غزل شمارهٔ ۱۱۵
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به تلخی دشنام‌ها و ناکامی‌ها اشاره می‌کند و بر این نکته تأکید دارد که برای رسیدن به کام شیرین، باید به فکر دیگران و کام خلق بود. شاعر همچنین می‌گوید که باید در برابر دشواری‌ها مقاوم بود و نقش موم و شعله را نماد ناپایداری می‌داند. در انتها، به زیبایی و نیازمندی‌های انسان اشاره می‌کند و از گمنامی خود سخن می‌گوید.
کرده‌ام بر خود گوارا تلخیِ دشنام رادیده‌ام در عینِ ناکامی جمالِ کام را
هوش مصنوعی: من دشنام را بر خود راحت و لذتبخش کرده‌ام و در حالی که به موفقیت نرسیدهام، زیبایی و جذابیت انتظاراتم را دیدهام.
انتقامِ هرزه‌گویان را به خاموشی گذارتیغ می‌گوید جوابِ مرغِ بی‌هنگام را
هوش مصنوعی: بهتر است به بیادبان پاسخ ندهی و سکوت کنیم، زیرا صحبت کردن با کسانی که بیفکری میکنند، کافی نیست.
کامِ خود شیرین اگر خواهی، به کامِ خلق باشتلخ باشد کام دایم مردمِ ناکام را
هوش مصنوعی: اگر میخواهی زندگیات شیرین باشد، باید به فکر رضایت دیگران باشی، زیرا همیشه آنهایی که ناکام ماندهاند، زندگی تلخی خواهند داشت.
نقشِ موم و شعله هرگز راست ننشیند به همروی از فولاد باید سیلی ایام را
هوش مصنوعی: نقش موم و شعله هیچگاه نمیتواند به درستی با هم قرار بگیرد؛ بنابراین، برای مقابله با تأثیرات و تغییرات روزگار، باید از چیزی محکم مانند فولاد استفاده کرد.
لعل سیرابش زکاتِ بوسه بیرون می‌کندکیست تا آرد به یادش صائبِ گمنام را؟
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به زیبایی و خواص لعل (گوهر) اشاره دارد که به واسطه بوسهای جان میگیرد و جان خود را از آن میگیرد. سوالی مطرح میشود که چه کسی میتواند به یاد صائب، شاعر نا شناخته و گمنام، این زیبایی را به او بازگرداند؟ در واقع، این جمله نشاندهنده تنهایی و عدم شناخته شدن صائب است و خواستار توجه و یادآوری او است.