شمارهٔ ۱۱ - تاریخ ساختمان طاقی
هوش مصنوعی: این متن به ستایش شاه سلیمان و عدالت او می‌پردازد. شاه سلیمان به عنوان حاکمی دین‌پرور و عادل، جهان را به بهشتی آرمانی تبدیل کرده است. چشم عقل او محافظ ملک و دین و اندیشه‌ی او مستحکم‌کننده‌ی پایه‌های دولت است. حسن تدبیرش در نظر گرفتن مصلحت کشور است و دلبستگی او به رفاه مردم، زاینده امید و امنیت است. این متن همچنین از تلاش بندگان در درگاه او سخن می‌گوید و معتقد است که این شاه نیز موجب آرامش دلها شده و فضایل او باعث شکل‌گیری محلی پر از فیض و نعمت است. در پایان، به تشبیه این بنا به بهشت و فضیلت‌های فراوان آن اشاره می‌شود.
چون بحکم شاه دین پرور «سلیمان » زمانآنکه از عدلش جهان امروز رشک جنت است
هوش مصنوعی: زمانی که سلیمان به عنوان شاهی که مروج دین است، به قضاوت و حاکمیت عادلانه خود می‌پردازد، جهانی که تحت حکومت اوست، آنقدر زیبا و خوشبخت است که باعث طعنه و حسادت به بهشت می‌شود.
چشم عقل دور بینش، پاسبان ملک دینفکرت رای متینش، برج حصن دولت است
هوش مصنوعی: چشم عقل با بصیرت خود، نگهبان نهاد دین است و فکر قوی او، مانند دژی برای حفظ قدرت و موقعیت است.
هر نظر گرداندن از حزمش، بگرد مملکترشته گلدسته آیین ملک و ملت است
هوش مصنوعی: هر بار که نگاه خود را به دقت و احتیاط چرخانده، به دور کشور، پیوندهایی از اصول و ارزشهای حکومتی و ملی را مییابی.
ابر جودش، آبیار مزرع امید خلقبرق تیغش باغبان گلشن امنیت است
هوش مصنوعی: ابر رحمت او، آبرسان مزرعهی امید مردم است و دمی که برق تیغ او میدرخشد، باغبان امنیت باغ زندگی آنهاست.
هم ز سعی بنده درگاه او«ریواس بیگ »آنکه او را از کرم، تعمیر دلها عادت است
هوش مصنوعی: از تلاش من در درگاه خداوند، «ریواس بیگ»، آنکه به خاطر لطف و کرمش، همیشه به ترمیم دلها مشغول است.
شد تمام این طاق عالی، کز شرف چون طاق دلروز شب لبریز فیض، از یاد رب العزت است
هوش مصنوعی: این طاق بلند و زیبا، که به خاطر ارجمندیاش چون دل سرشار از نعمت است، در روز و شب از یاد خدای بزرگ خالی است.
از زلال فیض خاک این مقام پرصفاگلشن نخل دعای شاه گردون حشمت است
هوش مصنوعی: از آب زلال و خالص خاک، این مکان پر از صفا و آرامش، همانند باغی است که درختان نخل دعاهای شاه آسمان را به خود جذب کرده و تجلی بخشیدهاند.
گشت «باب الجنه »، زین عالی بنا تا سرفرازبعد از این با صدر جنت از شرف هم رتبت است
هوش مصنوعی: در این بیت، گفته شده که دروازه بهشت، به زیبایی و عظمتی که دارد، پس از این به مقام بلندتری دست مییابد و در جایگاه والای بهشت، از نظر شرافت همرده خواهد بود.
دیدمش از دور، گفتم: آسمان است آن؟! خرداز ره تاریخ گفت: «آن طاق باب الجنة است »!
هوش مصنوعی: وقتی او را از دور دیدم، به خودم گفتم آیا آنچه میبینم آسمان است؟ اما عقل و خرد با نگاهی به تاریخ پاسخ داد که این در واقع طاقی مربوط به دروازه بهشت است.