غزل شمارهٔ ۶۷۰
هوش مصنوعی: شعر درباره‌ی زیبایی‌های بهار و شکوفه‌های آن است. شکوفه‌ها در گلستان‌ها و باغ‌ها طراوت و نشاط را به ارمغان آورده‌اند و زمین را زینت بخشیده‌اند. بهار با شکوفه‌هایش عیش و شادی را به دنیا هدیه کرده است. در این فصل، زیبایی و طراوت زمین به حدی است که شب و روز را به هم پیوند می‌دهد و میخواران از خوشحالی بیدار می‌مانند. شاعر از زیبایی و نعمت‌های بهار به وجد آمده و لذت می‌برد. او از توبه و پاکی نیز سخن می‌گوید و تأکید می‌کند که زیبایی و نشاط این فصل تمام دل‌ها را شاد کرده است. در نهایت، شعر به زبان شیوا و سرشار از تشبیه، زیبایی‌های طبیعت را تجلیل می‌کند و عشقی عمیق به زندگی و طبیعت را نشان می‌دهد.
شکوفه شور فکنده است در گلستان‌هاشده است خوان زمین گم درین نمکدان‌ها
هوش مصنوعی: شکوفه‌ها در باغ‌ها شادی و سرزندگی به ارمغان آورده‌اند و زمین در این نمکدان‌ها گویی ناپدید شده است.
گشوده است بهار از شکوفه دفتر عیششده است پر ز برات نشاط دامان‌ها
هوش مصنوعی: بهار با شکوفه‌هایش آغاز شده و زندگی پر از شادی و خوشی را رقم زده است. دامان‌ها پر از نشاط و شگفتی است.
ز بس که ریخته است اختر شکوفه به خاکنشان ز کاهکشان می‌دهد خیابان‌ها
هوش مصنوعی: به خاطر اینکه ستارههای شکوفه بسیاری به زمین افتاده، خیابان‌ها حالتی مانند کاهکشان پیدا کردهاند.
ز پرده‌پوشی برگ شکوفه، گردیده استمثال لیلی چادر گرفته، بستان‌ها
هوش مصنوعی: به خاطر پوشش برگهای شکوفه، باغ‌ها شبیه به لیلی شدهاند که چادری به سر دارد.
ز رشته‌ای که ز عقد گهر شکوفه کشیدشده است همچو صدف پر گهر گریبان‌ها
هوش مصنوعی: این جمله می‌گوید که مانند صدفهایی که پر از مروارید هستند، ابریشم بهدست آمده از رشته‌ای که از گوهری شکوفه زده، زیبا و ارزشمند است. بهعبارتی، به زیبایی و ارزش چیزهایی که از طبیعت بهدست میآیند، اشاره دارد و تشبیه می‌کند.
سواد خاک چنان از شکوفه روشن شدکه سیر ماه توان کرد در شبستان‌ها
هوش مصنوعی: خاک به قدری از شکوفه‌ها پرنور و زیبا شد که حتی ماه هم توانست در شبهای تاریک بدرخشد و روشنایی بدهد.
زمین شده است ز برگ شکوفه سیمین‌تنگشوده است بغل باغ از خیابان‌ها
هوش مصنوعی: زمین پر از برگهای شکوفهای است که مانند نقره میدرخشند و باغ از سمت خیابان‌ها به زیبایی خود را نمایان کرده است.
شب دراز صبوحی کنند میخوارانکه گشت مشرق صبح از شکوفه بستان‌ها
هوش مصنوعی: در طول شب، میخواران به شادی و نوشیدن مشغولند، چرا که صبحگاه با طلوع خورشید و شکوفه‌های باغ‌ها فرا میرسد.
به یک دو جام، مرا شیر گیر کن ساقیکه شیر مست شده است از شکوفه بستان‌ها
هوش مصنوعی: ای ساقی، با یک یا دو جام به من شیر بنوشان که شیر از گلهای درختانِ باغ‌ها مست شده است.
عجب که توبه تواند سفید گردیدنکه شست چهره تقوی به خون گلستان‌ها
هوش مصنوعی: عجب از این است که آیا واقعاً توبه میتواند انسان را پاک کند در حالی که چهرهی تقوی با خون گلستان‌ها شسته شده است؟
چه عاجز گره دل شدی، به باغ خرامکه تیز کرده بهار از شکوفه، دندان‌ها
هوش مصنوعی: تو چقدر ناتوان و بیچاره شدهای، وقتی به باغی که بهار با شکوفه‌ها و زیباییهایش زنده شده، نگاه میکنی.
ز زهد خشک اگر در جهان غباری بودز لوح خاطر ایام شست باران‌ها
هوش مصنوعی: اگر زهد خشک و بدون احساس در دنیا وجود داشته باشد، همانند گرد و غباری است که بر روی لوح دل انسان نشسته و تنها با باران یادها و تجربیات زندگی شسته میشود.
شده است چون رخ لیلی و سینه مجنونز جوش لاله و گل دامن بیابان‌ها
هوش مصنوعی: چهره لیلی مانند شده و سینه مجنون از شوق و هیجان لاله و گل، دامن صحراها را پر کرده است.
چنان گشایش دل عام شد که وا کردنددهن به خنده چو سوفار، جمله پیکان‌ها
هوش مصنوعی: دل‌ها آنقدر شاد و رها شدهاند که مانند سوفار به خنده وا شدهاند و همه آدمها به یکدیگر لبخند میزنند.
ز جوش گل رگ لعل است خار بر دیوارز لاله پنجه مرجان شده است مژگان‌ها
هوش مصنوعی: از ترکیب رنگین و جذاب گلها، رنگ و زیبایی لعل به وجود آمده است و خارهایی که بر دیوار هستند، به زیبایی لالهها و رنگ قرمز مروارید مانند مژگان آنها شباهت پیدا کرده است.
چگونه دل نبرد از سخنوران صائب؟که هست در نی کلک تو شکرستان‌ها
هوش مصنوعی: چطور میتوان دل را از سخنسرایان چون صائب دور نگه داشت؟ زیرا در نی قلم تو، شیرینی و لطافت فراوانی نهفته است.