غزل شمارهٔ ۲۷۹
هوش مصنوعی: این شعر درباره ویژگی‌های خاص و برجسته یک شخص است که به طبع و ویژگی‌های انسانی و معنوی او اشاره می‌کند. شاعر بیان می‌کند اگر این فرد قضاوتگری داشت، به وصف پیامبری می‌رسید و جمال او به قدری زیبایی دارد که دربار هم بر سر او می‌افتد. همچنین، شاعر تأکید می‌کند که هیچ مسلمانی نیست که به بزرگی و صفات او برسد و حتی اگر کسی با او ارتباط برقرار کند، به دل و جانش تعلق پیدا می‌کند. در نهایت، اشاره می‌شود که او اگر با وجود زهد، اویس را می‌دید، به کلندری (روحانی آزاد) تبدیل می‌شد. در کل، شعر نشان‌دهنده عظمت و محبوبیت این شخصیت است.
گر ترا طبع داوری بودیدر تو وصف پیمبری بودی
هوش مصنوعی: اگر تو دارای نبوغ و قضاوت صحیح بودی، در تو نشانههایی از خصائل پیامبری وجود داشت.
آلت دلبری جمالت هستطبع دربار بر سری بودی
هوش مصنوعی: این جمله به زیبایی و جذابیت فردی اشاره دارد که به عنوان نماد محبوبیت و دلربایی شناخته می‌شود. بیانگر آن است که این فرد، با ویژگی‌های ظاهری و باطنیاش، توجه و تحسین را به خود جلب می‌کند و به نوعی دیگران را تحت تأثیر قرار میدهد.
گفتن اندر همه مسلمانیچون تویی هست کافری بودی
هوش مصنوعی: در سخن گفتن درباره مسلمانان، اگر کسی مانند تو باشد، به یقین او کافر است.
مشتری گر به تو رسیدی هیچبه دل و جانت مشتری بود
هوش مصنوعی: اگر کسی به تو رو آورد و توجهش به تو جلب شد، بدان که او با تمام وجودش و از صمیم قلب به تو علاقهمند است.
با همه زهد گر اویس ترادیده بودی قلندری بودی
هوش مصنوعی: اگر اویس را با تمام زهدش میدیدی، به جای آنکه به دنیای زهد و تقوا بچسبی، به چه حال و روزی میافتادی. مانند یک قلندر آزاد و بیخیال زندگی میکردی.