شمارهٔ ۱۵ - قمرالملوک
هوش مصنوعی: در این شعر به تمجید از زیبایی و لطافت زندگی و جوانی پرداخته شده است. شاعر به توصیف یک شخص خاص به عنوان "نوگل باغ زندگانی" می‌پردازد که هم‌چون آفتاب درخشان و شبنم صبح لطیف است. او به بررسی دست‌های این فرد اشاره می‌کند که هیچ‌گاه به کسی جفا نکرده و در واقع به یتیمان کمک کرده است.
شاعر از آسمان و چرخ زمانه به عنوان ظلمت و ستم یاد می‌کند و می‌خواهد که این چرخ از سر انسان‌ها دست بردارد. او همچنین بر این نکته تاکید می‌کند که در ایران، جواهراتی چون این فرد به ندرت یافت می‌شود و زیبایی‌های واقعی زیر ظاهر پنهان شده‌اند. در پایان، او آرزو می‌کند که این زیبایی و فرح برای دل‌های مرده به ارمغان آورده شود.
ای نوگل باغ زندگانیای برتر و بهتر از جوانی
هوش مصنوعی: ای گل تازه زندگی، تو از جوانی هم برتر و بهتر هستی.
ای شبنم صبح در لطافتای سبزهٔ تازه در نظافت
هوش مصنوعی: ای شبنم صبح، تو چه لطیف و زیبا هستی؛ ای چمن تازه، تو نیز در تمیزی خود مثالزدنی هستی.
ای بلبل نغمه‌سنج ایامای همچو فروغ مه دلارام
هوش مصنوعی: ای بلبل خوشصدا، که در هر زمانی نغمه میخوانی و هم‌چون نوری زیبا در دلها میتابی.
مام تو چو آفتاب زادهنامت ز چه رو قمر نهاده؟
هوش مصنوعی: این بیت به نوعی به تمایز و برتری ویژگیهای فردی اشاره دارد. میگوید: وقتی تو، که مانند آفتاب تابان هستی، چگونه ممکن است نامت به قمر نسبت داده شود؟ به این معناست که فرد باید به ارزش و درخشندگی واقعی خود پی ببرد و از مقایسه با دیگران، که ممکن است کمتر درخشان باشند، پرهیز کند.
زحمت به‌تو، دست آسمان دادلعنت به سرشت آسمان باد
هوش مصنوعی: زحمتی که تو کشیدی به آسمان نسبت داده شده و لعنت به سرشت آسمان که اینگونه عمل می‌کند.
گردون نبود به ذات اگر دوندست تو چرا شکست گردون
هوش مصنوعی: اگر آسمان ذاتاً پست باشد، پس چرا دست تو آسمان را شکسته است؟
دستی که به کس جفا نکردهدر عهدکسی خطا نکرده
هوش مصنوعی: دستی که به کسی ظلم نکرده، در زمان خود اشتباهی انجام نداده است.
دستی که کند ز خوش ضمیریز اطفال یتیم دستگیری
هوش مصنوعی: دستی که به خاطر نیکی و خوش قلبی به یتیمان کمک کند، ارزشمند و قابل احترام است.
ای چرخ ترا اگرچه دین نیستدستی که‌شکستنیست این نیست
هوش مصنوعی: ای چرخ روزگار، هرچند که اعتقادی به تو ندارم، اما میدانم که ممکن است چیزی که در دست توست، نشکند.
بشکستی اگر به حیله این دستدست‌دگر این‌چنین مگر هست؟
هوش مصنوعی: اگر با نیرنگ این دست را بشکنی، این دست دیگر چگونه اینگونه وجود دارد؟
دست تو به قلب ماست بستهدست تونه، قلب ما شکسته
هوش مصنوعی: دست تو بر قلب ما قرار دارد و به همین دلیل است که قلب ما شکسته شده است.
تیرافکن آسمان به یک‌دمدست تو شکست و قلب عالم
هوش مصنوعی: آسمان در یک لحظه به خاطر دست تو شکسته و قلب جهانی را داغدار کرده است.
یک تیر و هزارها نشانهنفرین به کمان و بر زمانه
هوش مصنوعی: یک تیر میتواند به هدفهای زیادی بخورد، پس لعنت بر کمان و تقدیر.
ای چرخ ستمگر جفاکاردست از سر این محیط بردار
هوش مصنوعی: ای روزگار بیرحم و ستمگر، لطفاً از زندگی من دست بردار و به من آرامش بده.
بربند نظر تو زین نشانهکین مام سترون زمانه
هوش مصنوعی: به توجه به نشانههای منفی و دشواریهای زندگی، نگاهت را از آنها دور کن. زمانه، در برخی مواقع، هیچ باروری و ثمری ندارد.
صد قرن هزار ساله بایدتا یک قمرالملوک زاید
هوش مصنوعی: برای بهوجود آوردن یک انسان برجسته و بافضیلت مانند قمرالملوک، به زمانی بسیار طولانی و نه چندان ساده نیاز است؛ گویی باید صد قرن و هزار سال سپری شود تا چنین انسانی متولد شود.
ایران که دو صد قمر نداردهر زن که چنین هنر ندارد
هوش مصنوعی: ایران که هیچ‌گاه زنانش هم‌چون او را ندارد، هیچ زنی چنین ویژگیهای هنری و زیبایی نداشته است.
در زیر حجاب زشت، حوری استدر ابر سیه، نهفته نوری است
هوش مصنوعی: در زیر ظاهر زشت، زیبایی نهفته است؛ در ابرهای تاریک، نوری پنهان وجود دارد.
بگذار برای ما بماندآواز فرح فزا بخواند
هوش مصنوعی: بگذار صدای شاد و نشاطآور برای ما باقی بماند و بخواند.
زان زمزمه‌های آسمانیبر مرده دلان دهد جوانی
هوش مصنوعی: از نغمهها و آوازهای آسمانی، زندگی و جوانی به دل‌های مرده و بیروح بازمیگردد.