غزل شمارهٔ ۲۹۳
هوش مصنوعی: این شعر دربارهٔ عشق و حالاتی است که عاشق تجربه میکند. شاعر بیان میکند که کسی که در عشق بیمار است، از درد خود آگاه نیست و به وعده‌های طبیبان گوش نمی‌دهد. عاشق در مستی عشق به حیات و مرگ توجهی ندارد و از آزار و درد نیز نمی‌هراسد. اگر کسی از محبوبش بی‌نوا شود، از بی‌عدالتی یا سختی‌هایش شکایتی نمی‌کند، بلکه آن را محبت می‌پندارد. همچنین، شاعر به این موضوع اشاره میکند که اگر فردی عشق را دشوار ببیند، خود را در امکان آن آسان میکند و کسی که در پی خداست، باید در زمین به فکر بار خود باشد. در نهایت، شاعر می‌گوید تنها کسی که به عمل خود پایبند است، می‌تواند سخن درست بگوید.
هر که بیمار تو باشد درد بیمارش نباشدنشنود قول طبیبان با دوا کارش نباشد
هوش مصنوعی: هر کسی که به عشق تو دچار شده باشد، دیگر به درد بیماریاش توجهی نخواهد کرد و حرفهای پزشکان را نمیشنود، زیرا برایش مهم نیست که چطور درمان شود.
مست عشق ار زهر نوشد یا شکر فرقی نباشدبر سرش گر تیغ بارد هیچ آزارش نباشد
هوش مصنوعی: عاشق مجنون، هرچه به او برسد، چه تلخ و چه شیرین، برایش یکسان است. حتی اگر مشکلی یا خطری نیز برایش پیش بیاید، هیچ آسیبی به او نخواهد زد.
از حبیب ار جور بیند لطف می‌پندارد آن رالطف را پندارد او هرگز سزاوارش نباشد
هوش مصنوعی: اگر کسی از محبوب خود بدی ببیند، بر خلاف آنچه که انتظار دارد، آن را به عنوان لطفی می‌پندارد. اما در واقع، آن شخص هیچگاه سزاوار آن لطافت نیست.
هر که رسوا گردد از عشق بت صاحب جمالاز ملامت سر نپیچد عیب کس عارش نباشد
هوش مصنوعی: هر کسی که در عشق معشوقی زیبا رسوا شود، نباید از انتقادات و حرفهای مردم دوری کند. عیوب دیگران نمیتواند بر او عیب بگذارد.
دوش‌بگذشتم‌بکوی‌می فروشان زاهدی بامن بگفتباده صوفی می ننوشد با گنه کارش نباشد
هوش مصنوعی: دیشب از کنار دکان میفروشان گذشتم. زاهدی به من گفت که صوفی، نوشیدن باده را ترک کرده و نباید با گناهکاران همنشینی کند.
گفتمش صافی نگردد تا ننوشد باده صافیذوق مستی تا نیابد نزد او بارش نباشد
هوش مصنوعی: به او گفتم که تا بادهی خالص را ننوشی، ذوق و حال خوشی به دست نخواهی آورد و وقتی حال خوبی نداشته باشی، نمیتوانی بار و سنگینی مشکلات را تحمل کنی.
میکند بر خویشتن دشوار عاقل کارها رابر خود ار آسان بگیرد عشق دشوارش نباشد
هوش مصنوعی: عاقل برای خود کارها را سخت میگیرد، اما عشق را برایش دشوار نمیسازد.
بر فراز آسمان کی جای یابد چون مسیحاجز کسی کو در زمین فکر خرو بارش نباشد
هوش مصنوعی: کسی که در آسمانها میدرخشد و به اوج میرسد، فقط می‌تواند در دل زمین و در فکر و عمل خود به دقت و کوشش بپردازد و در این راستا تلاش کند.
فیض مگذر زان سخن کانرا نمی‌آری بجایبد بود گفتار آنکس را که کردارش نباشد
هوش مصنوعی: از آن سخن که به آن عمل نمیکنی، خود را بهرهمند نکن. گفتار کسی نیکوست که عملش نیز با آن هماهنگ باشد.