شمارهٔ ۷۴
هوش مصنوعی: این شعر به توصیف عشق و زیبایی‌های آن می‌پردازد. شاعر می‌گوید که برای عاشقان، صحبت جانان و عشق او از همه‌چیز زیباتر است و رنج و درد عشق را بهتر از راحتی جان می‌داند. او عشق را به پرواز شاهباز تشبیه می‌کند که دل را صید می‌کند و خوشی‌ها و غم‌های عاشقان را با دیگر لذت‌ها مقایسه می‌کند. همچنین، عشق را همچون دانه‌ای کوچک می‌داند که سایه‌ای پنهان دارد، و عاشق هر سختی‌ای را در راه معشوق بر هر لذتی ترجیح می‌دهد. در نهایت، شاعر به ارزش وصال معشوق و حسّ عاشقانه در برابر تمامی آسایش‌های دنیایی اشاره می‌کند.
صحبت جانان بر اهل دل از جان خوشترستعاشقانرا خاک کویش زآب حیوان خوشترست
هوش مصنوعی: گفتگوی معشوق برای دلباختگان از جان هم شیرینتر است، و برای عاشقان، خاک کوی او از آب حیات هم با ارزشتر است.
چون زعشق او رسد رنجی بدل دردی بجانعاشقان را رنج دل از راحت جان خوشترست
هوش مصنوعی: وقتی عشق او به دل داغی میزند، درد و رنجی که عاشقان تحمل میکنند، برایشان از آسایش و راحتی زندگی عزیزتر است.
شاهباز عشق چون مرغ دلی را صید کردوقت اواز حال بلبل در گلستان خوشترست
هوش مصنوعی: پرندهای بزرگ و قدرتمند در عشق، دل عاشقی را گرفت و در زمان آوازش، حال بلبل در باغ گل زیباتر است.
دست اندرکار او به از قدم بر تخت ملکپای در بند وی از سردر گریبان خوشترست
هوش مصنوعی: کسی که در کار او مشغول است و به دنبال خدمت به اوست، ارزش بیشتری دارد نسبت به کسی که فقط به مقام و جایگاه سلطنت فکر کند و خود را در بند زندگی راحت و سطحی نگه دارد. این بیان نشان می‌دهد که فداکاری و کار در مسیر خدمت به دیگران از مقام و ثروت مهمتر است.
بنده رااز دست جانان خار غم در پای دلازگل صد برگ بر اطراف بستان خوشترست
هوش مصنوعی: غمی که به واسطهٔ محبوب به دل بنده چسبیده، به مراتب از خارهایی که در پای او مانده، ناچیزتر است. زیرا برکنار از آن غم، حتی زیبایی و خوشبودن گلها در باغ نیز برایش دلپذیرتر و ارزشمندتر است.
دیده گریان عاشق دایم اندر چشم دوستاز تبسم کردن گلهای خندان خوشترست
هوش مصنوعی: عاشق هرگز از گریه چشمش دست نمیکشد، زیرا تماشای لبخند محبوبش برای او از زیبایی گلهای خندان نیز لذتبخشتر است.
گرچه از حنسست آن دلبر چو خورشید آشکارعشق همچون ذره اند سایه پنهان خوشترست
هوش مصنوعی: اگرچه آن معشوق مانند خورشید به وضوح و روشنی دیده میشود، عشق که مانند ذرهای کوچک است، سایه‌ای پنهان دارد که به مراتب دلپذیرتر است.
آنچه اندر حق عاشق کرد معشوق اختیارگر هلاک جان بود مشتاق راآن خوشترست
هوش مصنوعی: هر چیزی که معشوق برای عاشق انجام می‌دهد، اگر حتی باعث نابودی جان عاشق هم شود، برای او بهتر و دلپذیرتر است.
مور اگر در خانه خود انس دارد با غمشخانه آن مور از ملک سلیمان خوشترست
هوش مصنوعی: اگر مورچهای در خانهاش احساس آرامش کند، با وجود غم و اندوهی که دارد، آن خانه برایش از کاخ سلیمان هم زیباتر و بهتر است.
وصل جانانرا چو دل بر ترک جان موقوف دیدجان بداذ وگفت کز جان وصل جانان خوشترست
هوش مصنوعی: وقتی دلش به خاطر جدایی از معشوق، دیگر طاقت نیاورد و جانش را به حالتی از حیرت و فتور فرو افتاد، تصمیم گرفت بگوید که برای او، وصال جانان از خود زندگی نیز شیرینتر است.
تا بکیخسرو در ایران دیدها روشن شودچشم رستم را زسرمه خاک توران خوشترست
هوش مصنوعی: تا کی باید رستم چشم انتظار دیدن کیخسرو باشد، در حالی که خاک توران برای او از سرمه به چشم آمدنش زیباتر است؟
سیف فرغانی درین ناخوش سرا با درد عشقوقت این مشتی گدا از وقت سلطان خوشترست
هوش مصنوعی: سیف فرغانی در این زندگی ناخوشایند، با وجود درد عشق، احساس می‌کند که لحظهای از یک گدا در کنار سلطان، از لحظات خوشی که در کنار سلطان به سر میبرد، بهتر و دلپذیرتر است.