شمارهٔ ۸۰ - لغز
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به توصیف یک گوهر می‌پردازد که درد و رنج را درمان می‌کند. این گوهر از خاک به وجود آمده و با ترکیب آب و خاک فعال می‌شود. وقتی باد به آن می‌وزد، می‌تواند آتش را ظاهر کند و زیبایی را به ارمغان آورد. شاعر همچنین از عشق و معشوقی سخن می‌گوید که در عین حال که می‌تواند خوشی بیاورد، گاهی اوقات باعث اندوه نیز می‌شود. این معشوق وفادار است و یادآوری پیمان‌ها را فراموش نمی‌کند. در نهایت، شاعر به ویژگی‌های این گوهر اشاره می‌کند که به ظاهر خشک و تلخ است، ولی در واقع می‌تواند لحظاتی شیرین و دلپذیر را ایجاد کند.
چیست آن گوهر که درد خسته درمان می‌کند؟اصلش از خاک است و کار لعل و مرجان می‌کند
هوش مصنوعی: چه چیزی وجود دارد که می‌تواند دردهای جانکاه را درمان کند؟ منشأ آن از خاک است، اما به مانند یاقوت و مرجان عمل می‌کند.
قوتش زآبست و خاک، اما چو بادی اندرودر دمی، چون کهربا آتش نمایان می‌کند
هوش مصنوعی: قدرت او از آب و خاک نشأت میگیرد، اما وقتی بادی به آن وزیده شود، به سرعت مانند کهربا شعلهور می‌شود.
هست یار آذر و چون پور آزر هر زمانآتش نمرود را چهرش گلستان می‌کند
هوش مصنوعی: یار من مانند آذر است و هر زمانی که آتش نمرود شعلهور می‌شود، چهرهاش مانند گلستان میدرخشد.
هست معشوقی مساعد لیک روزی چندباردرد هجرش دیدهٔ عشاق گریان می‌کند
هوش مصنوعی: معشوقی وجود دارد که در برخی روزها، دوری او دل عاشقان را به شدت میآزارد و آنها را به گریه میاندازد.
وین عجب باشد که آرد تردماغی هجر اولیک وصلش کام خشک و سینه سوزان می‌کند
هوش مصنوعی: عجب این است که جدایی او، دل نازک مرا آزار میدهد، در حالی که وصالش فقط خشکی و سینه سوزی برایم به ارمغان میآورد.
هست چون مؤبد قرین آتش و آتشکدههم‌زبانی لیک با گبر و مسلمان می‌کند
هوش مصنوعی: مؤبد، که در کنار آتش و آتشکده قرار دارد، با این حال با هر دو گروه گبر (زرتشتی) و مسلمان صحبت و تعامل می‌کند.
در وفاداری از او ثابت‌قدم‌تر دوست نیستتا به روز مرگ یاد از عهد و پیمان می‌کند
هوش مصنوعی: هیچ دوستی به اندازه او در وفاداری محکم و استوار نیست، حتی تا لحظه مرگ نیز یاد عهد و پیمانش را فراموش نمی‌کند.
خانه‌ای دارد که در دالانی و صحنی در آنبر در آن خانه او خود، کار دربان می‌کند
هوش مصنوعی: او در خانه‌ای زندگی می‌کند که دارای دالانی و حیاطی است و خودش در آنجا به عنوان دربان فعالیت می‌کند.
هرکس از دالان رود در صحن خانه، لیک اوچون رود در صحن، سر بیرون ز دالان می‌کند
هوش مصنوعی: هر کس که از دالان وارد حیاط خانه می‌شود، اما او مثل دیگران نیست که به سادگی در حیاط بماند، بلکه سرش را از دالان بیرون میآورد و حال و هوای دیگری دارد.
همدم آتش بود وز آتشش تابش بودلیک چون آتش بر او گیرند افغان می‌کند
هوش مصنوعی: دوست نزدیک آتش بود و از نور و گرمای آن بهرهمند میشد، اما وقتی که آتش به او آسیب بزند، ناله و فریاد برمیآورد.
نیست او غلیانی و سیگاری و چایی ولیگه تقاضا چای و گه سیگار و غلیان می‌کند
هوش مصنوعی: او نه همیشه خواهان چای و سیگار است و نه به طور مداوم، اما گاهی اوقات تمایل به نوشیدن چای یا کشیدن سیگار پیدا می‌کند.
هست اندر ذات خود خشک و عبوس و زرد و تلخلیک قند و نقل و شیرینی فراوان می‌کند
هوش مصنوعی: در حقیقت، درون آن چیزی سخت، سرد و تلخ است، اما ظاهراً شیرینی، خوشمزگی و زیبایی زیادی نشان میدهد.