غزل شمارهٔ ۶۷۸۵
هوش مصنوعی: این شعر درباره نداشتن توجه و بی‌تفاوتی از سوی فردی است که شاعر به او خطاب می‌کند. شاعر از او می‌پرسد چرا هرگز به موقع نمی‌آید و در حالی که در مسائل مختلف زندگی (عشق، مشکلات، و ادب) باید حضور داشته باشد، او به راحتی از آنها فرار می‌کند. او به تمثیل‌هایی از زندگی اشاره می‌کند و نشان می‌دهد که چگونه فردی که ادعای عشق و احساس دارد، از مواجهه با چالش‌ها و مشکلات شانه خالی می‌کند. در کل، شاعر از این نارضایتی و بی‌تفاوتی فردی ابراز تاسف می‌کند و از او می‌خواهد تا جدی‌تر به زندگی و ارتباطات خود توجه کند.
چرا هرگز به سر وقت من بیدل نمی آیی؟چنین کز دیده غافل می روی غافل نمی آیی
هوش مصنوعی: چرا هیچ وقت به موقع سراغ من نمیتری؟ مگر نمیدانی که وقتی از دیدم دور میشوی، نادانسته میروی؟
صنوبر با تهیدستی به دست آورد صددل راتو بی پروا برون از عهده یک دل نمی آیی
هوش مصنوعی: صنوبر با فقر و سختی توانسته صد دل را به دست آورد، اما تو بدون هیچ پروا و تردیدی نمیتوانی حتی یک دل را بدست بیاوری.
به دل ناخن زدن مردانه ای، اما چو کار افتدبرون از عهده یک عقده مشکل نمی آیی
هوش مصنوعی: به دل خود زخم زدن کار سخت و دشواری است، اما زمانی که مشکلات واقعی پیش بیاید، نمیتوانی از پس آن بر بیایی.
نگاه بی ادب در چشم قربانی نمی باشدبه خاک ما چرا بی پرده ای قاتل نمی آیی؟
هوش مصنوعی: نگاه بی ادبانه در چشمان قربانی جایی ندارد، پس چرا بغیر از پرده، ای قاتل، به خاک ما نمیآیی؟
کتان جسم را در دامن مه تا نیندازیبرون از پرده اندیشه باطل نمی آیی
هوش مصنوعی: بدن را همچون کَتان در آغوش مه بگیر و تا زمانی که از پردهی اندیشهی نادرست بیرون نرفتی، به حقیقت نمیرسید.
چو می گیرد ترا حق نمک در هر کجا باشیبه پای خود چرا ای بنده مقبل نمی آیی؟
هوش مصنوعی: زمانی که حق و انصاف تو را در زندگی به چالش میکشد، باید در هر شرایطی با پای خود پیش بروی. پس چرا ای بنده، با تمام وجود به سوی این راه نمیروی؟
ادب در بزم شاهان پاسبانی می کند سر راچرا در صحبت دیوانگان عاقل نمی آیی؟
هوش مصنوعی: آداب و نزاکت در محافل پادشاهان نقش نگهبانی را ایفا می‌کند، پس چرا در جمع دیوانگان به سوی عاقلان نمیروی؟
نسازی صاف تا چون صبح با عالم دل خود رامکش زحمت که داغ مهر را قابل نمی آیی
هوش مصنوعی: گفتن اینکه خود را صاف و بیغلغش بساز تا مانند صبح روشن و صاف باشی. اما از سختی و دردهایی که به خاطر عشق به دیگران در دل داری، رنج نببر. چرا که این احساسات دردناک را نمیتوان به راحتی تحمل کرد.
حریف این جهان بی سر و بن نیستی صائبچرا بیرون ازین دریای بی ساحل نمی آیی؟
هوش مصنوعی: در این جهان که فاقد ریشه و بنیاد است، چرا ای صائب، از این دریای بیکران و بیپایان بیرون نمیآیی؟