بخش ۴۷۷ - نهایه السفر الثالث
هوش مصنوعی: شاعر در این ابیات به مفهوم نهایت و مسیری که در سفر به سوی آن وجود دارد، اشاره می‌کند. او می‌گوید که برای رسیدن به نهایت، باید از محدودیت‌های ظاهری و باطنی خود ر‌ها شد. این محدودیت‌ها به نوعی مانع از دستیابی به حقیقت و جمع‌کردن همه‌ی وجود در یک نقطه می‌شوند. اگر بتوانی این قید و بندها را کنار بزنی، ممکن است به جمع‌الاحد، که به معنای وحدت و یگانگی است، دست یابی. در نتیجه، شاعر بر اهمیت رهایی از ضدین و دوگانگی تأکید می‌کند تا به حقیقت نهایی برسیم.
نهایت را چه در سیم سفر بدز ضدینت مگر سلب تقید
هوش مصنوعی: در انتها، چه فایدهای دارد اگر در سفر با دست و پا زنجیر شده به سمت هدف برویم؟ تنها راه رهایی از محدودیت‌ها و قید و بندها است.
که آن ضدین ظاهر بود و باطنزوال قید از آنت بس معاین
هوش مصنوعی: این جمله به معنای این است که آنچه که در ظاهر خود متضاد به نظر میرسد، در باطن نشانی از رهایی از محدودیت‌ها را دارد. به عبارتی، میتوان گفت که در لایههای عمیقتر یک چیز، حقیقتی وجود دارد که در ظاهر قابل مشاهده نیست و ممکن است باعث رهایی یا خلاصی از قید و بندها شود.
تو را جمع‌الاحد گر حاصل آیدزوال قید ضدین از تو شاید
هوش مصنوعی: اگر بتوانی به جمعالحد (وحدت) دست یابی، ممکن است قید و بندهای دوگانگی از تو ریزش کند.
بوجهی کز ظهور و از بطونتبرد جمع‌الاحد یکجا برونت
هوش مصنوعی: به دلیل وجود نور تو و رازهایی که در وجودت نهفته است، همه چیز به یکباره از وجودت آشکار میشود.