بخش ۳ - فی وحدته سبحانه و تعالی
هوش مصنوعی: این متن درباره وحدت و یگانگی خداوند صحبت می‌کند. شاعر بیان می‌کند که خدا واحد است و وجود او برتر از فهم عددی و شمارش است. کسی که به وحدت خدا پی ببرد، از مفاهیم عدد و شمارگی آزاد می‌شود. عزت و عظمت خداوند به قدری بالاست که نمی‌توان به ذهن آورد. اگر خداوند از یکی بیشتر بود، جهان به این شکل باقی نمی‌ماند. وجود خداوند موجب بقای کائنات است و هرگونه تصور دوگانگی، نقص در فهم خداوند را نشان می‌دهد. در نهایت، تأکید می‌شود که نظام وجودی و جمعیت به وحدت الهی وابسته است و هرگونه شکاف در این وحدت، موجب اختلال در عالم می‌شود.
واحد است او به ذات خویش و احدوحدتی برتر از شمار و عدد
هوش مصنوعی: او در ذات خود یکتاست و این یکتایی، برتر از هر نوع شمارش و عددی است.
هر که را وحدتش شود مشهوداز عدد فارغ است و از معدود
هوش مصنوعی: هر کسی که به حقیقت وحدت دست پیدا کند، دیگر از شمارش و تعداد بینیاز است.
ساحت عزتش بود زان پاککه کند کس توهم اشراک
هوش مصنوعی: این جمله بیان می‌کند که مقام و جایگاه خداوند به قدری والاست که هیچکس نمیتواند به اشتباه تصور کند که او با چیزی دیگر شریک است. این کیفیت پاکی و عظمت او باعث می‌شود که هر نوع توهمی در مورد شریک داشتن او از ذهنها دور باشد.
ره به امکان نیافت همتایشتنگنای محال شد جایش
هوش مصنوعی: راه به دست نیامدن امکان، جایی مشخص و تنگی به نام محال برایش ایجاد شد.
گر خدا بودی از یکی افزونکی بماندی جهان بدین قانون
هوش مصنوعی: اگر خداوند تنها از یک چیز بیشتر بود، آیا جهان به این ترتیب باقی میماند؟
در فیض وجود بسته شدیتار و پود بقا گسسته شدی
هوش مصنوعی: تو در نعمت وجود به دام افتادهای و تار و پود زندگیات از هم گسسته شده است.
همه عالم شدی عدم با همبلکه بیرون نیامدی ز عدم
هوش مصنوعی: تمام جهان به عدم تبدیل شد، اما تو هنوز از عدم خارج نشدی.
داند آن کش ز عقل باشد بهرکه دو شه را چو جا شود یک شهر
هوش مصنوعی: آن که به درک و عقل خود آشناست، میداند که وقتی دو پادشاه در یک شهر قرار بگیرند، سرانجام یکی از آنها باید برود یا شهر را ترک کند.
سلک جمعیت از نظام افتدرخنه در کار خاص و عام افتد
هوش مصنوعی: وقتی نظم و نظام جماعت به هم بریزد، مشکلات و کاستیها بر همه افراد، چه خاص و چه عام، تأثیر میگذارد.