شمارهٔ ۱۵۵ - تتبع خواجه
هوش مصنوعی: این شعر به زیبایی و جذابیت عشق، شراب و میکده می‌پردازد. شاعر اشاره می‌کند که کسی که در میکده جام شرابی دارد، به مراتب چیزهای با ارزشی چون ناز و عتاب عرشی را به دست می‌آورد. او تأکید می‌کند که لذت‌های بهشت و زیبایی‌های آن به یاد عشق و شرابی که دارد، در مقایسه با آن، بی‌معناست. همچنین، شاعر از آتش عشق و زیبایی محبوبش صحبت می‌کند و بیان می‌کند که عشق و شور زندگی در این دنیا چه اهمیت دارد. در نهایت، او از وفاداری و عشق به معشوق می‌گوید و به این نکته اشاره دارد که با وجود ناراحتی‌ها و سختی‌ها، قدرت عشق و شراب نباید نادیده گرفته شود.
هر که در دیر مغان جام شرابی داردرسدش گر به فلک ناز و عتابی دارد
هوش مصنوعی: هر کسی که در میخانه مغان، جامی از شراب داشته باشد، اگر حتی به آسمان هم برود، با ناز و سرزنشی روبرو خواهد شد.
آنکه در میکده بگرفت به کف رطل گرانچرخ بر روی میش حکم حبابی دارد
هوش مصنوعی: کسی که در میکده با انگشتانش پیمانه سنگینی را گرفته، شانس و سرنوشتش مانند حبابی در حال فرورفتن و زودگذر است.
روضه و حور به کوثر چه کند یاد آنک اوشاهد و منزل امن و می نابی دارد
هوش مصنوعی: بهشت و نعمتهای آن در برابر یاد او که معشوق و پناهگاه واقعیاش را دارد، هیچچیزی نیست.
در گدایان خرابات نیامد به حسابهر که از سلطنت دهر حسابی دارد
هوش مصنوعی: در بین گدایان خانه خراب، هیچ کس به حساب نمیآید، هر کسی که به نوعی از قدرت و سلطنت زمانه برخوردار باشد.
آتش روی عرقناک تو چون چشمه مهمباز در حسن عجب آبی و تابی دارد
هوش مصنوعی: آتش حسادت من نسبت به زیبایی تو مانند چشمهای است که به آرامی جوش میزند و در جلوهگری خود، زیبایی خاصی دارد.
صوت بلبل ز چه معنی نبود فیض رسانکه ز اوراق گل تازه کتابی دارد
هوش مصنوعی: آواز بلبل به چه دلیل بیفایده است وقتی که گلهای تازه داستانی برای گفتن دارند؟
کشور حسن وی آباد ز آسیب زوالکز وفا پرسه احوال خرابی دارد
هوش مصنوعی: سرزمین زیبایی او از خطر نابودی در امان است، زیرا وفای او میتواند حال و هوای ویرانی را تغییر دهد.
می و معشوق رسان یاربش از لطف بآنکز خمار اندوه و از هجر عذابی دارد
هوش مصنوعی: ای کاش می و زیبایی محبوب به او برسانی، زیرا از درد جدایی و ناراحتی بسیار رنج میبرد.
فانی از چرخ و نجوم از چه بنالد که به دهرشاه خورشیدوش عرش جنابی دارد
هوش مصنوعی: چرا فانی باید از چرخ و ستارهها نالان باشد، وقتی که در عالم، شاه خورشید وجود دارد و عرش با عظمتش را در بر گرفته است؟