غزل شمارهٔ ۹۱۵
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به بررسی غم و رنج‌های زندگی می‌پردازد و سوالاتی را مطرح می‌کند که انسان تا کی باید در اسارت غم و نگرانی زندگی کند. او به هدر دادن عمر و حسرت‌ها اشاره کرده و از افکار بیهوده و آرزوهای بی‌اساس گله می‌کند. شاعر همچنین به مشکلات دین و نادانی انسان‌ها می‌پردازد و به تضاد میان حق و باطل، و غفلت از آخرت در برابر غم‌های دنیوی اشاره دارد. در نهایت، شاعر از تکرار حرف‌های بیهوده ابراز خستگی کرده و به خود یادآوری می‌کند که نباید به این سخنان کم‌مایه ادامه دهد.
دل و جانم اسیر غم تا کیخستهٔ محنت و الم تا کی
هوش مصنوعی: دل و جانم در قید غم است، تا چه زمانی؟ خستهام از رنج و درد، تا چه زمانی؟
عمر را صرف هرزه کردن چندمایهٔ حسرت و ندم تا کی
هوش مصنوعی: زندگی را صرف خوشگذرانی و امور بیمعنی نکن؛ زیرا که این کار تنها به حسرت و ندامت میانجامد و این وضع تا کی ادامه خواهد داشت؟
دلم از فکرهای بیهودهدایم الحزن و النقم تا کی
هوش مصنوعی: دل من از افکار بیهوده و غم‌های مداوم پر است و نمیداند تا کی باید اینگونه ادامه پیدا کند.
نقش بی‌اصل آرزو و املبر دل و جان رقم زدن تا کی
هوش مصنوعی: تا کی باید بر دل و جان خود تصاویری از آرزوها و رویاهای بیپایه و اساس بزنیم؟
محنت رنج تو بتو تا چندغصه و درد دمبدم تا کی
هوش مصنوعی: چقدر باید به خاطر رنج و درد و غصهای که داری، به خودت سختی بدهی و ناله کنی؟ تا کی قرار است این وضعیت ادامه پیدا کند؟
کردها منتج پشیمانیگفتها مورث ندم تا کی
هوش مصنوعی: کردها از گفتن و بیان نادانستهها پشیمان میشوند و میگویند: «چقدر باید منتظر بمانیم تا اثرات این سخنان ما برطرف شود؟»
در ره دین و در طریق هدیاعمی و ابکم و اصم تا کی
هوش مصنوعی: در مسیر دین و راه هدایت، چگونه ممکن است انسانهایی که کور و لال و ناشنوا هستند، همچنان در تاریکی و حیرت باقی بمانند؟
جان علوی بقید تن تا چنددشمنان شاد و محترم تا کی
هوش مصنوعی: تا کی جان علوی در قید جسم بماند و دشمنان شاد و محترم باشند؟
ان حق تا بچند خار و سبکو ان باطل ولی نعم تا کی
هوش مصنوعی: حق تا چه زمانی میتواند خوار و کم ارزش باشد، و باطل تا کجا میتواند نعمت و فخر به حساب آید؟
غفلت از یاد آخرت تا چندغم دنیا و بیش و کم تا کی
هوش مصنوعی: چقدر میخواهی از آخرت غافل باشی و به غم‌های دنیا فکر کنی؟ تا کی میخواهی این وضعیت ادامه داشته باشد؟
حرف جمشید و تخت کی تا چندیاد آفرید و جام جم تا کی
هوش مصنوعی: حرف و یادگار جمشید و تخت او، چه مدت دیگر در یادها خواهد ماند و یاد جام جم تا چه زمانی تازگی دارد؟
گفتن حرف‌های بیهودهبه نواهای زیر و بم تا کی
هوش مصنوعی: تا کی میخواهید سخنان بیفایده و غیرمفید بگویید و برای آنها نواهای مختلف بسازید؟
بیش ازین شاعری مکن ای فیضاین سخنهای کم ز کم تا کی
هوش مصنوعی: ای فیض، دیگر شعر نگو، این کلمات کم‌مایه تا چه زمانی ادامه خواهد داشت؟