غزل شمارهٔ ۱۳
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به توصیف زیبایی و جذابیت معشوق می‌پردازد و احساسات عمیق خود را نسبت به او ابراز می‌کند. او با اشاراتی به عشق و دلدادگی، به قدرت تأثیرگذار چشمان معشوق و زیبایی‌های ظاهری او اشاره می‌کند. شاعر همچنین از دشواری‌هایی که در این عشق متحمل شده و تنهایی و دل‌تنگی‌اش می‌گوید. در نهایت، او به اهمیت مقبولیت در نگاه معشوق و تأثیر آن بر روح و دل سخن می‌گوید و به شکوه و عظمت معشوق اشاره می‌کند که در زندگی‌اش جایگاهی خاص دارد.
نازم خدنگ غمزهٔ آن دل‌پذیر راکز وی گزیر نیست دل ناگزیر را
هوش مصنوعی: من به زیبایی و جذابیت چشمان آن محبوب عشق میورزم، چرا که دلِ بیتاب و ناتوان من چارهای جز تسلیم ندارد.
مایل کسی به شه‌پر فوج فرشته نیستچندان که من ز شست دل‌آرام تیر را
هوش مصنوعی: کسی به جمعآوری فرشتگان علاقهمند نیست، مانند اینکه من از تیرِ دلآرامم نسبت به شما تمایل دارم.
منعم ز سیر صورت زیبای او مکناز حالت گرسنه خبر نیست سیر را
هوش مصنوعی: زیبایی چهره او آنقدر جذاب است که انسان را سیراب نمیکند و نمیتواند به اوضاع گرسنگی و نیازمندی خود فکر کند.
وقتی به فکر حال پریشان فتاده‌امکز دست داده‌ام دل و چشم و ضمیر را
هوش مصنوعی: وقتی به یاد وضعیت ناراحتکنندهام میافتم، متوجه میشوم که دل و چشم و فکر خود را از دست داده‌ام.
مقبول اهل راز نگردد نماز منگر در نظر نیاوردم آن بی‌نظیر را
هوش مصنوعی: نماز من در نظر اهل دل پذیرفته نمیشود، اگر در آن یاد آن یکتای بیهمتا را نکنم.
فرخنده منظری شده منظور چشم منکز جلوه میزند ره چندین بصیر را
هوش مصنوعی: چشم من به جمالی خوشایند و زیبا افتاده است که مسیرهای زیادی از آن جلوه می‌کند و به روشنی دیده میشود.
شد گیسوان سلسله مویی کمند منکز حلقه‌اش نجات نباشد اسیر را
هوش مصنوعی: موهای جادویی من مانند کمند است که کسی که به آن گرفتار شود، هرگز نمیتواند رهایی یابد.
تا باد صبح دم زد از آن زلف و خط و خالآتش گرفت عنبر و عود و عبیر را
هوش مصنوعی: با وزش صبحگاهی، زلف و نقش و نقطههای زیبای او به قدری دلفریب است که سبب شعلۀ آتش در عطرهای خوشبو مانند عنبر، عود و عبیر میشود.
هر دل که شد به گوشهٔ چشم وی آشنایک سو نهاد گوش نصیحت پذیر را
هوش مصنوعی: هر دلی که توجهش به نگاه معشوق جلب شود، دیگر گوش به نصیحتها نمی‌دهد و راه خود را در پیش میگیرد.
بوسی نمی‌دهد به فروغی مگر لبشبوسیده درگه ملک ملک گیر را
هوش مصنوعی: کس به فروغی توجه نمیکند، مگر اینکه لبش بوسهای بر پاهای خداوندگار بزند.
زیب کلاه و تخت محمد شه دلیرکار است ملک و ملت و تاج و سریر را
هوش مصنوعی: زیبایی کلاه و تخت پادشاه محمد به خاطر شجاعت اوست و این زیبایی نشاندهندهٔ مقام او در میان ملت و کشور است.