بخش ۱۹۳ - العارف
هوش مصنوعی: این متن درباره عارفان و مقام معنوی آنهاست. عارف کسی است که با شهود و تجربه مستقیم از حق، به معرفت دست یافته و صفات و ذات مطلق را درک می‌کند. این شناخت، از طریق فنا در ذات حق و رهایی از خود به دست می‌آید. عارف با درک عمیق‌تری از واقعیت‌ها، به معرفتی خالص و بدون احتمال دست می‌یابد. او به واسطه فعل و شناخت خدا، زندگی‌اش را بر اساس واقعیت‌های الهی شکل می‌دهد. در نهایت، عارف به مقام حق‌شناسی می‌رسد و این انتقال به شناخت واقعی، نیازمند فنا در خود و پرورش روحانی است.
ز عارف گوش کن گر مرد راهیبذات و وصف و فعل حق گواهی
هوش مصنوعی: از یک عارف بشنو، اگر مردی از راهِ حقیقت هستی، او به وجود و ویژگیها و اعمال خدا شهادت می‌دهد.
بود عارف کسی کو را دهد حقشهودش در صفات و ذات مطلق
هوش مصنوعی: عارف کسی است که شایستگی دریافت حقیقت و شهود را در خصوص صفات و ذات بینهایت دارد.
و ز آن اشهاد او را هست حالیکه باشد معرفت بی احتمالی
هوش مصنوعی: او به حالتی گواهی می‌دهد که شناخت او بدون شک و تردید است.
ز حالی کز شهودش گشت حادثهمانا معرفت را اوست باعث
هوش مصنوعی: از وضعیتی که به خاطر دیدن او پیش آمد، مشخص میشود که او منشأ معرفت و شناخت است.
بود فعلش خدائی زانکه بیناستبفعل حق از آن شد کار او راست
هوش مصنوعی: عمل او از روی قدرت الهی است، چون که بینش و آگاهی دارد. به سبب ارادهٔ خدا، کارهای او به درستی انجام میشود.
بمیرد جمله از خلق و صفاتششود پس بر صفات‌الله حیاتش
هوش مصنوعی: اگر همه موجودات و ویژگیهای آنها از بین بروند، آنگاه حیات واقعی او در صفات پروردگارش تجلی می‌یابد.
شود در ذات حق ذاتش چو فانیخود آنرا عارف ارخوانی توانی
هوش مصنوعی: اگر در وجود خداوند، وجود خود را فانی کنی، عارف واقعی خواهی شد و در این حالت میتوانی او را بشناسی.
چنین شخصی بمعنی حق‌شناس استجز این عارف شدن و هم و قیاس است
هوش مصنوعی: این شخص به معنای قدردانی از حق است و هیچ چیز دیگری جز آگاهی و تفاوتهای ظاهری در میان نیست.
هر آنچیزی که بروی واقعی توباو بر قدر دانش عارفی تو
هوش مصنوعی: هر چیزی که بر تو نمایان است، در واقع نشان دهندهی عمق دانش و بصیرت تو است.
بحق چون ره ندارد علم و ادراکز خود باید در او فانی شدن پاک
هوش مصنوعی: به حق چون علم و دانش نمیتوانند راهی به سوی حقیقت بیابند، باید به طور خالص و از خودگذشته در آن حقیقت ناپدید شد.
که از راه فنا عارف توان شدز سر من عرف واقف توان شد
هوش مصنوعی: با گذراندن مرحله فانی شدن، عارف قادر است از درون خود به درک عمیق‌تری برسد و به علم و آگاهی واقعی دست پیدا کند.