غزل شمارهٔ ۶۸۸
هوش مصنوعی: این شعر به بیان عشق و شوق بسیار عمیق می‌پردازد و تأکید می‌کند که نباید درباره احساسات و تجربه‌های عمیق و غیرقابل توصیف صحبت کرد. شاعر به زیبایی می‌گوید که وقتی به معشوق رسیدیم، دیگر نیازی به توضیح و گفت‌وگو نیست. او به تصاویری از مرغ جان و بوی یوسف اشاره می‌کند و نشان می‌دهد که عشق همچون دانه‌ای است که جانی را آزاد می‌کند. در نهایت، شاعر بر این نکته تأکید می‌کند که عشق به قدری عمیق و مست‌کننده است که نمی‌توان به سادگی درباره‌اش سخن گفت و برخی تجربیات را تنها باید در دل نگه داشت.
دل سرای خاص شد، از مجلس عامش مگوجان چو بر جانان رسید، از پیک و پیغامش مگو
هوش مصنوعی: دل به مکانی ویژه و خاص تعلق گرفت، پس از ارتباط با محبوب، دیگر از پیامها و رساندن خبر صحبت نکنید.
مرغ جان ما، که از تار بدن بودش قفسباز دست شاه گشت، از دانه و دامش مگو
هوش مصنوعی: پرنده روح ما که در قفس بدن محبوس بود، اکنون با دست قدرت شاه یا فرمانروای خود آزاد شده است. دیگر از دانه و دام او چیزی نگو.
ما از آن یوسف به بویی قانعیم، ای باد صبحبوی پیراهن چو آوردی، ز اندامش مگو
هوش مصنوعی: ما به بوی یوسف راضی هستیم، ای باد صبح که بوی پیراهن او را آوردی، از زیبایی او نگو.
ای که میگویی: خیال او توان دیدن به خوابمرد چون شوریده گشت، از خواب و ارامش مگو
هوش مصنوعی: ای کسی که میگویی: آیا میتوان در خواب چهره او را دید؟ وقتی انسان دچار جنون و بیتابی میشود، دیگر سخن از خواب و آرامش نکن.
آنکه روی دوست دید، او را به کفر و دین چه کار؟و آنکه مست عشق گشت، از باده و جامش مگو
هوش مصنوعی: کسی که چهره دوست را مشاهده کرده است، چه نیازی به دین و کفر دارد؟ و کسی که در عشق مست شده است، دیگر به شراب و جامش چه کار داری؟
چند گویی: پخته‌ای باید که گردد گرد او؟سینهٔ ما سوختست، از پخته و خامش مگو
هوش مصنوعی: چند بار بگویی که چه کسی باید در اطراف او باشد؟ دل ما از دلسوختگی پر است، پس از پخته و نپخته حرف نزن.
دوش میگفتی که: دانستم که خون من که ریخت؟آنکه میدانی همانست، اوحدی نامش مگو
هوش مصنوعی: دیشب میگفتی که فهمیدم چه کسی خون من را ریخت؟ آن کسی که تو میدانی، اوحدی است، اما نامش را نبر.