی سبزواربا وجود لفظ شیرینکار او شکر کشید
هوش مصنوعی: تلاش بیهودهای انجام شد، چرا که شخصی که با وجود توانایی و سخن دلنشینش از مصر به سبزوار میرفت، دیگران او را تحسین میکردند.
خسروا منشی گردون استفادت میکندزین رقم کابن یمین بهر تو در دفتر کشید
هوش مصنوعی: شما در این دنیا به نوعی مسئولیتهای خود را مدیریت میکنید و در این مسیر، تصمیمات و حرکتهایتان بر آیندهتان تاثیر میگذارد. این شیوهای که شما پیش میروید، به نوعی نشاندهنده تقدیر و سرنوشت شماست و هر حرکتی که انجام میدهید، به نفع شما ثبت می‌شود.
گر چه میگوید خرد کاین نیست یکسر بار دلکو بعالی درگه دارای بحر و بر کشید
هوش مصنوعی: اگرچه خرد و عقل میگوید که این مشکل بیاهمیت است، اما دل انسان در آخر به سرای بزرگتری که همگان در آن حضور دارند، وابسته است.
لیک باید ز او تحمل کردنت از بهر آنکرنج ارباب هنر دائم هنر پرور کشید
هوش مصنوعی: اما باید به خاطر پرورش و تربیت هنر، از زحمات او تحمل کنی.
بر دعا خواهم ثنا را ختم کردن بعد ازینز آنکه ابرامم ز حد بگذشت و دور اندرکشید
هوش مصنوعی: من دیگر نمیخواهم دعا و ستایش را ادامه دهم، زیرا درخواستها و نیازهایم از حد و اندازه فراتر رفته و به دوردستها رفتهاند.
تا کسی در دار دنیا هرچه کرد از خیر و شردر سرابستان عقبی بایدش کیفر کشید
هوش مصنوعی: هر فردی در این دنیا هر کار خوبی یا بدی که انجام دهد، در آخرت باید عذاب و پاداش آن را تحمل کند.
در سرا بستان دنیا شاد باش و دوستکامز آنکه دشمن رخت هستی زین سرا بر در کشید
هوش مصنوعی: در باغ زندگی شاد باش و با دوستانت باش، زیرا دشمنان تو آمادهاند که تو را از این دنیا بیرون کنند.