شمارهٔ ۹۷
هوش مصنوعی: این متن خطاب به پسر پادشاه ایران نوشته شده و به اهمیت توجه او به وضعیت کشور و مردم اشاره دارد. شاعر به او می‌گوید که تو می‌توانی کشور را آباد کنی و از حال جوانان و پیران آگاه باشی. او از ستم‌هایی که بر مردم و رعیت می‌رود، به خصوص از جانب حاکمان و زورمندان، سخن می‌گوید و هشدار می‌دهد که اگر به مشکلات مردم بی‌توجهی شود، کشور و سلطنت ویران خواهد شد. به طور کلی، شاعر از او می‌خواهد که در مسئولیت‌هایش دقت کند و اهتمامی به افرادی که در تنگنا هستند، داشته باشد. در نهایت، به او祝تی نیک می‌فرستد و او را به حفظ جان خود و جلوگیری از بدی‌ها توصیه می‌کند.
ای پسر پادشاه کشور ایرانای ز تو آباد خانهٔ دل ویران
هوش مصنوعی: ای پسر پادشاه ایران، تو باعث رونق و سرسبزی دلهای خسته و ویران هستی.
معتقدم بر تو زآن که داده خدایتفر جوانان قرین دانش پیران
هوش مصنوعی: من به تو ایمان دارم زیرا خداوند به تو جوانی داده است که همراه با آن، دانش و تجربهی پیران را نیز به تو عطا کرده است.
در کف رادت بود عنان حوادثرام‌تر از خامه در بنان دبیران
هوش مصنوعی: در دستان تو، کنترل حوادث به اندازهای آسان است که مانند نوشتن با قلم در دستان نویسندگان به نظر میرسد.
مر وزرا راست بر تو حاجت اگرچهحاجت شاهان همی بود به وزیران
هوش مصنوعی: امروز اگر به تو نیاز دارم، گرچه نیاز شاهان نیز به وزراست.
آگهی از حال جمله کشور و لشکرگرچه ندانند حال گرسَنه سیران
هوش مصنوعی: با وجود اینکه از وضعیت کل کشور و نیروهای نظامی آگاهی وجود دارد، اما هیچ کس حال کسانی را که گرسنه هستند و به غذا نیاز دارند نمیداند.
ای ملک از بهر کردگار به شه گویشمّه‌ای از حال بی‌کسان و فقیران
هوش مصنوعی: ای فرشته، به خاطر خدا از حال بی‌کسان و فقیران چیزی بگو.
حاکم هر خطه بندگان خدا رامی‌بفروشد چو بردگان و اسیران
هوش مصنوعی: حاکم هر ناحیه، بندگان خدا را مانند غلامان و اسیران میفروشد.
در دهن اژدها شدند رعیتاز ستم ظالمان و جور امیران
هوش مصنوعی: رعیت به خاطر ظلم و ستم ظالمان و رفتار سختگیرانهی امیران در شرایط سخت و خطرناکی قرار گرفتهاند.
گفتهٔ گرسیوز ار ملک بنیوشدیا ندهد گوش بر نصیحت پیران
هوش مصنوعی: اگر گرسیوز به نصیحت پیران گوش دهد یا ندهد، نتیجهای که به او خواهد رسید مشخص نیست؛ یعنی اگر به نصیحتها توجه نکند، ممکن است به سرنوشتهای بدی دچار شود.
ملکش ویران شود رعیت مفلسزر ز گدایان که جست و باج ز ویران
هوش مصنوعی: موقعی که کشور ویران میشود و مردم در فقر به سر میبرند، گدایان به دنبال طلا و ثروت میروند و مالیات و سود خود را از ویرانی به دست میآورند.
در پس هر پرده صدهزار بود لعبخیره به نظّاره هر دو چشم سفیران
هوش مصنوعی: در پشت هر پرده، دنیایی از فرصتها و زیباییها نهفته است که چشمهای ناظر، سفیران آن زیباییها را میبینند.
باش هشیوار کار خویش درین ملکهستند این ملک مبشران و نذیران
هوش مصنوعی: در این سرزمین افرادی هستند که به شما اطلاع میدهند و شما را از خطرات آگاه میسازند، پس در کار خود هوشیار و متوجه باشید.
تا که زمین یخ کند ز سردی کانونتا که هوا تف دهد ز حر حزیران
هوش مصنوعی: تا زمانی که زمین از سرما یخ میزند و هوای خنک تابستانی گرما را تجربه می‌کند.
بادا بر تو سلام بر تو انوشههر مهه از اورمزد تا به انیران
هوش مصنوعی: سلام بر تو، ای همیشگی و جاودانه، همچون ماهی که از اورمزد تا بانیران درخشندگی دارد.
لیک به جان عدو و دشمن جانتچرخ فروزد ز برق حادثه نیران
هوش مصنوعی: اما اینجا التبه می‌گوید که اگر دشمن تو به جان تو آسیب برساند، مانند طوفانی است که از شدت نیرنگ و حادثه، آسمان را روشن می‌کند.