شمارهٔ ۱۲۰
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به توصیف زیبایی و جذابیت معشوقش می‌پردازد. او از چهره و حالات معشوق می‌گوید که همچون تیر و کمان است و زیبایی چشمان و زلف او همیشه باعث شگفتی و دلتنگی اوست. در خواب، چشم معشوق را می‌بیند و تعبیرش نشان‌دهنده عشق و شوق اوست. شاعر با بیانی شاعرانه از حسادت و دلتنگی بلبل در شب صحبت می‌کند و همچنین به زیبایی زلف معشوقش اشاره دارد که دل‌های دیوانه را به زنجیر کشیده است. در آخر، او به نصیحت پیران اشاره می‌کند که درباره خستگی و عشق او سخن می‌گویند و این که هر چه تلاش می‌کند از قید عشق رها شود، باز هم در تقدیرش محبت معشوق را می‌بیند. در نهایت، او با احساس تنهایی، ناله‌هایش را زیر بام معشوقش به تصویر می‌کشد.
ترک من گوئی که بازش خاطر نخجیر بودکابرویش چاچی کمان و نوک مژگان تیر بود
هوش مصنوعی: بیت به این معناست که معشوق به گونهای رفتار می‌کند که گویی احساساتش به گذشته تعلق دارد و میتواند به راحتی دیگران را شکار کند. همچنین در این بیت اشاره به زیبایی و جذابیت چشمان او شده است که همچون تیری سوزان و نافذ هستند. در واقع، این توصیف نشاندهندهٔ قدرت فریبندگی و تأثیرگذاری معشوق بر دیگران است.
گه ز چین زلف او صد شور در چین می فتادگه ز چشم جادوش صد فتنه در کشمیر بود
هوش مصنوعی: هر بار که زلف چیندار او را میبینم، آشوبی در دل من ایجاد میشود و هر بار که به چشمان جادوئیاش نگاهی میکنم، گویی فتنهای در سرزمین کشمیر رخ میدهد.
دوش ترکی تیغ زن را مست می دیدم بخوابچون بدیدم چشم شوخ دلبرم تعبیر بود
هوش مصنوعی: دیروز در خواب دیدم که یک دختر با تیغی در دست مست و خوشحال است. وقتی این صحنه را دیدم، یاد چشمهای جذاب و بازیگوش معشوقم افتادم و فهمیدم که این خواب نشانه ای از اوست.
غنچه در مهد زمرّد در تبسم بود و بازبلبل شب خیز کارش ناله ی شبگیر بود
هوش مصنوعی: غنچهای که در مهد سبز و درخشان قرار داشت، لبخند میزد و بلبل شبزندهدار هم همیشه در حال ناله و نوای صبحگاهی خود بود.
چنگ در زنجیر زلفش چون زدم دیوانه وارزیر هر مویش دلی دیوانه در زنجیر بود
هوش مصنوعی: وقتی که به زلفهای او دست زدم، همچون دیوانگان، زیر هر یک از موهایش دلی دیوانه وجود داشت که گرفتار بود.
نقش می بستم کزو یکباره دامن درکشملیکن از شوقم سرشک دیده دامنگیر بود
هوش مصنوعی: میخواستم کار هنری بسازم که یکمرتبه بتوانم دامنم را از آن بکنم، اما از شدت شوق، اشکهای من بر دامنم نشسته بود.
پیر دیدم دوش می گفت ای جوانان بنگریدکاین جوان خسته خاطر در محبت پیر بود
هوش مصنوعی: دیروز پیرمردی را دیدم که میگفت: ای جوانان، نگاه کنید به این جوان که در عشق و محبت خسته و دلتنگ است.
گفتم از قیدش بدانائی برون آیم ولیکآنچنان تدبیر کردم وینچنین تقدیر بود
هوش مصنوعی: گفتم که با دانایی از بند او آزاد شوم، اما با اینکه برای این کار برنامهریزی کردهام، سرنوشت به گونهای دیگر رقم خورده است.
بامدادان چون بر آمد ماه بی مهرم ببامزیر بامش کار خواجو ناله های زیر بود
هوش مصنوعی: صبح که ماه بدون محبت من نمایان میشود، عاشق به زیر بام او مینشینم و نالهها و آههای دل را سر میزنم.