رباعی شمارهٔ ۲۹۷
هوش مصنوعی: در این ابیات، شاعر خاقانی به وضعیتی تیره و ناگوار اشاره دارد. او از خروج ماه از بالای آسمان و تیره شدن آسمان و همچنین بداقبالی و چرخش جهان به دور بختی نامساعد سخن میگوید. به نوعی، این اشعار نشاندهنده نارضایتی و نومیدی از شرایط و زمانهای است که با بیثباتی و عدم ثبات قدرت شاه همراه است.
خاقانی و روی دل به دیوار سیاهکز بام سپهر ملک بیرون شد ماه
هوش مصنوعی: خاقانی به دیوار سیاه نگاه میکند و دلش پر از حسرت است؛ چرا که از بام آسمان، ماه نورانی بیرون آمده است.
درگشت فلک چو بخت برگشت از شاهبرگشت جهان چو شاه درگشت از گاه
هوش مصنوعی: زمانی که چرخ گردش روزگار بخت را برگشت، اوضاع همچون زمانی شد که شاه از مقام و منزلت خود دور شده باشد. دنیا هم در این شرایط مانند یک شاه است که از نهاد خود جدا شده و به وضعیت نامناسبی دچار شده است.