شمارهٔ ۱۰۱
هوش مصنوعی: این شعر به انتقاد از محمدعلی می‌پردازد و به فروپاشی بنیان‌های مجلس اشاره می‌کند. شاعر به این نکته می‌پردازد که اگر در گلستان‌ها به خاطر باد، شاخ‌های نرگس پژمرده شوند، نباید تعجب کرد. او همچنین به ضعف و ناتوانی محمدعلی در رهبری و مدیریت اشاره می‌کند و او را به عنوان فردی نامناسب برای پادشاهی معرفی می‌کند. در ادامه، شاعر به نقایص محمدعلی اشاره کرده و او را به مثالی از عدم آگاهی از دین و دانش متهم می‌کند. این شعر یک انتقاد اجتماعی و سیاسی است که به سقوط ارزش‌ها و رهبری ضعیف می‌پردازد.
اگر از جفای محمدعلی شهبر افتاد بنیاد و بنیان مجلس
هوش مصنوعی: اگر به خاطر ناداوری و بیعدالتی محمدعلی، اساس و پایههای مجلس لطمه ببیند یا از هم بپاشد.
شگفتی نباشد که در بوستانهاز یک باد پژمرده صد شاخ نرگس
هوش مصنوعی: تعجبی ندارد که در باغها، از وزش یک باد، صدها ساقه نرگس پژمرده شوند.
حمای سلاطین و شیپور شب رابهم برزند بوق تون تاب مفلس
هوش مصنوعی: حمایت از فرمانروایان و صدای شیپور شب باعث میشود که صدای بوقی که خبر از فقر و تنگدستی میدهد، به گوش بیفتد.
محمدعلی بوق و تیز است ازیراز باد است ناطق بگند است مونس
هوش مصنوعی: محمدعلی مانند بوقی تیز صداست، زیرا که از باد مینالد و در عین حال با این صدایش، کنارش کسی است که با او همصحبت است.
دلش پر ز نفخ امیربهادردمش گنده از بوی شیخ مدلس
هوش مصنوعی: دل او از احساسات قوی پر شده و نفسش به خاطر بویی که از فردی نامناسب دارد، ناخوشایند است.
یکی از برون خلقتش را مشوهیکی از درون خاطرش را موسوس
هوش مصنوعی: یکی از ویژگیهای ظاهری او ناپسند و نامطلوب است، اما یکی از افکار و احساسات درونیاش همواره او را وسوسه می‌کند.
منافق چو یربوع و فاسق چو فارهکشنده چو بیش و مهوع چو کرمس
هوش مصنوعی: منافق مانند یربوع است که در سایه پنهان میشود و فاسق مانند فارهای است که در تلاش برای صید است. کسی که بیشرم و بیملاحظه عمل می‌کند، شبیه به مخلوقی است که در بیابان به جستجوی غذا می‌پردازد.
شها گوئی ایزد بننهاده هرگزنه اندر سرت هش نه اندر تنت حس
هوش مصنوعی: ای شاه، بگو که خداوند هرگز در سر و تن تو فکری یا حسی قرار نداده است.
که بر باد دادی سرائی که بودیخداوند معمار و عدلش مهندس
هوش مصنوعی: کسی که خانهای را که خداوند معمار آن بوده و عدالت آن را طراحی کرده، نابود کرده است.
بنائی که ایزد بر آن گشته بانیاساسی که پیغمبر آن را مؤسس
هوش مصنوعی: ساختمانی که خداوند آن را بنا کرده و پیامبر به عنوان بنیانگذار آن شناخته میشود.
شهنشاه باید بهر کار باشدخردمند و کربز هشیوار و کیس
هوش مصنوعی: پادشاه باید در انجام امور، فردی با دانایی و هوشیاری باشد و از افراد زیر دست خود نیز انتظار میرود که هوشمند و با تدبیر باشند.
تو بازیچه کودکانی وزوداکه خاکت بباد اندر آید چو تونس
هوش مصنوعی: تو همانند اسباب بازی کودکانی هستی و اگر ناگهان در باد پراکنده شوی، مانند خاکی خواهی بود که به سرعت میوزد و میپاشد.
نیاموختی دین و دانش ازیراکه دیوت ادیب است و غولت مدرس
هوش مصنوعی: تو به خاطر اینکه دانش و دین را نیاموختی، در واقع در دام دیو نادانی افتادهای که مانند یک آموزگار، تو را فریب میدهد.
تو را با شهی کار نبود که هستیبخرمن مترس و بخرگاه مترس
هوش مصنوعی: تو با کسی در ارتباط نیستی که بخواهد از وجود تو بهرهبرداری کند، پس نگران نباش و از خطرات نترس.
چو مس را نتانی زر ناب کردنخنک زی که کردی زر ناب را مس
هوش مصنوعی: اگر نتوانی مس را به طلا تبدیل کنی، خوشحال باش که طلا را به مس تبدیل نکردهای.