غزل شمارهٔ ۶۱۹
هوش مصنوعی: این شعر بیانگر درد و رنج عاشقانه و عشق عمیق شاعر است. شاعر می‌گوید که از محبت پر از داغ و رنج است و در روز قیامت به محاکمه کشیده خواهد شد. دل او به خاطر دیدن معشوق می‌سوزد و او حس می‌کند که به مانند یتیمان و با اشک آنان سرشته شده است. شاعر نیز به فنا و زوال خود به عنوان بهانه‌ای در نسیم اشاره دارد و معتقد است که برای رشد و سبز شدن، به شرایط و عوامل مختلفی نیاز دارد. او همچنین به تماشاچیان می‌گوید که از زیبایی‌اش قانع شوند و از او نمی‌خواهند که دچار زخم و درد شود. در نهایت، او به این نکته اشاره می‌کند که عالمان غیب، در اسرار وجود او تأمل کرده و او را در حال خویش به یاد داشته‌اند.
ز درد و داغ محبت سرشته اند مرادر آفتاب قیامت برشته اند مرا
هوش مصنوعی: از عشق و غم عشق مرا ساختهاند و در روز قیامت، در برابر همگان به نمایش خواهند گذاشت.
دل از مشاهده من کباب می گرددبه آب چشم یتیمان سرشته اند مرا
هوش مصنوعی: دل من از دیدن من در حال سوختن است، چرا که مرا با اشک چشمان یتیمان گره زدهاند.
فنای من به نسیم بهانه ای بندستبه خاک با سر ناخن نوشته اند مرا
هوش مصنوعی: من نزدیکی خود را با نسیمی که بهانه‌ای شده، به خاک میبخشم، چون با سر ناخن بر زمین نوشتهاند که وجود من از آنِ آنجاست.
چگونه سبز شود دانه ام، که لاله رخانبه روی گرم، مکرر برشته اند مرا
هوش مصنوعی: چطور میتوانم جوانه بزنم و سبز شوم در حالی که چهره زیبای آنها بارها و بارها مرا تحت تاثیر قرار داده و دچار تردید کرده است؟
ز من به نکته رنگین چو لاله قانع شوکه از برای درودن نکشته اند مرا
هوش مصنوعی: از من چیزی به دلپذیری و زیبایی گل لاله بخواه؛ چرا که من نیز برای زنده ماندن و قوت گرفتن، جانم را از دست ندادهام.
به کار بخیه زخمی نیامدم هرگزازین چه سود که هموار رشته اند مرا؟
هوش مصنوعی: من هرگز نیامدهام که زخمهایم را بخیه بزنم، زیرا چه فایدهای دارد وقتی که من را به راحتی در مسیر خود هدایت میکنند؟
غنیمت است که کارآگهان عالم غیببه حال خویش چو صائب نهشته اند مرا
هوش مصنوعی: این جمله به این معناست که خوشبختانه افرادی که با مسائل و نادیدنیهای جهان آشنا هستند، به من اجازه دادهاند که به وضعیت خودم بپردازم و در دنیای خودم باقی بمانم. این فرصت یا نعمت را مغتنم میشمارم.