غزل شمارهٔ ۵۶۲
هوش مصنوعی: در این متن شاعر از عشق و وابستگی به یار سخن می‌گوید. او نمی‌تواند به زیبایی‌های ظاهری یار چشم بدوزد و از خاکی بودن خود احساس شرمندگی می‌کند. او بیان می‌کند که حساب او و یار متفاوت است و نمی‌تواند از خوبی‌های یار بهره‌برداری کند. حتی اگر رقیبی در کار باشد، او باز هم به خواسته‌های خود وفادار خواهد ماند و در پی شکار عشق خود خواهد بود. شاعر همچنین می‌گوید که اگرچه ممکن است اتهاماتی به او زده شود، اما او به کار خود ادامه می‌دهد و به عشقش پایبند می‌ماند. در نهایت اشاره به این دارد که با وجود زیبایی‌های ظاهری یار، او ترجیح می‌دهد که به دنیای خود و احساسات درونی‌اش بپردازد و از معاشرت عمیق‌تر با یار دوری نمی‌کند.
نظر چو بر لب و دندان یار خویش کنمطویلهٔ گهر اندر کنار خویش کنم
هوش مصنوعی: وقتی به لب و دندان محبوبم نگاه میکنم، آنگاه گنجینهای از زیبایی را در کنار خودم فراهم میآورم.
مرا ز خاک درش شرمسار باید بوداگر نظر به تن خاکسار خویش کنم
هوش مصنوعی: من باید از خاکی که از آن برخاستهام شرمنده باشم اگر به جسم خاکی خود نگاه کنم.
حساب من چه کند یار؟ آن چنان بهترکه او شمار خود و من شمار خویش کنم
هوش مصنوعی: محاسبه و سنجش من را یار چه کار دارد؟ بهتر این است که او به فکر خودش باشد و من هم به فکر خودم باشم.
رقیب اگر چه بر آن در ملازمست ولیسگ استخوان خورد و من شکار خویش کنم
هوش مصنوعی: اگرچه رقیب من در حال رقابت و نزدیک شدن به هدف است، اما من تمرکز خود را روی موفقیت و دستیابی به آرزوهایم می گذارم.
چو نیست جای ملامت، بهل، که مدعیانفغان کنند و من آهسته کار خویش کنم
هوش مصنوعی: وقتی جایی برای سرزنش وجود ندارد، بیخیال باش، زیرا هر که ادعا دارد میتواند ناله و فریاد کند، اما من به آرامی به انجام کار خود ادامه میدهم.
گرم نهی چو کله تیغ تیز بر تارکگمان مبر تو که: من ترک یار خویش کنم
هوش مصنوعی: اگر که چنان سخت و محکم بر سرگذشتهای خود ایستادگی کنی، نباید گمان کنی که من نسبت به دوستی خود بیتفاوت میشوم.
مرا ز دوست خویش اعتماد آنم نیستکه پنجه با سر و دست نگار خویش کنم
هوش مصنوعی: من به دوستی خود اعتمادی ندارم، زیرا نمیخواهم با چهره و دستان معشوقم درگیر شوم.
چو اوحدی سخن از لعل آن صنم راندهزار دامن گوهر نثار خویش کنم
هوش مصنوعی: وقتی اوحدی درباره زیبایی و جواهرات آن معشوق صحبت می‌کند، من هزاران دامن از گوهرهای گرانبها را به پای او میریزم.