غزل شمارهٔ ۶۷۸۳
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به زیبایی و عمیق بودن خواسته‌های انسانی اشاره می‌کند. از یار و عشق در دل سخن می‌گوید و می‌پرسد که در زندگی چه چیزی بیشتر از این خواهیم، در حالی که گنجینه‌ای از احساسات و معانی عمیق در دل نهفته است. شاعر به عشق و آزادی اشاره می‌کند و تاکید می‌کند که انسان باید از دنیای بی‌ارزش و فانی فراتر برود. او به بی‌نیازی و درک عمیق از هستی اشاره می‌کند و یادآور می‌شود که اگر کسی به باطل نچسبد، باید به دنبال حقیقت باشد. در نهایت، او به شدت و عمق درد و رنج ناشی از عشق و فراق می‌پردازد و از سنگ‌دلانی که به عشق اهمیت نمی‌دهند، انتقاد می‌کند.
درون دل بود یار از جهان گل چه می‌خواهی؟گهر در سینه بحرست از ساحل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: در دل انسان محبت و عشق وجود دارد، پس از زیباییهای دنیا چه انتظاری داری؟ در عمق دریا گوهرهای قیمتی نهفته است، پس از ساحل و سطح آب چه چیزی میتوانی طلب کنی؟
سر آزاده‌ای چون سرو ازین بستان‌سرا داریازین بالاتر از دنیای بی‌حاصل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: تو همچون سروی آزاده در این باغ زندگی میکنی، پس از این دنیا و چیزهای بیفایده آن چه سودی برای تو دارد؟
فشاندی گرد هستی را درین وحشت‌سرا از خودز بال و پرفشانی دیگر ای بسمل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: در این مکان پر از وحشت، تو با ناز و زیبایی خود، گرد و خاک دنیا را منتشر کردهای. ای قربانی عشق، اکنون چه آرزویی داری؟
کلید از خانه باشد غنچه سربسته دل راگشاد از دیگران در حل این مشکل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: کلید به خانه مربوط می‌شود و غنچهای که در دل بسته شده است را باز می‌کند. برای حل این مشکل، از دیگران چه کمکی می‌خواهی؟
به جنس خویش می‌گویند هر جنسی بود مایلاگر باطل نه‌ای از عالم باطل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: هر کس به نوع خود می‌گوید که اگر تمایل دارد به باطل بپردازد، پس از دنیای بیاعتباری که در آن است، چه انتظاری دارد؟
دعای بی‌غرض در سینه باشد بی‌نیازان راازین مشت گدا رو همت ای غافل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: دعای خالصانه در دل انسانهای بینیاز باعث می‌شود که آنها از درخواستهای دیگران بینیاز شوند. ای غافل، باید به دنبال هدف والاتری باشی.
فروغ حسن لیلی می‌کند در لامکان جولانتو ای مجنون ز جیب و دامن محمل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: زیبایی و نور لیلی در مکانهای نامحدود در حال درخشش است. ای مجنون، از جیب و دامن محمل چه چیزی را میطلبی؟
نشد از محو گشتن چشم حیران ترا مانعمروت بیش ازین از خنجر قاتل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: دانش به دست آمده از نابودی و حیرت چشمان تو نمیتواند مانع خوبی و جوانمردیت شود. پس از دندان تیز قاتل چه انتظاری داری؟
سر و جان باخت در راهت، دل و دین ریخت در پایتدگر ای سنگدل از صائب بیدل چه می‌خواهی؟
هوش مصنوعی: جان و دل خود را در راهت فدا کردم و همه ایمان و احساساتم را در قدمهای تو نثار کردم. حالا، ای دل سنگی، از صائب بیدل چه انتظاری داری؟