غزل شمارهٔ ۷۰۵
هوش مصنوعی: این متن به نکات مهمی درباره سخن گفتن و آداب آن اشاره دارد. بیان می‌کند که هر کسی که میخواهد در جمع گفتگو کند، باید ابتدا به صحبت‌های خود فکر کند و در انتخاب زمان و مکان برای سخن گفتن دقت کند. همچنین، باید توجه داشته باشد که هر سخنی را نمی‌توان در هر جمعی بیان کرد و لازم است که به احساسات و وضعیت حاضرین توجه شود.
افرادی که می‌خواهند در زمره خردمندان قرار بگیرند، باید در مواقعی که نیاز نیست، سکوت کنند و در مواقع لازم سخن بگویند. متن همچنین به این نکته اشاره دارد که زمانی که دل‌ها پر از اندوه است، گاهی گفتن سخن می‌تواند مایه آرامش باشد و دل‌ها را زنده کند.
در نهایت، بر اهمیت خویشتنداری در سخن گفتن و بیان نکات مثبت تاکید می‌شود و بیان می‌شود که در دنیای پر از سخن، سخن نیکو کم است. بنابراین، باید از سخنان نیکو بهره برد و در خوردن گفتار پارسا باشیم.
هر که میخواهد سخن گستر بود در انجمناولش باید تامل در سخن آنگه سخن
هوش مصنوعی: هر کسی که میخواهد در مجلس صحبت کند و سخنوری ماهر باشد، ابتدا باید در کلمات و موضوعاتی که میخواهد بگوید، دقت و تأمل کند و سپس آغاز به صحبت کند.
هر سخن هر جا نتوان گفت با هر مستمعپاس وقت و جا و گوش و هوش باید داشتن
هوش مصنوعی: هر سخنی را نمی‌توان در هر مکان و به هر شنوندهای گفت؛ برای بیان هر مطلب، باید به زمان، مکان، شنونده و توجه او توجه خاصی داشته باشیم.
هر که میخواهد که باشد در شمار عاقلانلب فرو بندد مگر وقتی که باید دمزدن
هوش مصنوعی: هر کسی که میخواهد در زمره افراد عاقل قرار گیرد، باید در بیشتر مواقع سکوت کند و فقط در زمانهایی که لازم است صحبت کند.
گه سخن خالی کن دلهای اندوه پر استگاه در دلهاست اندوه پشیمانی فکن
هوش مصنوعی: گاهی اوقات بهتر است سخنی نگوید، زیرا دل‌ها پر از غم و اندوه هستند. و گاهی نیز در دل‌ها اندوهی از پشیمانی وجود دارد که باید رهایش کرد.
گاه میریزد چو باران از سحاب معرفتتا دلی کان مرده باشد زنده گردد از سخن
هوش مصنوعی: sometimes knowledge falls like rain from the cloud, bringing life back to a heart that had died, through words.
گه چو آبی در چهی یا شیر در پستان بودتا کشش نبود برون ناید ز جای خویشتن
هوش مصنوعی: گاهی انسان مانند آب در کاسه است یا همچون شیری در پستان، تا زمانی که نیرویی برای خارج شدن نداشته باشد، در جای خود باقی میماند.
گوش و هوش مستمع چون باز شد بگشای لبور به بینی بسته‌اش زنهار نگشائی دهن
هوش مصنوعی: وقتی که شنونده آماده پذیرش سخنان شد، باید زبانش را باز کند و صحبت کند. اما اگر گوش و ذهنش بسته باشد، خوب است که دهانش را هم باز نکند و سخنی نگوید.
گر دری در دل نهان داری برون آر از صدفور نداری حرف نیکی لب فروبند از سخن
هوش مصنوعی: اگر در دل خود فکر یا احساسی خوب و ارزشمند داری، آن را به دیگران نشان بده و بیان کن. اما اگر هیچ حرف نیکی برای گفتن نداری، بهتر است سکوت کنی و از صحبت کردن پرهیز کنی.
حاجتی داری بگو یا سائلی را ده جوابحکمتی داری بیان کن ور نداری دم مزن
هوش مصنوعی: اگر حاجتی داری، بگو؛ یا اگر سؤالی داری، به آن پاسخ عقلی و آگاهانه بده. و اگر هیچکدام را نداری، سکوت کن و چیزی نگفتن بهتر است.
حرف بسیار است در عالم ولی نیکش کمستهر که گوید حرف نیک ای فیض ازو بشنو سخن
هوش مصنوعی: در دنیا حرفهای زیادی وجود دارد، اما خوب و شایسته کم هستند. هرکس که سخن خوب بگوید، ای فیض، از او شنیدنی است.