غزل شمارهٔ ۱۱۴۵
هوش مصنوعی: این شعر به بررسی تنش میان عقل و عشق می‌پردازد و نشان می‌دهد که چگونه عقل، در مقابل اشتیاق و کشش عشق، به نوعی تسلیم می‌شود و فرار می‌کند. شاعر به توصیف احساسات و حالات مختلف انسانی پرداخته و به تصویر کشیده که چگونه افراد در مواجهه با چالش‌ها و دشواری‌ها، به دنبال امن‌سازی خود هستند اما در عین حال نمی‌توانند از طبیعت خویش فرار کنند. او در نهایت به ناامیدی و سردرگمی انسان‌ها در دنیای پر از حیرت و تضاد اشاره می‌کند و به حسرت‌هایی می‌پردازد که ناشی از محدودیت‌های دنیوی است.
خرد به عشق کند حیله‌ساز جنگ و گریزدچو حیز تیغ حریف آورد به چنگ و گریزد
هوش مصنوعی: عقل در برابر عشق، حیلهگر می‌شود و از میدان مبارزه فرار می‌کند، مانند کسی که وقتی چنگال حریف را میبیند، به سرعت میگریزد.
به ننگ مرد ازین بیشتر گمان نتوان بردقیامتی که بزه باشدش خدنگ و گریزد
هوش مصنوعی: مردی که در برابر ننگ و عیب خود نمیایستد، نمیتواند به چیزهایی که از او سر زده است اتکا کند. اگر خطایی مرتکب شده، باید با آن روبرو شود و از آن فرار نکند.
نگارخانهٔ امکان به و‌حشتی‌ست که گردونکشند زره‌رزوشبش صورت پلنگ وگریزد
هوش مصنوعی: محیطی که در آن امکانات وجود دارد، به گونهای ترسناک است که دنیا برای حفظ خود، مانند پوششی به چهرهاش زره میپوشد و از حوادث وحشتناک فرار می‌کند.
کنار امن مجویید از آن محیط که موجشز جیب خود به در آرد سر نهنگ و گریزد
هوش مصنوعی: به دنبال یک مکان امن نباشید، چرا که در چنین فضایی، خطرات بزرگ و غیرمنتظرهای ممکن است به وجود بیاید و شما را ناگهان تحت تاثیر قرار دهد.
ازین قلمرو حیرت چه ممکن است رهاییمگر کسی قدم انشا کند ز رنگ و گریزد
هوش مصنوعی: از این دنیای شگفتی چگونه ممکن است آزاد شویم، مگر اینکه کسی با افکاری نو و خلاقانه به میان بیاید و از آنچه جامه را رنگین می‌کند، فرار کند.
ز انس طرف نبستم به قید عالم صورتچو مؤمنی که دلش گیرد از فرنگ وگریزد
هوش مصنوعی: من از محبت و نزدیکی بیخبر نیستم، درست مثل مؤمنی که از دنیا و ظواهر آن دلتنگ می‌شود و از آنها فاصله میگیرد.
دل رمیدهٔ عاشق بهانه‌جوست به رنگیکه شیشه‌گر شکنی بشنود ترنگ و گریزد
هوش مصنوعی: دل عاشق که دائماً در جستجوی بهانه است، به رنگی که شیشهساز میبیند فرار می‌کند و از صدای شکستن میترسد.
سپندوار فتاده‌ست عمر نعل در آتشبهوش باش مبادا زند شلنگ و گریزد
هوش مصنوعی: عمر به سرعت در حال گذر است و مانند نعل که در آتش قرار میگیرد، باید مراقب باشی که فرصتها را از دست ندهی و بیاحتیاطی نکنی تا باعث فرار آنها نشود.
کدام سیل نهاده‌ست روم به خانهٔ چشممکه اشک آبله بندد به پای لنگ و گریزد
هوش مصنوعی: کدام سیل باعث شده که شهر روم در چشمانم جاری شود و اشکها مانند آبله به پای لنگ من بند بیندازند و گریزان شوند؟
رمیدنی‌ست ز شور زمانه رو به قفایمچو کودکی که سگی را زند به سنگ و گریزد
هوش مصنوعی: من از هیاهوی دنیا فرار میکنم، مثل کودکی که وقتی سگی به او نزدیک می‌شود با سنگ به آن میزند و فرار می‌کند.
مخوان به موج گهر قصهٔ تعلق بیدلمباد چون نفس از دل شود به تنگ و گریزد
هوش مصنوعی: به دنبال داستانهای وابستگی نباش، چرا که چون نفس از دل تنگ شود، به پرهیز و فرار می‌پردازد.