۱۵- آیات ۱۳۰ تا ۱۳۵
هوش مصنوعی: آیات مورد اشاره به پیامبر (ص) دستور میدهند که بر گفتههای دیگران صبر کند و همواره پروردگارش را تسبیح کند، به ویژه قبل از طلوع و غروب آفتاب و در ساعات مختلف شب و روز. تاکید میشود که خوشیهای دنیوی نباید او را فریب دهد، زیرا روزی پروردگار بهتر و پایندهتر است. همچنین، به او یادآوری میشود که خانوادهاش را به نماز دعوت کند و بر آن صبر نماید، چرا که روزی بر عهده خداست و عاقبت نیک برای پرهیزگاران است.
بندگان خدا از رسولان و آیات الهی درخواست معجزاتی دارند و به این خاطر از خواب رفتن و عدم پاسخدهی پروردگار شکایت میکنند. قرآن اشاره میکند که اگر عذابی پیش از این بر آنها نازل میشد، میگفتند که باید پیامبری برای هدایتشان ارسال میشد. در نهایت، پیامبر (ص) به آنها میگوید که هر دو گروه منتظر هستند و به زودی حقیقت مشخص خواهد شد؛ اینکه چه کسانی در مسیر هدایت هستند و چه کسانی از راه حق منحرف شدهاند.
فَاصْبِرْ عَلیٰ مٰا یَقُولُونَ وَ سَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّکَ قَبْلَ طُلُوعِ اَلشَّمْسِ وَ قَبْلَ غُرُوبِهٰا وَ مِنْ آنٰاءِ اَللَّیْلِ فَسَبِّحْ وَ أَطْرٰافَ اَلنَّهٰارِ لَعَلَّکَ تَرْضیٰ (۱۳۰) وَ لاٰ تَمُدَّنَّ عَیْنَیْکَ إِلیٰ مٰا مَتَّعْنٰا بِهِ أَزْوٰاجاً مِنْهُمْ زَهْرَةَ اَلْحَیٰاةِ اَلدُّنْیٰا لِنَفْتِنَهُمْ فِیهِ وَ رِزْقُ رَبِّکَ خَیْرٌ وَ أَبْقیٰ (۱۳۱) وَ أْمُرْ أَهْلَکَ بِالصَّلاٰةِ وَ اِصْطَبِرْ عَلَیْهٰا لاٰ نَسْئَلُکَ رِزْقاً نَحْنُ نَرْزُقُکَ وَ اَلْعٰاقِبَةُ لِلتَّقْویٰ (۱۳۲) وَ قٰالُوا لَوْ لاٰ یَأْتِینٰا بِآیَةٍ مِنْ رَبِّهِ أَ وَ لَمْ تَأْتِهِمْ بَیِّنَةُ مٰا فِی اَلصُّحُفِ اَلْأُولیٰ (۱۳۳) وَ لَوْ أَنّٰا أَهْلَکْنٰاهُمْ بِعَذٰابٍ مِنْ قَبْلِهِ لَقٰالُوا رَبَّنٰا لَوْ لاٰ أَرْسَلْتَ إِلَیْنٰا رَسُولاً فَنَتَّبِعَ آیٰاتِکَ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَذِلَّ وَ نَخْزیٰ (۱۳۴) قُلْ کُلٌّ مُتَرَبِّصٌ فَتَرَبَّصُوا فَسَتَعْلَمُونَ مَنْ أَصْحٰابُ اَلصِّرٰاطِ اَلسَّوِیِّ وَ مَنِ اِهْتَدیٰ (۱۳۵)
هوش مصنوعی: صبور باش بر آنچه میگویند و پروردگارت را پیش از طلوع و غروب خورشید، با سپاس تسبیح بگو و در ساعات شب و در ابتدای روز. شاید که راضی شوی. به آنچه از زندگی دنیا به گروهی از آنها دادهایم، چشمت را مدوار نکن که اینها فقط زینت دنیا هستند تا به وسیله آنها ما آنها را امتحان کنیم و روزی پروردگار تو بهتر و پایدارتر است. اهل خانوادهات را به نماز دستور بده و در آن پایداری کن؛ ما از تو روزی نمیخواهیم، ما خود روزی تو را میدهیم و عاقبت برای پرهیزگاران است. آنها گفتند: چرا آیهای از پروردگارش برای ما نمیآورد؟ آیا به راستی نشانهای از آنچه در کتابهای پیشین وجود دارد به آنها نرسیده است؟ و اگر ما قبل از این، آنها را عذاب میکردیم، میگفتند: پروردگارا، چرا برای ما پیامبری نفرستادی تا نشانههای تو را دنبال کنیم پیش از آنکه ذلیل و خوار شویم؟ به آنها بگو: همه در انتظارند، پس شما هم منتظر باشید، پس خواهید دانست که صاحبان راه راست چه کسانی هستند و چه کسی هدایت یافته است.
پس صبر کن بر آنچه میگویند و تسبیح کن بستایش پروردگارت پیش از برآمدن آفتاب و پیش از فرو شدنش و از ساعتهای شب پس تسبیح کن و اطراف روز باشد که تو خوشنود شوی (۱۳۰) و نهگشای بخواهش البته دو چشمت را بسوی آنچه کامیاب کردیم بآن اصنافی را خوشی زندگانی دنیا تا مفتون سازیمشان از آن و روزی پروردگار تو بهتر و پایندهتر است (۱۳۱) و امر کن کسانت را بنماز و صبر کن بر آن نمیخواهیم از تو روزی ما روزی میدهیم ترا و انجام نیک مر پرهیزگاران راست (۱۳۲) و گفتند چرا نمیآورد ما را آیتی از پروردگارش آیا نیامد ایشان را حجّت آنچه بود در کتابهای نخستین (۱۳۳) و اگر آنکه هلاک میکردیم ایشان را بعذاب از پیش آن هر آینه میگفتند پروردگار ما چرا نفرستادی بما رسولی پس پیروی میکردیم آیتهای ترا پیش از آنکه خوار شویم و رسوا گردیم (۱۳۴) بگو هر منتظریم پس انتظار کشید پس بزودی خواهید دانست که کیست اصحاب راه راست و کیست که هدایت یافت (۱۳۵)
هوش مصنوعی: پس بر آنچه میگویند صبر کن و خدا را پیش از طلوع آفتاب و پیش از غروب آن ستایش کن و در ساعات شب نیز تسبیح او را فراموش نکن. این کار باعث میشود که تو خوشنود باشی. همچنین به آنچه برای مردم در زندگی دنیوی مفرح و دلپذیر قرار دادیم، چشم ندوخته و به آن دل نبند. روزی که خداوند به تو میدهد، بهتر و پایدارتر است. به خانوادهات فرمان بده که نماز بخوانند و در این کار صبر کن. ما از تو روزی نمیخواهیم، بلکه ما خود به تو روزی میدهیم و عاقبت نیک برای پرهیزگاران است. آنها میگویند چرا معجزهای از پروردگارش به ما نمیرسد، در حالی که آنها نشانههای سابق را که در کتابهای پیشین آمده است، فراموش کردهاند. اگر ما آنها را با عذابی پیش از آن هلاک کرده بودیم، حتماً میگفتند که ای پروردگار، چرا پیامبری به ما نفرستادی تا پیرو نشانههای تو باشیم. بگو که ما منتظریم و شما نیز انتظار بکشید؛ به زودی خواهید دانست که چه کسی بر راه راست است و چه کسی هدایت یافته.
پس تو کن بر هر چه می گویند صبرتا درآید شمسِ نصرت ها ز ابر
هوش مصنوعی: بر روی هر چیزی که میگویند، صبر کن تا خورشید پیروزیها از پشت ابرها بیرون بیاید.
نک شنو از سرّ أوفِی حُبِّکمعنی سَبِّح بِحَمدِ رَبِّک
هوش مصنوعی: به عشق تو رازهایی نهفته است که با ستودن خداوند به خوبی نمایان میشود.
سَبِّح اعنی از صفات غیر اوکن منزه ذات خود را مو به مو
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که باید تمام ویژگیهای غیر از خداوند را از او دور کنیم و نه فقط بهطور کلی، بلکه باید به دقت و جزئیات به پاکی و منزه بودن ذات خدا توجه داشته باشیم.
در فنای ذات حق حمد حقظاهر آید بی نشان از ماخَلَق
هوش مصنوعی: در فقدان وجود خدا، ستایش و بزرگی او بدون نشانهای از مخلوقاتش نمایان میشود.
صورت آن در شریعت دان نمازکآن بود مقرون به حمد بی نیاز
هوش مصنوعی: نماز مثل یک تصویر زیبا است که در چارچوب قوانین و احکام دین قرار دارد و این نماز به حمد و ستایش خداوند نیازی ندارد، زیرا خودش به طور کامل و مستقل ارزشمند است.
صبح گه قبل از طلوع آفتابشام پیش از آنکه یابد احتجاب
هوش مصنوعی: صبح قبل از اینکه خورشید طلوع کند و شب قبل از اینکه تاریکی کاملاً بگیرد.
هم به ساعات شب اندر افتقارپس تو کن تسبیح و اطراف النهار
هوش مصنوعی: در طول شب به یاد خدا و عبادت او مشغول باش و در طول روز نیز ذکر و تسبیح او را فراموش نکن.
از تو مر خوشنود گردد ذوالجلالهم کند راضی تو را در کل حال
هوش مصنوعی: با تو رضایت خداوند بزرگ فراهم میشود و او در هر شرایطی تو را راضی میکند.
بنده گر راضی شد از حق در اموراو بود از بنده راضی بی قصور
هوش مصنوعی: اگر بنده از خداوند راضی باشد، در کارهایش خداوند نیز از او راضی خواهد بود، حتی اگر او خطاهایی داشته باشد.
« آمدن مهمان به خانۀ پیغمبر(ص) »
هوش مصنوعی: ورود مهمان به خانه پیامبر(ص) موضوعی حائز اهمیت است که نشاندهندهی روابط اجتماعی و تعاملات انسانی در جوامع مختلف است. چنین مواقعی میتواند نشانهای از مهماننوازی، ارادت و احترام متقابل باشد. این نوع مهمانیها باعث قویتر شدن پیوندهای اجتماعی و فرهنگی میشود و به افراد این فرصت را میدهد که از تجربیات و دیدگاههای یکدیگر بهرهمند شوند. در این زمینه، شخصیت پیامبر(ص) و شیوههای رفتاری ایشان نیز میتواند الگویی برای مهماننوازی و تعاملات اجتماعی باشد.
کرد مهمانی به پیغمبر ورودخوردنی در خانه اش چیزی نبود
هوش مصنوعی: پیامبر مهمانی را برگزار کرده بود، اما در خانهاش چیزی برای خوردن نبود.
بر یهودی او فرستاد از مقامخواست از وی قرض چیزی از طعام
هوش مصنوعی: او از مقام خود به یهودی فرستاد و از او خواست که چیزی برای غذا به او قرض دهد.
گفت او ندهم ز گندم نیم جوجز که بگذاری متاعی بر گرو
هوش مصنوعی: او گفت که از گندم خود به تو جو نمیدهم، مگر اینکه کالایی را به عنوان وثیقه بگذاری.
دِرع خود بگذاشت پیش آن یهودپس گرفت از بهر مهمان آرد زود
هوش مصنوعی: در مقابله با یهود، درع (زره) خود را بر زمین گذاشت، اما به خاطر مهمانی که داشت، به سرعت آن را برداشت.
در تسلّی آمد این آیت بر اوکه مکش عینین خویش ای نیک خو
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که این آموزه به او آرامش میدهد که ای انسان نیکوکار، چشمهای خود را به خاطر دیگران ناامید نکن.
سوی آن چیزی که برخوردارشانکرده ایم از زندگی در امتحان
هوش مصنوعی: به آن چیزی که به خاطر آن از زندگی بهرهمند شدهاند و در آزمایشها قرار دارند، توجه کنید.
صنف ها از کافران و اهل کتابزینت دنیاستشان گر بی حساب
هوش مصنوعی: صنفها و گروهها از کافران و اهل کتاب زیباییهای دنیا را در نظر دارند، حتی اگر به درستی و بدون حساب و کتاب نباشد.
آزماییم آنچه ایشان را در آنبهره فانیستشان اندر جهان
هوش مصنوعی: ما آنچه را که برای آنها در این دنیا فانی است، آزمایش میکنیم.
روزیِ پروردگارت در اثرهست بهرت بهتر و پاینده تر
هوش مصنوعی: رزق و روزی که برای تو مقدر شده است، در اثر تلاش و کار کردن بهتر و پایدارتر خواهد بود.
اهل خود را امر فرما در نمازصبر کن بر وی شد ار رنجت دراز
هوش مصنوعی: به خانوادهات دستور بده که نماز بخوانند و صبر کن، حتی اگر اذیت و رنجی که میکشی ادامه پیدا کند.
از تو ما نکنیم در رزقت سؤالرزق تو بر ماست بی رنج و ملال
هوش مصنوعی: ما از تو درباره روزیات سوال نمیکنیم، چون روزی تو برای ما بدون زحمت و مشکل فراهم است.
هست مانا زآن خدای بی شریکبهر پرهیزندگان انجام نیک
هوش مصنوعی: آن خدا که هیچ شریک و همتایی ندارد، برای پرهیزکاران و نیکوکاران، زندگی پایدار و نتیجهای خوش فراهم میکند.
مشرکان گفتند نارد مصطفیمعجز از پروردگارش چون به ما
هوش مصنوعی: مشرکان گفتند: ما از پروردگارش نشانههایی مانند معجزات پیامبر (مصطفی) را میخواهیم.
یعنی آن معجز که ما خواهیم از اوگر بود در دعوت خود راستگو
هوش مصنوعی: یعنی اگر آن معجزهای که ما از او انتظار داریم، در دعوت خود صادق باشد، اتفاق خواهد افتاد.
نامد آیا بهر ایشان این کتابکه بود روشن دلیلی در خطاب
هوش مصنوعی: آیا این کتاب که روشنایی و دلیلی برای صحبت کردن داشت، برای آنها نرسید؟
در صُحف بود آنچه از پیشینیانز انبیاء و قومشان در امتحان
هوش مصنوعی: در کتابهای آسمانی مطالبی آمده است درباره آنچه از پیامبران و اقوامشان در آزمایشها و امتحانات مختلف رخ داده است.
یعنی آیا شرح حال آن قروننیست در قرآن به تفصیل از نمون
هوش مصنوعی: آیا در قرآن به تفصیل، داستان و وضعیت آن دورهها ذکر نشده است؟
که ز بعد از معجزات آمد عذاباز حق ایشان را که خوانند از کتاب
هوش مصنوعی: پس از ظهور معجزات، خود عذاب حق به سراغ آنها آمد که از کتاب یاد میکنند.
گر که می کردیم ایشان را هلاکپیشتر زو بر عذابی دردناک
هوش مصنوعی: اگر ما این افراد را قبلاً به عذابی سخت و دردناک گرفتار میکردیم، اکنون آنها نابود شده بودند.
پیشتر یعنی ز قرآن یا رسولمی بگفتند این گروه ناقبول
هوش مصنوعی: قبل از این، گروهی از مردم به آیات قرآن و پیامبر اعتنا نمیکردند و آنها را قبول نداشتند.
از چه نفرستادی ای پروردگارسوی ما پیغمبری کامل عیار
هوش مصنوعی: ای پروردگار، چرا پیامبری کامل و شایسته به سوی ما نفرستادی؟
پیروی کردیم تا ز آیات دینپیش از آنکه خوار گردیم این چنین
هوش مصنوعی: ما از آیات دین پیروی کردیم تا قبل از این که تحقیر شویم، به این وضعیت دچار شدیم.
گو به ایشان هر یک از ما و شمامنتظر باشیم اندر کارها
هوش مصنوعی: به آنها بگو که هر یک از ما و شما در کارها باید منتظر باشیم.
نکبت ما را شما خواهید و همقوّت و اقبال خود را دم به دم
هوش مصنوعی: ما به خاطر مشکلات و بدبختیهایمان نیاز به شما داریم، به همان اندازه که شما به قدرت و شانس خود نیاز دارید.
ما به نصرت نیز داریم انتظارتا چه خواهد زین دو خواهش کردگار
هوش مصنوعی: ما منتظر یاری الهی هستیم تا ببینیم خداوند در پاسخ به این دو درخواست ما چه اقداماتی خواهد کرد.
منتظر باشید پس در جهر و سرّآنچه را هستیم هر دو منتظر
هوش مصنوعی: منتظر باشید؛ زیرا ما هر دو در بروز و پنهان آنچه هستیم، در انتظار یکدیگر هستیم.
زود پس باشید که تا دانید کیستاهل راه راست و آنکه مهتدی است
هوش مصنوعی: فورا از هم فاصله بگیرید تا بفهمید چه کسی در مسیر درست است و چه کسی هدایت یافته است.