غزل شمارهٔ ۶۹۵
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به میخوانه و مستی دعوت می‌کند و از زهد خشک و ریایی فاصله می‌گیرد. او می‌خواهد با نوشیدن شراب عشق، غم‌ها و دردهای خود را فراموش کند و به شادی و وصال دوست دست یابد. شاعر به پاک کردن روح و دل از قید و بندهای اجتماعی و اخلاقی اشاره می‌کند و تأکید دارد که در راه عشق باید جان و دل را فدای معشوق کرد. به طور کلی، محتوای شعر بر اهمیت عشق و رهایی از قید و بندهای دنیوی تأکید دارد.
ای دل بیا که بر در میخانه جا کنیموان مستی که فوت شد از ما قضا کنیم
هوش مصنوعی: ای دل، بیا تا در کنار میخانه، لحظههایی را سپری کنیم و آن مستی که از دست رفته را جبران کنیم.
تا کی ز زهد خشک گرانان صومعهخود را سبک کنیم و دل از قصه وا کنیم
هوش مصنوعی: چقدر باید از زهد و عبادت خشک و سختگیرانه کسانی که در صومعهها زندگی میکنند فاصله بگیریم و دل خود را از داستانهای عشق و محبت تهی کنیم؟
چندی میان اهل صفا صاف می‌کشیمخود را بطور صاف کشان آشنا کنیم
هوش مصنوعی: مدتی است که ما در کنار دوستان و اهل صفا زندگی میکنیم و در این مدت سعی میکنیم خود را با آنها در ارتباط قرار دهیم و خودمان را به آنها بشناسانیم.
گر صاف می بما ندهند اهل میکدهما درد خود بدُردی ساغر دوا کنیم
هوش مصنوعی: اگر به ما در میخانه اجازه ندهند که شراب صاف بنوشیم، ما درد خود را با درد دیگری که همان ساغر است، درمان میکنیم.
ساقی بیار می که بدل غصه شد گرهشاید بمی ز دل گره غصه وا کنیم
هوش مصنوعی: ای ساقی، تنهایی و غصهها را فراموش کنیم و با نوشیدن می، شاید دلمان سبک شود و از بار غصهها رها شویم.
بیخود شویم یکنفس از جام وصل دوستتا دردهای خویش یکایک دوا کنیم
هوش مصنوعی: بیدلیل از روی عشق و دوست داشتن باید لحظهای خود را رها کنیم تا بتوانیم دردهای قلبیمان را یکی یکی درمان کنیم.
درهم دریم پردهٔ ناموس و ننگ رازین طاعت ریائی خود را رها کنیم
هوش مصنوعی: بیایید پردههای شرم و ننگ را کنار بزنیم و از بند این ریا و تظاهر آزاد شویم.
ناموس و ننگ را بمی ارغوان دهیمدر دست عشق توبه ز زهد ریا کنیم
هوش مصنوعی: اگر ما به عشق واقعی بپردازیم، باید به راحتی از غرور و خودخواهی خود بگذریم و حتی اگر نیاز باشد، به برخی اصول اخلاقی و ملاحظات اجتماعی پشت پا بزنیم.
فیض از شراب عشق اگر جرعهٔ گشیمدر راه دوست هم دل و هم جان فدا کنیم
هوش مصنوعی: اگر از عشق مانند شراب لذت ببریم، برای دوستی هر چه داریم، هم دل و هم جانمان را فدای او میکنیم.