غزل شمارهٔ ۱۷۵
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر (حافظ) به توصیف زیبایی‌های بهار و لذت‌های زندگی می‌پردازد. او بر این باور است که زمان شادی و سرور فرا رسیده و همه چیز در حال نشاط و طراوت است. درختان سبز شده‌اند و پرندگان به آواز درآمده‌اند. حافظ از شنونده می‌خواهد که از جدایی و تفرقه دوری کند و به جمع‌بودن و وحدت بپردازد. او به وجود لذت‌های دنیوی و زیبایی‌هایی که در طبیعت وجود دارد، اشاره کرده و به برگزاری مجالس شادمانه دعوت می‌کند. همچنین، به نقد ریاکاری در زهد و وصول به حقیقت می‌پردازد. شعر به تأکید بر خوابی خوش و سرور، و دعوت به خوشی و عشق به زندگی اشاره دارد.
صبا به تهنیتِ پیرِ مِی‌فروش آمدکه موسمِ طرب و عیش و ناز و نوش آمد
هوش مصنوعی: باد صبا به پیشواز پیر و مِی‌فروش آمد و خبر آورد که زمان شادی، خوشی و لذت نوشیدن فرارسیده است.
هوا مسیح‌نفس گشت و باد نافه‌گشایدرخت سبز شد و مرغ دَر خروش آمد
هوش مصنوعی: هوا به طرز نشاطآور و پر از زندگی درآمد و باد مانند نغمهای دلنواز از میان درختان وزید و پرندگان با صدای دلانگیز خود به آواز درآمدند.
تنورِ لاله چنان برفروخت بادِ بهارکه غنچه غرقِ عرق گشت و گل به جوش آمد
هوش مصنوعی: باد بهاری به قدری تنور لاله را تند روشن کرد که غنچهها از شدت گرما عرق کردند و گلها به حرکت درآمدند.
به گوشِ هوش نیوش از من و به عشرت کوشکه این سخن سَحَر از هاتفم به گوش آمد
هوش مصنوعی: به خوبی به سخنان من گوش فرا بده و سعی کن از زندگی لذت ببری، زیرا این گفتار جادویی از من به تو رسیده است.
ز فکرِ تفرقه بازآی تا شوی مجموعبه حکمِ آن که چو شد اهرمن سروش آمد
هوش مصنوعی: از اندیشه تقسیم و جدایی فاصله بگیر تا به وحدت و اتحاد برسی، زیرا زمانی که نیروی شر ظهور کند، پیام خیر و نیکی نیز میآید.
ز مرغِ صبح ندانم که سوسنِ آزادچه گوش کرد؟ که با دَه زبان خموش آمد
هوش مصنوعی: نمیدانم صبحگاه چه پیامی از سوسن آزاد دریافت کرد، چون او با وجود اینکه ده زبان دارد، در سکوت به اینجا آمد.
چه جایِ صحبتِ نامحرم است مجلسِ انس؟سرِ پیاله بپوشان که خرقه‌پوش آمد
هوش مصنوعی: در اینجا تأکید بر این است که در شرایطی که نباید صحبتهای نامناسب مطرح شود، بهتر است که از گفتگوهای نا مناسب اجتناب کنیم. همچنین، اشاره به این است که وقتی فردی با ویژگیهای خاص و مذهبی وارد جمع میشود، باید رفتار و گفتار خود را متناسب با آن شرایط تغییر دهیم و محتاطانه عمل کنیم.
ز خانقاه به میخانه می‌رود حافظمگر ز مستیِ زهدِ ریا به هوش آمد
حافظ دارد از خانقاه به میخانه می‌رود گویا مستی زهد ریایی از سر او پریده و هشیار شدهاست.