غزل شمارهٔ ۶۰۸۰
هوش مصنوعی: این اشعار به شکل نزدیکی به موضوعات عشق و کینه می‌پردازد. شاعر به معشوقه‌اش هشدار می‌دهد که از زیبایی‌های خود برای صید دلها و ایجاد کینه استفاده نکند. او به ناتوانی انسان‌ها اشاره کرده و بر ضرورت رحم و مروت تأکید می‌کند. شاعر می‌گوید که هر چیز زودگذر است و نباید به زلف و زیبایی دل‌فریب دیگران اعتماد کرد. او از ظلم و ستم پرهیز می‌کند و به خطر انتقام مظلومان اشاره می‌کند، همچنین تأکید می‌کند که هیچ‌کس نمی‌تواند رازهای پنهانی را نگه دارد. در نهایت، او از کسی که به دنبال سیر و سفر است می‌خواهد که در جا نماند و به هدف خود برسد. در مجموع، این اشعار به دقت بر مفهوم عشق، ستم و زمان تأکید می‌کند و تشویق به مروت و توجه به دیگران دارد.
صید دل زین بیش با موی میان خود مکنکینه جوی من ستم بر ناتوان خود مکن
هوش مصنوعی: ای دل، بیشتر از این شکار نکن و با موی خود کسی را به زحمت نینداز. به یاد داشته باش که نسبت به من که ناتوان هستم، ظلم نکن.
هر سر موی ترا دستی است در تسخیر دلباز این تکلیف با موی میان خود مکن
هوش مصنوعی: هر رشته موی تو، قدرتی دارد که دلها را تسخیر می‌کند. پس با موی خود این کار را نکن و اجازه نده که این قدرت باعث ایجاد دردسر شود.
کار فرمودن مروت کی بود بیمار را؟غارت دلها به چشم ناتوان خود مکن
هوش مصنوعی: آیا میتوان به بیمار فرمان داد تا کار کند؟ با چشمی ناتوان، دلها را غارت نکن.
هر چه می آید به دست باد دستان، می روداعتماد دل به زلف دلستان خود مکن
هوش مصنوعی: هر چیزی که به دست باد میرسد، از بین میرود؛ بنابراین به زلف محبوب خود اعتماد نکن.
از خَدَنگِ انتقامِ آهِ مظلومان بِترسای ستمگر، تکیه بر زورِ کمانِ خود مَکُن
هوش مصنوعی: ای ستمگر، از انتقام مظلومان بترس؛ به قدرت و زور خود اتکا نکن.
تخم راز از سنگ خارا می جهد همچون شررهیچ کس را محرم راز نهان خود مکن
هوش مصنوعی: رازها مانند دانهای هستند که از سنگ سخت بیرون میجهند، همانطور که جرقهای از آتش تولید میشود. بنابراین، هیچ‌کس را محرم به رازهای پنهان زندگیات نکن.
عالمی در رهگذارت دل به کف استاده انداز تغافل عالمی دل را زیان خود مکن
هوش مصنوعی: اشخاصی در مسیر تو حضور دارند که دلشان را به عشق تو سپردهاند. به خاطر بیتوجهی آنها، تو آسیب نرسان به دل آنها.
در چنین فصلی که هر خار از نزاکت چون گل استخاطر(ی) مجروح از تیغ زبان خود مکن
هوش مصنوعی: در این فصل زیبا که حتی خارها هم به لطافت گلها هستند، دل آزرده را با سخنان تند و تیز خود جریحهدار نکن.
گر هوای سیر عالم هست صائب در سرتپا به دامن کش، سفر از آستان خود مکن
هوش مصنوعی: اگر تمایل به گشت و گذار در جهان داری، صائب، دامن خود را بگیر و از آستان خود دور نشو.