قصیدهٔ شمارهٔ ۱۲۲
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به قدرت خداوند و شفاعت پیامبر (ص) اشاره میکند و میگوید که هیچ شفیع دیگری جز او نیست. او بر اهمیت پیروی از اهل بیت پیامبر، خصوصاً علی (ع)، تأکید میکند و از علی به عنوان شخصی شجاع و دانا یاد میکند. شاعر از مراسم غدیر خم و انتصاب علی به ولایت صحبت میکند و میگوید که علم و دین با علی ارتباط تنگاتنگی دارند. او به اهمیت حفظ حرمت علی و اهل بیت اشاره میکند و معتقد است که باید از دشمنان آنها دوری کرد. همچنین، شاعر به دنیا و فریب آن و همچنین به نعمتهای الهی و آثار آن در زندگی اشاره میکند و خواستار توفیق در طاعت و عبادت میشود. پایان شعر دعا برای تقویت و استقامت در ایمان است.
پشتم قوی به فضل خدای است و طاعتشتا دررسم مگر به رسول و شفاعتش
هوش مصنوعی: پشتم به قدرت و رحمت خداوند و اطاعت از او محکم است، مگر از طریق پیامبر و شفاعت او، هیچگاه به کسی دیگر تکیه نمیکنم.
پیش خدای نیست شفیعم مگر رسولدارم شفیع پیش رسول آل و عترتش
هوش مصنوعی: غیر از رسول خدا، در پیشگاه خداوند، کسی را ندارم که شفیع من باشد. شفیع من در حضور رسول، فقط اهل بیت و عترت او هستند.
با آل او روم سوی او هیچ باک نیستبرگیرم از منافق ناکس شناعتش
هوش مصنوعی: من به سوی او میروم و از جمعیت آل او هیچ ترسی ندارم، حتی اگر بخواهم شناشت را از فردی مکار و بیانصاف بگیرم.
دین خدای ملک رسول است و، خلق پاکامروز امتان رسولند و رعیتش
هوش مصنوعی: خدای مالک دین را فرستاده و مردم امروز، پیروان پیامبر و زیر دستان او هستند.
گر سوی آل مرد شود مال او چرازی آل او نشد ز پیمبر شریعتش؟
هوش مصنوعی: اگر مال و ثروت کسی به خانوادهاش تعلق نگیرد، پس چرا آن ثروت به خانواده پیامبر (ص) نرسید و در حقیقت، چرا شریعت او نیز به این خانواده نپرداخت؟
بر بندهٔ تو طاعت تو نیست نیم از انکپیغمبر تو راست ز طاعت بر امتش
هوش مصنوعی: بندهٔ تو هیچگونه اطاعتی از تو ندارد، چون نیمی از این اطاعت به پیغمبر تو برمیگردد که از اطاعت بر امت خودش است.
گفتت که بنده را تو به بیطاعتی مکشوانگه نکشتت ار تو نبودی به طاعتش
هوش مصنوعی: گفتی که اگر بندگیام را نادیده بگیری، من را نزن و اگر تو نبودید که از من اطاعت کنی، مرا نمیکشتی.
اندر حمایتی تو ز پیغمبر خدایمشکن حمایتش که بزرگ است حمایتش
هوش مصنوعی: در پناه او قرار نگیری که خدایش بزرگ و باعظمت است.
پیغمبر است پیش رو خلق یکسرهکز قاف تا به قاف رسیده است دعوتش
هوش مصنوعی: پیامبری که به مردم دعوت میکند، همه جا و در تمام نقاط پراکنده شده و دعوتش از قاف تا قاف، یعنی از یک سرزمین تا سرزمین دیگر گسترش یافته است.
آل پیمبر است تو را پیش رو کنوناز آل او متاب و نگهدار حرمتش
هوش مصنوعی: تو نسل و فرزند پیامبر هستی، پس در حرکت و رفتار خود مراقب باش و حرمت او و خانوادهاش را حفظ کن.
فرزند اوست حرمت او چون ندانیشپس خیره خیر امید چه داری به رحمتش؟
هوش مصنوعی: اگر فرزند او را نشناسی، چگونه میتوانی به رحمتش امیدوار باشی؟
آگه نهای مگر که پیمبر کرا سپردروز غدیر خم ز منبر ولایتش؟
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که آیا تو از واقعیت آگاهی نداری که پیامبر در روز غدیر خم چه چیزی را به عنوان ولایت و رهبری برای دیگران معرفی کرد؟ این اشاره به اهمیت و شکوه آن روز و همچنین به معنای رهبری و سرپرستی بعد از پیامبر دارد.
آن را سپرد کایزد مر دین و خلق رااندر کتاب خویش بدو کرد اشارتش
هوش مصنوعی: او این کار را به خدا سپرد که دین و مردم را در کتاب خود مورد اشاره قرار داده است.
آن را که چون چراغ بدی پیش آفتاباز کافران شجاعت پیش شجاعتش
هوش مصنوعی: آن کس که همچون چراغ در برابر آفتاب قرار بگیرد، نمیتواند با شجاعت کافران مقایسه شود.
آن را که همچو سنگ سر مره روز بدردر حرب همچو موم شد از بیم ضربتش
هوش مصنوعی: کسی که مانند سنگ سخت و استوار است، در روز نبرد به خاطر ترس از ضربه حریفش مانند موم نرم و انعطافپذیر میشود.
آن را که در رکوع غنی کرد بی سؤالدرویش را به پیش پیمبر سخاوتش
هوش مصنوعی: شخصی که در حال رکوع، به کسی که نیازمند است کمک میکند و بدون درخواست، در حضور پیامبر از سخاوت خود میگوید.
آن را که چون دو نام نهادش رسول حقامروز نیز دوست سوی خلق کنیتش
هوش مصنوعی: کسی که خداوند او را پیامبر نامیده و امروز نیز دوستانش را به قلمرو ارتباط با مردم میکشاند.
آن را که هر شریفی نسبت بدو کنندزیرا که از رسول خدای است نسبتش
هوش مصنوعی: این شخص به دلیل ارتباطش با رسول خدا، برای هر کسی که به او نسبت ناپسند دهد، شریف و محترم به شمار میآید.
آن را که کس به جای پیمبر جز او نخفتبا دشمنان صعب به هنگام هجرتش
هوش مصنوعی: آن کسی که هیچ کس غیر از او نتوانسته به جای پیامبر (ص) بخوابد، در زمان هجرت با دشمنان به سختی مبارزه کرده است.
آن را که مصطفی، چو همه عاجز آمدند،در حرب روز بدر بدو داد رایتش
هوش مصنوعی: آن شخصی که پیامبر بزرگ، در روز بدر به او پرچم داد، زمانی که همه دیگران ناتوان و عاجز شدند.
شیری، مبارزی، که سرشته است کردگاراندر دل مبارز مردان محبتش
هوش مصنوعی: شما همچون شیری هستید که خالق در دل انسانهای جنگجو محبت و شجاعت را قرار داده است.
در حربگه پیمبر ما معجزی نداشتاز معجزات نیز قویتر ز قوتش
هوش مصنوعی: در قبیله پیامبر ما، معجزهای از معجزات دیگر به اندازه قوت او قویتر نبود.
قسمت نشد به خلق درون دوزخ و بهشتبر کافر و مسلمان الا به قسمتش
هوش مصنوعی: سرنوشت افراد، چه کافر و چه مسلمان، تنها به تقدیر و قسمت آنها بستگی دارد و هیچکس نمیتواند از آن جدا شود یا تغییری در آن ایجاد کند. سرنوشت هر شخص در جهنم و بهشت به همان چیزی که برایش مقدر شده مربوط میشود.
در بود مر مدینهٔ علم رسول رازیرا جز او نبود سزای امانتش
هوش مصنوعی: در شهر علم پیامبر، تنها او بود که شایسته پاسداری از امانتهای الهی بود و هیچ کس دیگری چنین لیاقتی نداشت.
گر علم بایدت به در شهر علم شوتا بر دلت بتابد نور سعادتش
هوش مصنوعی: اگر میخواهی علم را به دست آوری، به مکانهای علمی برو و با یادگیری، نور سعادت را در دل خود حس کن.
او آیت پیمبر ما بود روز حرباز ذوالفقار بود و ز صمصام آیتش
هوش مصنوعی: او نشانه پیامبر ما بود و در روز جنگ با ذوالفقار، سلاحش نمایانگر او بود.
گنج خدای بود رسول و، ز خلق اوگنج رسول خاطر او بود و فکرتش
هوش مصنوعی: گنج واقعی، پیامبری است که از جانب خدا آمده و ذهن و اندیشه او از مردم نشأت میگیرد.
هر کو عدوی گنج رسول است بی گمانجز جهل و نحس نیست نشان سلامتش
هوش مصنوعی: هر کسی که دشمن گنج و ثروت پیامبر باشد، بدون شک نشانهای جز نادانی و بدبختی ندارد.
شیر خدای را چو مخالف شود کسیهرگز مکن مگر به خری هیچ تهمتش
هوش مصنوعی: اگر کسی در برابر شیر خدا (یعنی شخصیتی بزرگ و نیرومند) قرار گیرد، هرگز او را تحت فشار و تهمت قرار مده، جز اینکه مثل یک الاغ، نادان و بیخبر باشد.
شیر خدای بود علی، ناصبی خر استزیرا همیشه میبرمد خر ز هیبتش
هوش مصنوعی: علی مانند شیر است و در برابر ناصبی، که به معنای دشمنان اوست، مانند یک الاغ بیارزش به نظر میرسد، زیرا علی به قدری بزرگ و باوقار است که ناصبیها از او وحشت دارند و همیشه از بزرگی او میهراسند.
هرک آفت خلاف علی بود در دلشتو روی ازو بتاب و بپرهیز از آفتش
هوش مصنوعی: هرکس که در دلش مخالفت با علی (علیه السلام) وجود داشته باشد، از او دوری کن و از خطر او بپرهیز.
لیکن چو حرمت تو بدارد تو از گزافمشکن، ز بهر حرمت اسلام، حرمتش
هوش مصنوعی: اما وقتی کسی به حرمت تو احترام میگذارد، برای حفظ احترام اسلام، به او آسیب نزن.
اندر مناظره سخن سرد ازو مگیرزیرا که نیست جز سخن سرد آلتش
هوش مصنوعی: در بحث و گفتوگو، از سخن بیروح و بیمحتوا دوری کن، چرا که آنچه را که به دست میآوری، تنها کلمات بیاحساس و بیفایده خواهد بود.
چون علم نیستش که بگوید، جز این محالچون بند سخت گشت چه چیز است حیلتش؟
هوش مصنوعی: وقتی که دانشی وجود ندارد که توضیح دهد، آیا به جز این غیرممکن، وقتی بند محکم شده است، چه راهی برای نجات وجود دارد؟
دشنام دارد او همه حجت کنون ولیکروزِ شمار که شنود این سست حجتش؟
هوش مصنوعی: او به همه دشنام میدهد و در حال حاضر هیچ دلیلی برای حرفهایش نمیزند، اما آیا کسی که میشنود، میتواند به سستی استدلالهای او توجه کند؟
دعوی همی کند که من اهل جماعتملیکن ز جمع دیو گشن شد جماعتش
هوش مصنوعی: او میگوید که من اهل جمع و جماعت هستم، اما در حقیقت به خاطر حضور دیو، جمعش از هم پاشیده شده است.
ابلیس قادر است ولیکن به خلق درجز بر دروغ و حیلهگری نیست قدرتش
هوش مصنوعی: ابلیس توانایی زیادی دارد، اما در ارتباط با مردم فقط میتواند از طریق دروغ و فریبکاری اثر بگذارد.
قیمت سوی خدای به دین است و خلق راآن است قیمتی که به دین است قیمتش
هوش مصنوعی: ارزش انسان در نزد خداوند به میزان دین اوست و برای مردم نیز ارزش واقعی در دین آنها نهفته است.
نصرت به دین کن ای بخرد مر خدای راگر بایدت که بهره بیابی ز نصرتش
هوش مصنوعی: ای مرد دانا، اگر میخواهی از یاری خداوند بهرهمند شوی، باید در حمایت از دین او تلاش کنی.
غره مشو به دولت و اقبال روزگارزیرا که با زوال همال است دولتش
هوش مصنوعی: به لطف و خوش شانسی روزگار دلخوش نباش، زیرا که هر زمانی ممکن است این نعمتها از بین بروند.
دنیا به سوی من به مثل بیوفا زنی استنه شاد باش ازو نه غمی شو ز فرقتش
هوش مصنوعی: دنیا به عنوان یک زن بیوفا به من روی آورده است، پس نه باید از آن خوشحال باشم و نه به خاطر جداییاش ناراحت شوم.
نیک است ازان که نیک و بدش بر گذشتنی استچیزی دگر همی نشناسم فضیلتش
هوش مصنوعی: خوب است از آنچه که خوب و بدش گذراست، من هیچ چیز دیگری را نمیشناسم که به اندازهی آن فضیلت داشته باشد.
زهر است نعمتش چو نیابد همی رهااز مرگ هر کسی که چشیده است نعمتش
هوش مصنوعی: نعمت او مانند زهر است؛ کسی که آن را چشیده باشد، هرگز از مرگ رهایی نخواهد یافت.
با محنتش به نعمتش اندر مکن طمعزیرا ز نعمتش نشود دور محنتش
هوش مصنوعی: با سختیهایش به نعمت او امید نداشته باش، زیرا از نعمتش نمیتوان جدا شد از سختیهایش.
شاید که همتم نبود صحبت جهانچون نیست جز که مالش من هیچ همتش
هوش مصنوعی: شاید من اراده و همتی برای صحبت کردن دربارهی دنیا ندارم، چون آنچه در این دنیا وجود دارد فقط مال و ثروت است و من هیچ تلاشی برای آن نمیکنم.
بسیار داد خلعتم اول وزان سپساز من یگان یگان همه بربود خلعتش
هوش مصنوعی: به خاطر زیادی ناپایداری و بیثباتی که در زندگیام وجود داشت، بارها و بارها از من چیزهایی گرفته شد و در نهایت همه آن چیزها را از من گرفتند.
از روزگار و خلق ملولم کنون ازانکپشتم به کردگار و رسول است و ملتش
هوش مصنوعی: من از روزگار و مردم خسته و آزردهام، چونکه پشتم به خداوند و پیامبر او و ملت ایشان گرم و مطمئن است.
بیحاجتم به فضل خداوند، لاجرم،اندر جهان ز هر که به من نیست حاجتش
هوش مصنوعی: من به لطف خداوند نیاز خاصی ندارم، بنابراین در این دنیا از هر کسی که به من کمکی نمیکند، بینیازم.
تا در دلم قران مبارک قرار یافتپر برکتست و خیر دل از خیر و برکتش
هوش مصنوعی: وقتی قرآن در دلم جای گرفت، برکت و خوبی آن بر دلم اثر گذاشت و همه خیرها و برکتها از آن نشأت میگیرد.
منت خدای را که نکردهاست منتیپشتم به زیر بار مگر فضل و منتش
هوش مصنوعی: سپاسگزارم خدایی را که بر گردنم بار منت نهاد و تنها بر من فضل و احسانش را نیکو کرده است.
منت خدای را که به جود امام حقبشناختم به حق و یقین و حقیقتش
هوش مصنوعی: سپاسگزارم از خداوند که به وجود امام راستین آشنا شدم و این آشنایی را با حق و یقین و حقیقت درک کردم.
آن بی قرین ملک که جز او نیست در جهانکز ملک دیو یکسره خالی است ملکتش
هوش مصنوعی: آن پادشاهی که در دنیا هیچ شریکی ندارد، سرزمینش از وجود دیو و شر خالی است.
با طلعت مبارک مسعود او ز سعدخالی است مشتری را در قوس طلعتش
هوش مصنوعی: چهره نورانی و خوشیمن او، باعث شده است که سیاره مشتری در زیباییاش کمثمر باشد و از لطف سعد برخوردار نگردد.
یارب، به فضل خویش تو توفیق ده مراتا روز و شب بدارم طاعت به طاعتش
هوش مصنوعی: ای پروردگار، از سر لطف و رحمتت به من توفیق بده که در روز و شب به عبادت و بندگیات مشغول باشم.
و اندر رضای او گه و بیگه به شعر زهدمر خلق را به رشته کنم علم و حکمتش
هوش مصنوعی: من در تلاش هستم تا در هر زمان و مکان، با استفاده از شعر و اندیشههای زاهدانه، مردم را به سوی علم و حکمت الهی هدایت کنم و آنها را به رضای خدا نزدیکتر سازم.
مستنصری معانی و حکمت به نظم و نثربر امتت که خواند الا که حجتش؟
هوش مصنوعی: آیا معانی و حکمتها را به نظم و نثر برای تو بیان نکرد؟ پس چرا دلیلی بر ادعای خود نداری؟