شمارهٔ ۱۸۷۱
هوش مصنوعی: این شعر به نقد افراد نیکوکار منتشر نشده و در واقع به مسأله انسانی بودن و اخلاق اشاره دارد. شاعر میگوید که کسانی که در رفتارشان انسانی نیستند، به درد نمیخورند و مانند چوبی هستند که بویی ندارد. او بر این نکته تأکید دارد که در وجود انسانها دیوهایی وجود دارد که آنها را از خوب بودن دور میکند. همچنین، شاعر به کوری در درک مسائل مذهبی اشاره میکند و میپرسد که چرا عمر مانند آب سریع میگذرد، در حالی که ما هیچ اقدامی نمیکنیم. در ادامه، تأملاتی درباره ارزش واقعی انسانیت و شرم از مقام خداوندی بیان میشود، و اینکه انسان باید مراقب اعمال خود باشد، زیرا عواقب بدی خواهد داشت. در نهایت، به یادآوری زوال و ناپایداری زندگی پرداخته میشود و این که انسان باید به خوبی توجه کند تا در آینده دچار عذاب نشود.
نامردم است، هر که درو نیست مردمیعودی که بوش نیست، بسوزش به هیزمی
هوش مصنوعی: هر کسی که در دل محبت و انسانیت ندارد، نامرد است. همانند چوبی که بوی عود را ندارد، بهتر است که بسوزد و به هیزم تبدیل شود.
مردم نه ای، چه نفس بد اندر نهاد تستدیوی که جای کرده در اندام آدمی
هوش مصنوعی: ای مردم! تو دیگر چه کسی هستی؟ در وجود تو، نفس بدی وجود دارد که همچون دیوی در جسم آدمی جا گرفته است.
وه این چه کوری است که در چارراه شرعبا صد هزار رهبر بیننده ره گمی
هوش مصنوعی: این چه کوربختی است که در چهارراه دین، با وجود صدها راهنما، آدمی به گمراهی میافتد؟
عمر روان چو آب و تو معمار قصر خاکچو آب چشمه هست، چرا در تیممی؟
هوش مصنوعی: زندگی مانند آب است و تو سازندهی قصر خاکی. اگر آب چشمه وجود دارد، چرا به تیمم میپردازی؟
شرمی که بهر مال شوی بنده خزانچون بنده خدایی و فرزند آدمی
هوش مصنوعی: شما به خاطر مال و ثروت خجالت میکشید، اما همچنان مانند بندهای در برابر خداوند و فرزند انسانی هستید.
چون بد کنی، بدیت بگویند، از آن مرنجکان هم خودی که در حق خود در تکلمی
هوش مصنوعی: اگر کار بدی انجام دهی، مردم دربارهات بد خواهند گفت. نگران نباش، زیرا خودت هم در مورد خودت، به حقیقتی که در گفتار توست، آگاه هستی.
از برگ ریز یاد کن و دل منه به باغای بلبلی که بر سر گل در ترنمی
هوش مصنوعی: به یاد برگهای ریز شده باش و دل خود را به باغ نسپار، ای بلبلی که بر روی گل نشسته و در حال نغمهخوانی هستی.
امروز باژگونه مزن نعل اسپ خویشفردا چو زیر خاک لگدکوب هر سمی
هوش مصنوعی: امروز به کارهای نادرست و ناپسند خود ادامه نده، زیرا فردا خود را در شرایطی خواهی دید که باید عواقب آن کارها را تحمل کنی.
از تست بی نمازی خسرو، دلا که تومردار اوفتاده به چه بلکه در خمی
هوش مصنوعی: ای دل، از عشق خسرو بینمازی او، چطور میتوانی در آن حال به خود بیایی، وقتی که تو مشابه یک جسد به زمین افتادهای؟