غزل شمارهٔ ۲۵۵
هوش مصنوعی: این شعر به بیان درد و رنج عاشقانه شاعر می‌پردازد. شاعر از گرفتاری دلش در زنجیر زلف محبوب و تاثیر جدایی بر جسم و روح خود سخن می‌گوید. او احساس می‌کند که مانند کمان در فراق محبوب شکسته است و وجودش تنها به خاطر فکر زلف محبوب به قیر تبدیل شده است. شاعر در شب‌ها او را در خواب می‌بیند و این خواب، تعبیر عمر طولانی حسرتش می‌شود. او همچنین به تلخی جدایی و شیرینی وصال اشاره می‌کند و در پایان، به حال خود به عنوان عاشق اشاره دارد که مانند دیگران در اثر زیبایی محبوب به شدت تحت تاثیر قرار گرفته است.
دل اسیر حلقهٔ آن زلف چون زنحیر شدتن ز استیلای هجر آن پریرخ پیر شد
هوش مصنوعی: دل به دام زلف آن معشوق گرفتار شده است، مانند زنجیری که انسان را محاصره می‌کند. بدن نیز به خاطر تاثیر جدایی از آن زیبای دلربا به حالتی رنجور و بیمار درآمده است.
چون کمان بشکست پشت عالیم را در فراقنوک مژگانش ز بهر کشتن من تیر شد
هوش مصنوعی: وقتی کمان شکست، بار سنگینی بر دوش من گذاشت و دوری و جدایی از نوک مژگان او، همچون تیری شده که به سمت من پرتاب می‌شود.
نیست جز سودای زلف همچو قیرش در سرماز برای آن تنم چون موی و دل چون قیر شد
هوش مصنوعی: در ذهنم تنها خیال زلف او وجود دارد، به طوری که برای تنم، مویی و برای دلم حالتی چسبنده و سیاه مانند قیر پیدا شده است.
دوش می‌گفتم: برون آیم، بگیرم دامنشآب چشم من روانی رفت و دامن گیر شد
هوش مصنوعی: دیروز به خودم گفتم که از این حال و هوا بیرون بیایم و دامن محبوب را بگیرم، اما اشکهای من مانند آب جاری شد و او از دستم رفت.
یک شب از شبهای هجران زلف او دیدم به خواببعد از آن عمر درازم در سر تعبیر شد
هوش مصنوعی: یک شب در یکی از شبهای دوری از محبوب، خواب چهرهاش را دیدم و از آن پس زندگیام تحت تأثیر این رؤیا قرار گرفت.
چون غلامان جان من بر لب ز تلخی می‌رسیددشمن من بر لب شیرین او چون میر شد
هوش مصنوعی: زمانی که جان من به تلخی نزدیک میشد و احساس ناامیدی میکردم، دشمنم در کنار او شیرینی و لذت را تجربه میکرد، مانند یک سردار و فرمانده.
همچو زر شد کار بسیاران ز لعل او ولیاوحدی را ناله از سودای او چون زیر شد
هوش مصنوعی: برخی از کارها مانند طلا ارزشمند و باارزش شدهاند به خاطر وجود او، اما اوحدی به خاطر عشق و آرزوی او در دردی عمیق به سر میبرد.