شمارهٔ ۳۱ - غزل در مخالفت جمهوری ساخته شده از مسمط موشح در موافقت جمهوری
هوش مصنوعی: این شعر به شدت به جمهوری سردار سپه انتقاد می‌کند و آن را نشان‌دهنده ننگ و زشت‌قدمی برای کشور می‌داند. شاعر بر این باور است که شرایط فعلی کشور، به‌ویژه در زمینه آزادی و مشروطیت، بسیار نامناسب است و مردم در خواب غفلت به سر می‌برند. همچنین، او به بی‌ثباتی و بی‌محتوایی جمهوری ایران اشاره کرده و آن را بی‌علم و جفنگ وصف می‌کند. در نهایت، شاعر به وضعیت ناگوار اجتماعی و سیاسی کشور اشاره کرده و آن را شبیه به تئاتر بی‌معنا می‌داند. خلاصه این شعر انتقاد قوی به وضعیت آن زمان و بی‌توجهی مردم به مسائل مهم کشور است.
جمهوری سردار سپه مایهٔ ننگ استاین صحبت اصلاح وطن نیست که جنگ است
هوش مصنوعی: حکومت سردار سپه باعث شرمساری است و این بحثی که دربارهٔ اصلاح کشور میشود، در واقع چیزی جز جنگ و درگیری نیست.
از کار قشون حال خوش از ما چه توقعکاین فرقه بر این گله شبان نیست پلنگ است
هوش مصنوعی: از لشکر کارها، حال خوبی را از ما چه انتظاری دارید، در حالی که این گروه، به مانند گلهای است که شبانش نیست و در آنجا فقط پلنگی است.
بی‌علمی و آوازهٔ جمهوری ایراناین حرف در این مملکت امروز جفنگ است
هوش مصنوعی: ندانی و شهرت جمهوری ایران، این سخن در حال حاضر در این کشور بیهوده و بیمورد است.
اموال تو برده است به یغما و تو خوابیآن کس که پی حفظ تو دستش به تفنگ است
هوش مصنوعی: داراییهایت به تاراج رفته و تو بی‌خبر از آنی، در حالی که کسی که سلاح به دست دارد، در حال محافظت از توست.
آزادی و مشروطیت افتاده به زحمتاین گوهر پر شعشعه در کام نهنگ است
هوش مصنوعی: آزادی و مشروطیت به سختی در وضعیت دشواری قرار دارند و این گوهر ارزشمند در چنگال نهنگ، نشانهای از قدرتی بزرگ و خطرناک، گرفتار شده است.
در پردهٔ جمهوری کوبد در شاهیما بی‌خبر و دشمن طماع زرنگ است
هوش مصنوعی: در نظام جمهوری که به وجود آمده، در حاکمیت ما همگان از وضعیت آگاه نیستند و دشمنان به راحتی به دنبال منافع خود هستند.
تا تعزیه‌گردان بود آن هوچی بی‌دیناین قافله تا حشر در این بادیه لنگ است
هوش مصنوعی: تا زمانی که آن فرد بیدین و نمایشگر وجود داشته باشد، این گروه در این مسیر تا روز قیامت در حالت بلاتکلیفی و مشکل خواهند بود.
افسانهٔ جمهوری ما ملت کودکعیناً مثل ملعبهٔ شهر فرنگ است
هوش مصنوعی: حکایت جمهوری ما مانند داستانی است که به کودکان گفته میشود و درست شبیه یک اسباببازی در نمایشگاه شهر فرنگ است.
در کیسهٔ ناهید بود لعل و زر و سیمزین رو کلماتش همگی رنگ‌به‌رنگ است
هوش مصنوعی: در کیسهٔ ناهید، جواهرات قیمتی چون الماس و طلا و نقره وجود دارد. از این رو، سخنان او همگی زیبا و متنوع هستند.