۵- آیات ۲۰ تا ۲۱
هوش مصنوعی: در این متن، دربارهٔ گروهی از مؤمنان صحبت می‌شود که به خاطر ایمانشان تحت فشار و تهدید قرار دارند. آنان ترس دارند که اگر کفار بر آنان پیروز شوند، ممکن است سنگسار شوند یا به دین خود بازگردانده شوند و هیچگاه رستگار نخواهند شد.
سپس به ماجرای خواب آن‌ها در غار اشاره می‌شود که خداوند آن‌ها را آگاه کرده تا بفهمند وعدهٔ خداوند حقیقت دارد و قیامت به یقین خواهد آمد.
در ادامه، در موضوع نزاع بین آنان دربارهٔ وضعیت دین و آباد کردن یادگارشان بحث می‌شود و عده‌ای پیشنهاد می‌دهند که بر سر آنان مسجدی بسازند.
این داستان نشان‌دهندهٔ یقین بر وعده‌های الهی و نیاز به وحدت در ایمان است.
إِنَّهُمْ إِنْ یَظْهَرُوا عَلَیْکُمْ یَرْجُمُوکُمْ أَوْ یُعِیدُوکُمْ فِی مِلَّتِهِمْ وَ لَنْ تُفْلِحُوا إِذاً أَبَداً (۲۰) وَ کَذٰلِکَ أَعْثَرْنٰا عَلَیْهِمْ لِیَعْلَمُوا أَنَّ وَعْدَ اَللّٰهِ حَقٌّ وَ أَنَّ اَلسّٰاعَةَ لاٰ رَیْبَ فِیهٰا إِذْ یَتَنٰازَعُونَ بَیْنَهُمْ أَمْرَهُمْ فَقٰالُوا اِبْنُوا عَلَیْهِمْ بُنْیٰاناً رَبُّهُمْ أَعْلَمُ بِهِمْ قٰالَ اَلَّذِینَ غَلَبُوا عَلیٰ أَمْرِهِمْ لَنَتَّخِذَنَّ عَلَیْهِمْ مَسْجِداً (۲۱)
هوش مصنوعی: اگر آن‌ها بر شما تسلط پیدا کنند، شما را سنگسار میکنند یا مجدداً به دین خود برمیگردانند و در آن صورت هرگز موفق نخواهید شد. همچنین ما آن‌ها را در این موضوع آگاه کردیم تا بدانند که وعده خداوند حق است و درباره قیامت شکی وجود ندارد. در آن زمان، آن‌ها در مورد کارشان بین خودشان بحث می‌کردند و گفتند: «برای آن‌ها ساختمانی بسازید. پروردگارشان بهتر از آن‌ها را میشناسد.» کسانی که بر جریان امورشان مسلط شدند، گفتند: «ما قطعاً برای آن‌ها مکانی برای عبادت خواهیم ساخت.»
بدرستی که ایشان اگر دست یابند بر شما سنگسار کنند شما را یا باز گردانند شما را در کیش خود و هرگز رستگار نشوید آن‌گاه هرگز (۲۰) و همچنین واقف گردانیدیم بر ایشان تا بدانند بدرستی که وعده خدا حق است و بر دستی که قیامت نیست شکی در آن هنگامی که نزاع می‌کردند میان خود در کار ایشان پس گفتند بنا کنید بر ایشان بنائی پروردگار ایشان داناتر است بایشان گفتند آنان که غالب شدند بر امر ایشان هر آینه می‌سازیم بر ایشان مسجدی (۲۱)
هوش مصنوعی: به درستی که اگر آن‌ها به شما دست یابند، شما را سنگسار میکنند یا شما را به آیین خود باز میگردانند و هرگز نخواهید توانست رستگار شوید. همچنین ما به آن‌ها آگاهی دادیم تا بدانند که وعده خدا حقیقت دارد و در قیامت شکی نیست. زمانی که در مورد امور خود با هم نزاع می‌کردند، گفتند بر آنان بنایی بسازید، زیرا پروردگارشان داناتر است. کسانی که بر امر آن‌ها تسلط یافتند، گفتند: ما حتماً برای آن‌ها مسجدی می‌سازیم.
مطلع گردند گر ایشان ز کارمی کنند ای دون شما را سنگسار
هوش مصنوعی: اگر این افراد از کار خود آگاه شوند و بفهمند، ای بیخبران، شما را مجازات خواهند کرد.
یا شما را همچنان که خوانده پیشبازگردانند بر آئین خویش
هوش مصنوعی: شاید شما را به روشی که قبلاً تعلیم دیدهاید، دوباره به شرایط و اصول خودتان بازگردانند.
می نگردید ایچ دیگر رستگارآن زمان کآگه شوند از حال و کار
هوش مصنوعی: به دیگران ننگرید که در آن هنگام که از وضعیت و فعالیتهای شما باخبر شوند، نجات پیدا میکنید.
از قبول دینشان یا رستگینیست دیگر بر شما در بستگی
هوش مصنوعی: اگر دین آن‌ها را بپذیرید، دیگر راه نجاتی برای شما وجود ندارد و در این وابستگی باقی میمانید.
حاصل آنکه رفت تملیخا به نامسوی شهر از بهر تحصیل طعام
هوش مصنوعی: نتیجه این است که او به نام رفتن به شهر، برای تهیه غذا قدم به راه گذاشت.
چون رسید او سوی شهر از رهگذرشهر و اهلش دید بر وضع دگر
هوش مصنوعی: زمانی که او به شهر رسید، از مسیر به شهر و مردم آن نگاه کرد و مشاهده کرد که حال و اوضاع متفاوتی دارند.
گشت حیران پس در آورد آن درمتا خرد نان گفت آن خبّاز هم
هوش مصنوعی: پس از آنکه در شگفتی مانده بود، در نهایت پولش را بیرون آورد تا نانی بخرد؛ پس نانوا هم به او گفت که چه کار کند.
کز کجا این گنج آوردی به دستباز بنما نی کز این خواهی تو رست
هوش مصنوعی: از کجا این گنج را به دست آوردی؟ نشان بده که از کجا به دستش آوردی، زیرا با این کار به آزادی نخواهی رسید.
رفته رفته تا که بر حاکم رسیدپس به وی کردند تهدیدی شدید
هوش مصنوعی: به تدریج به حاکم رسیدند و سپس تهدیدی جدی به او کردند.
گشت ملجأ قصۀ خود باز گفتشد روان آن سو چه این از وی شنفت
هوش مصنوعی: داستان او دوباره ذکر شد و روحش به سوی آن سو روانه شد، زیرا او از آنچه شنید، آگاهی یافت.
با کثیری ز اهل شهر از پی شکیباز پی تفتیش آن امر عجیب
هوش مصنوعی: با جمع زیاد از مردم شهر، به دنبال صبر و شکیبایی و برای پی بردن به آن موضوع شگفتانگیز هستم.
جمله دیدند آن جوانان را به غاربا لباس نو، نه بر چرک و غبار
هوش مصنوعی: همه جوانان آن‌ها را در غار دیدند، با لباسهای نو و تمیز، نه کثیف و غبارآلود.
لوح را خواندند کآنجا هِشته بودواندر آن احوالشان بنوشته بود
هوش مصنوعی: تختهای را خواندند که در آن، حال و وضع آن‌ها ثبت شده بود و در آن نوشتهها، درباره وضعیتشان صحبت شده بود.
گفت أعثَرنَا کَذَالِک از نشانمطلع گردند تا بر حالشان
هوش مصنوعی: او گفت ما را به این شکل دچار مشکل کردند تا دیگران از وضعیتمان آگاه شوند.
می بدانند أنَّ وَعدَ االلهِ حَقدر قیامت نیست ریب و حرف و دق
هوش مصنوعی: آن‌ها میدانند که وعدهی خدا در روز قیامت حقیقت دارد و در آن شکی وجود ندارد و اینکه هیچ گونه سخنی به دروغ نیست.
چونکه می بودند ایشان در نزاعنزد امر دین خود بالاجتماع
هوش مصنوعی: وقتی که آن‌ها در مورد مسائل دین خود در حال بحث و جدل بودند، به طور مشترک و دستهجمعی در این مورد مواجه میشدند.
پاره ای گفتند گر در منبعثروح تنها نی که با جسم رثث
هوش مصنوعی: برخی میگویند که روح تنها نیست و همیشه با جسم ناتوان و ضعیف همراه است.
پاره ای گفتند با هم روح و تنمنبعث گردند در یوم المحن
هوش مصنوعی: عده ای گفته اند که در روزهای سخت و در امتحانات، روح و جسم من به یکدیگر ارتباط پیدا میکنند و به ظهور میرسند.
بودشان اینسان میان خود جدالکرد اینسان پس هویدا ذوالجلال
هوش مصنوعی: آن‌ها آنچنان در میان خود درگیر بحث و جدل شدند که در نهایت، وجود خداوند بزرگ برایشان آشکار گشت.
بودشان یا گفتگو بهر بناکه کنند آنجا بنائی خوش بپا
هوش مصنوعی: آن‌ها یا در مورد هر چیزی که بخواهند، در آنجا ساختمانی زیبا بر پا میکنند.
فرقه ای گفتند دیواری بلندهِشت باید تا بر آن ناید گزند
هوش مصنوعی: گروهی معتقد بودند که باید دیواری بلند بسازند تا هیچ آسیبی به آن نرسد.
هم دِهی بایست نیکو از وجوهکرد مر بنیاد در این پای کوه
هوش مصنوعی: در اینجا صحبت از این است که برای بنیانگذاری چیزی مستحکم و پایدار، باید به خوبی و با دقت نیکو از منابع و وجوه مختلف استفاده کرد. به نوعی میتوان گفت که مانند پای کوهی، که نیاز به استحکام و استواری دارد، برای ساختن چیزی بزرگ و ماندگار نیز باید تلاش و برنامهریزی درستی داشت.
این چنین باید بنائی ساختهکه شوند از آن بناء بشناخته
هوش مصنوعی: باید بنایی بسازیم که به راحتی شناخته شود و از آن به عنوان الگو و نشانه استفاده کنند.
هست داناتر بر ایشان کردگارزآنچه ز ایشان گفته خلق روزگار
هوش مصنوعی: خداوند از آنچه مردم درباره همدیگر میگویند، بیشتر داناست و به حقیقت آن آگاهتر است.
آنچه یعنی آن زمان و این زمانز اهل کهف آورده مردم بر زبان
هوش مصنوعی: آنچه که در زمان قدیم و زمان حال از اهل کهف (اصحاب کهف) به زبان مردم آمده و صحبت شده است.
وآنکه می بودندشان غالب به دینمسجدی گفتند گیریم اندر این
هوش مصنوعی: آنهایی که در ایمانی استوار و معتقد به دین خود هستند، به یکدیگر گفتند که بیایید در این مکان مقدس جمع شویم.