شمارهٔ ۷۴ - وله
هوش مصنوعی: این شعر به بیان دلتنگی و عشق شاعر به معشوقش می‌پردازد. شاعر از دوری معشوقش و غم و اندوه ناشی از آن صحبت می‌کند و به وصف زیبایی‌های او و تأثیر آن بر زندگی‌اش می‌پردازد. او احساس می‌کند که دوری معشوق، موجب هجران و افسردگی اش شده و به طور نمادین، شب‌ها و لحظات خوشی را که در کنار او داشته، یادآوری می‌کند. در نهایت، شاعر به جایگاه خود و افرادی که در زندگی‌اش تأثیرگذار بوده‌اند، اشاره کرده و از آنان قدردانی می‌کند. این شعر تصویری عمیق و عاشقانه از احساسات انسانی در برابر عشق و دوری را خلق کرده است.
تا که چون تیر از کمان رفت آن بت رعنای مندور از ابرویش کمان شد قدّ تیرآسای من
هوش مصنوعی: زمانی که آن معشوق زیبا مانند تیر از کمان جدا شد، ابروهایش به گونهای شد که به جای کمان، قد و قواره او مانند تیر دلنشین من به نظر میرسید.
چشم من دریا و زلفش عنبر سارا و لیکغایب از دریای من شد عنبر سارای من
هوش مصنوعی: چشم من مانند دریا است و زلفش بوی خوشی مانند عطر ساراست، اما او از دریای چشمان من دور شده است.
تا چه کردم من به این گردوی مینایی که بازسنگ زد در کاخ مینوفام بر مینای من
هوش مصنوعی: من چه کاری با این گردوی زرد رنگ انجام دادم که بار دیگر به کاخ زیبای مینو سنگ پرتاب کرد و رنگ مینا را بر من زد؟
کبک شاهین‌گیر من زد سوی دیگر بوم پربی‌سبب در قاف غم نی عزلت عنقای من
هوش مصنوعی: پرندهای که شبیه شاهین است، به سمت سمت دیگری پرواز کرد و بدون دلیل در دنیای غم و تنهایی من نشسته است.
دادم از دیوانگی زنجیر زلف او ز دستعاقلی کو تا که بر زنجیر بندد پای من
هوش مصنوعی: من به خاطر دیوانگیام زنجیر زلف او را به دست گرفتم، اما شخصی عاقل وجود ندارد که پای مرا به این زنجیر ببندد.
چون به چشم اندر فتد مو اشک از او ریزد ولیکدور از آن مو اشک ریزد چشم خون‌پالای من
هوش مصنوعی: وقتی مویی به چشمم بیفتد، اشک میریزد، اما دور از آن مو، چشمم خون میریزد.
زیر این چرخ مشعبد روی این اقلیم خاکبا چه پهلو بار شد این قدر بر بالای من
هوش مصنوعی: در زیر این آسمان که به شکل دایرهای است و بر روی این زمین، چهقدر بار سنگینی بر دوش من گذاشته شده است.
کرد چون زیبق فرار آن سیم‌تن اف کز سپهرشد بدل بر احتیاج صرف استغنای من
هوش مصنوعی: زمانی که زیبای من فرار کرد، آن شخص خوشتن که از آسمان آمده بود، به جای نیاز به او، به خودکفایی و بینیازی من تبدیل شد.
نیست سودایم به جز زآن تار عالم‌گیر زلفبخت بد بنگر که عالم‌گیر شد سودای من
هوش مصنوعی: من هیچ آرزویی جز آن زلف سیاه و جذاب ندارم؛ بدبختی من را ببین که چطور تمام جهانیان را درگیر خود کرده است.
بی دو پستانش که در بستان خوبی جان‌فزاستبعد از این صد باغ لیمو نشکند صفرای من
هوش مصنوعی: پس از آنکه عشقم را از دست دادم، دیگر هیچ چیزی نمیتواند تلخی وجودم را کم کند و حتی باغهای پربار و خوشمزه لیمو نیز نخواهند توانست این درد را درمان کنند.
ای خوش آن شب‌ها که موسی‌وَش چو ارنی‌گو شدمبزم گشت از نور چهرش سینهٔ سینای من
هوش مصنوعی: ش night هایی را خوش میدارم که مانند موسی برک سیما، در مجالس نورانیاش حضوریافته و دل و جانم روشن شده است؛ مانند کوه سینا که در تابش نور او پر شده است.
آفتاب از خاوران گر رخ نیفروزد چه باکاز نظر چون گشت غارب زهرهٔ زهرای من
هوش مصنوعی: اگر خورشید از شرق بر نیفتد، چه اهمیتی دارد وقتی که نگاه به زهرهی محبوب من نمیافتد و او غروب کرده است؟
آسیای آسمان گر پیکرم ساید چه غمچون به خاک افتاد تاج فرق فرقدسای من
هوش مصنوعی: اگر آسیای آسمان بر پیکرم بیفتد، چه غم دارد؟ زیرا وقتی تاج سرم به زمین بیفتد، سایهام بر این خاک خواهد ماند.
با که خواهد خورد آیا جام صهبا زین سپسکاشکی زین چرخ مینا خون شدی صهبای من
هوش مصنوعی: آیا کسی هست که بخواهد از جام خوشگوار بنوشد؟ ای کاش به جای این چرخ درهم، خون من تبدیل به شراب میشد.
یا کجا رندی چشد حلوای وصلش را به کامکاشکی زین دور گردون سم شدی حلوای من
هوش مصنوعی: کجاست کسی که طعم شیرین وصالش را تجربه کند؟ ای کاش میتوانستم به جای این گردش بیپایان زمان، شیرینی وصالش را بچشم.
گر به قدر سوزش دل نعره‌ام گشتی بلندپردهٔ گوش ملایک را درید آوای من
هوش مصنوعی: اگر به اندازه درد دل من فریاد میزدم، صدای من آنقدر بلند بود که پرده گوش فرشتگان را پاره میکرد.
نه فلک با هفت اختر شش جهت با چار رکنکینه ورزند از چه رو با یک تن تنهای من
هوش مصنوعی: نه آسمان با ستارههای هفتگانهاش و نه چهار عنصر اصلی عالم، با من که تنها و بیکس هستم، دشمنی نمیکنند. نمیدانم دلیل این خصومت چیست.
هم مگر زاین واژگون افلاکم آید دستگیرهمت نواب راد اشرف والای من
هوش مصنوعی: شاید به خاطر سقوط این آسمان، دستم به کار بزرگ و ارجمند نواب راد اشرف برسد.
پور احمد میرزا سلطان محمد میرزاکآسمان از یمن مدح او بود مولای من
هوش مصنوعی: سلطان محمد میرزا، پسر احمد میرزا، به اندازهای با فضیلت و بزرگ است که آسمان به خاطر ستایش او، بر او افتخار می‌کند و او برای من مولا و بزرگوار است.
آنکه اندر وصفش این زیبا چکامه دلپذیراز زبان اوست زیب دفتر شیوای من
هوش مصنوعی: شخصی که در مورد او این شعر زیبا و دلنشین از زبانش جاری شده است، زیبایی‌های دفتر دلپذیر من را به تصویر میکشد.