شمارهٔ ۴۵۴
هوش مصنوعی: این شعر به بیان احساسات عمیق و ناامیدی شاعر پرداخته است. شاعر از غم و دردهایی که از سرنوشت و عشق بر او وارد شده، سخن می‌گوید. او تأکید می‌کند که اگر دردی از دلش کم نشود، هیچ کاری نمی‌تواند بکند. انتظار دارد که دوستش به دنیا فکری کند، اما از حسادت و دشمنی دنیا رنج می‌برد. در نهایت، به نقطه‌ای می‌رسد که از نامعقول بودن برخی امور نظیر ناتوانی در تغییر وضعیت خود، شکایت دارد و به معضلات انسانی و عواطف عمیق اشاره می‌کند. این شعر تماماً به حالتی از تنهایی و ناامیدی نسبت به زندگی و روابط انسانی می‌پردازد.
گر قسمن ما شد ز ازل غم چه توان کرد؟وین دردی غم گر نرسد هم چه توان کرد؟
هوش مصنوعی: اگر مقدر شده که ما از ابتدای زمان دچار غم و اندوه باشیم، چه میتوان کرد؟ و اگر این درد و غم به ما نرسد هم، چه میتوان کرد؟
گفتی که بپرداز دل از دردم و خوش باشچون درد تو از دل نشود کم چه توان کرد؟
هوش مصنوعی: گفتی که از دل بگذار و خوش باش، اما درد تو به دل ربط دارد و وقتی درد کم نمیشود، چه کاری میتوان کرد؟
از دوستیت دشمن من شد همه عالمایدوست بگو با همه عالم چه توان کرد؟
هوش مصنوعی: دوستی تو باعث شد که تمام جهان برای من به دشمن تبدیل شوند. حالا بگو با این دشمنی چه کار میتوان کرد؟
زخمی که زدی بر جگر ریش من از هجرچون چاره هلاک است به مرهم چه توان کرد؟
هوش مصنوعی: زخمی که به دل من زدی، بر اثر جدایی چنان عمیق و دردناک است که با هیچ دارویی نمیتوان آن را درمان کرد.
زاهد ز کف دوست ننوشید می خلدحیوان صفتی گر نشد آدم چه توان کرد؟
هوش مصنوعی: زاهد (مرد دیندار) به خاطر دوستیاش از می (شراب) ننوشید. اگر انسان نتواند از ویژگیهای انسانی خود بهره ببرد و مانند حیوان زندگی کند، چه کار میتوان کرد؟
گیرم که پریشانی ایام شود جمعبا فتنه آن کاکل پرخم چه توان کرد؟
هوش مصنوعی: اگر چه ممکن است روزگار به هم بریزد و مشکلاتی پیش بیاید، اما با وجود آن جمال دلربا و موهای تابدار، چه کاری از دست ما برمیآید؟
وصف لب خاموش تو اهلی چه بگویدجایی که مسیحا نزند دم چه توان کرد؟
هوش مصنوعی: توصیف لبهای خاموش تو چه معنایی دارد، وقتی که هیچ نشانهای از حیات و شفا در آنجا وجود ندارد؟ چه کاری میتوان انجام داد؟