غزل شمارهٔ ۸۰ - بخت خفته و دولت بیدار
هوش مصنوعی: این شعر بیان‌گر احساسات عمیق جدایی و ناکامی است. شاعر از خانه‌ای حرف می‌زند که در آن کسی نیست و او از این وضعیت رنج می‌برد. به نظر می‌رسد که آرزویی برای رسیدن به خوشبختی و آرامش دارد، اما بخت به او پشت کرده است. او در تلاش است که غم و غصه‌اش را کنار بگذارد، اما نمی‌تواند. نگاهی به ناکامی‌هایش دارد و به خود می‌گوید که حتی نمی‌تواند به یاری کسی که به او امید داده است، پاسخ مناسب دهد. شاعر با احساس تنهایی و ناتوانی خود در ارائه عشق و احترام به محبوب، در نهایت به دلتنگی و افسوس می‌رسد.
ماهم آمد به در خانه و در خانه نبودمخانه گوئی به سرم ریخت چو این قصه شنودم
هوش مصنوعی: ماه به در خانهام آمد، اما من در خانه نبودم. وقتی این داستان را شنیدم، گویی تمام زندگیام به هم ریخت.
آن که می خواست برویم در دولت بگشایدبا که گویم که در خانه به رویش نگشودم
هوش مصنوعی: شخصی که میخواست در زندگی و موفقیت به ما کمک کند، اکنون نمیدانم با چه کسی صحبت کنم که در خانهام به روی او در را باز نکردم.
آمد آن دولت بیدار و مرا بخت فروخفتمن که یک عمر شب از دست خیالش نغنودم
هوش مصنوعی: دولت بیداری به سراغم آمد و خوشبختیام را از دست داد. من که برای یک عمر در خواب خیالش به سر میبردم.
آنکه می خواست غبار غمم از دل بزدایدآوخ آوخ که غبار رهش از پا نزدودم
هوش مصنوعی: کسی که میخواست غم و اندوه من را از دل بزداید، افسوس که خودم نتوانستم غبار را از پاهایم پاک کنم.
یار سود از شرفم سر به ثریا و دریغاکه به پایش سر تعظیم به شکرانه نسودم
هوش مصنوعی: دوست من به خاطر مقام و موقعیتم از من بهرهمند شده است. افسوس که به خاطر قدردانی و احترام، سر به زمین نمیسایم.
ای نسیم سحر آن شمع شبستان طرب راگو به سر می‌رود از آتش هجران تو دودم
هوش مصنوعی: ای نسیم صبحگاهی، به آن شمع مدینه شادمانی بگو که از آتش فراق تو، جانم به تنگ آمده و در حال دود شدن هستم.
جان فروشی مرا بین که به هیچش نخرد کساین شد ای مایه امید ز سودای تو سودم
هوش مصنوعی: من جانم را به کسی میفروشم، اما هیچکس حاضر نیست آن را بخرد. این وضعیت باعث شده تا من به یاد تو امید داشته باشم، در حالی که از عشق تو هیچ منفعتی نمیبرم.
به غزل رام توان کرد غزالان رمیدهشهریارا غزلی هم به سزایش نسرودم
هوش مصنوعی: من توانستم با غزل خود، دلهای پریشان را آرام کنم، اما هنوز غزلی مناسب برای تو، شهریار، نسرودهام.