غزل شمارهٔ ۱۱۶۷
هوش مصنوعی: این متن شعری است که به محدودیت‌های انسانی و ناتوانی در رسیدن به آرمان‌ها و حقیقت‌ها اشاره می‌کند. شاعر می‌گوید که بسیاری از چیزها خارج از دسترس انسان است و به حقایق عمیق‌تری نمی‌توان دست یافت. او از اختلاف بین ظاهر و باطن صحبت می‌کند و نشان می‌دهد که چطور بسیاری از افراد و تجربه‌ها به عمق وجود خود نمی‌رسند. به طور کلی، شعر به عدم توانایی انسان در درک و درک کامل از زندگی و جهان اشاره می‌کند و بیان‌کننده ناامیدی و بدبینی نسبت به تحقق وعده‌ها و آرزوهاست.
هرگز به دستگاه نظر پا نمی‌رسدکور عصاپرست به بینا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: هرگز فرد ناتوان و ناآگاه نمیتواند به جایگاه و مقام کسی که بینا و داناست، برسد.
هر طفل غنچه هم سبق درس صبح نیستهر صاحب‌نفس به مسیحا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: هر کودک و غنچهای در آغاز رشد خود نیست که بلافاصله به بلوغ برسد و هر کسی نیز به مرتبهای از کمال و آگاهی نمی‌رسد.
گل خاک گشت و شوخی رنگ حنا نیافتافسوس جبهه‌ای که به آن پا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: گل به خاک تبدیل شد و رنگ حنا را پیدا نکرد، افسوس به جبهه‌ای که دسترسی به آن ندارد.
این است اگر حقیقت نیرنگ وعده‌اتماییم و فرصتی که به فردا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: اگر این واقعیت نیرنگی است، ما همان وعدهات هستیم و فرصتی که هرگز به فردا نخواهیم رسید.
از نقش اعتبار جهان سخت ساده‌ایمتمثال کس به آینهٔ ما نمی‌رسد
هوش مصنوعی: ما در دنیای اعتبار و شهرت، بسیار سادهدل هستیم و هیچ تصویر و نمادی نمیتواند به آینه وجود ما برسد.
در جستجوی ما نکشی زحمت سراغجایی رسیده‌ایم که عنقا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: براي پیدا کردن ما زحمت نکش؛ به جایی رسیده‌ایم که حتی موجود افسانهای عنقا هم نمیتواند به آنجا برسد.
ما را چو سیل خاک به سر کردن است و بستا آن زمان که دست به دریا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: ما فقط میتوانیم با مشکلات و سختیها مواجه شویم و به پیش برویم تا زمانی که به هدف و آرزوهایمان دست پیدا کنیم.
آسوده‌اند صافدلان از زبان خلقازموج می شکست به مینا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: پاکدلها از سخنان مردم آرام و بیدغدغهاند؛ اما آنچه که میگویند و مینویسند نادیده میگیرند و به اهداف بلند خود نمی‌رسند.
یک دست می‌دهد سحر و شام روزگارهیچ آفتی به این گل رعنا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: در طول روز و شب، شرایط زندگی به گونهای است که هیچ آسیبی به این گل زیبا نمی‌رسد.
در گلشنی که اوست چه شبنم، کدام رنگیعنی دعای بوی‌گل آنجا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: در باغی که او وجود دارد، چه بارانی و چه رنگی، یعنی حتی بوی خوش گل آنجا هم نمیتواند به آنجا برسد.
رمز دهان یار ز ما بیخودان مپرسطبع سقیم ما به معما نمی‌رسد
هوش مصنوعی: برای درک رازهایی که یارمان در کلامش دارد، از ما سوال نکنید. چون ذهن بیمار ما به حل معماها قادر نیست.
زاهد دماغ توبه به کوثر رسانده‌ایمعذور کاین خیال به صهبا نمی‌رسد
هوش مصنوعی: ای زاهد، تو با توبهات خود را به جایی رساندی که جای شکرگزاری است، اما باید بدان که این خیال و تصور تو به لذتهای واقعی نرسیده و تنها در ذهن توست.
آخر به رنگ نقش قدم خاک گشتن استآیینه پیش پا وکسی وانمی‌رسد
هوش مصنوعی: در نهایت، انسان به خاک و اثرات خود در زمین تبدیل میشود و در این مسیر، هیچکس نمیتواند به او کمک کند یا او را از این سرنوشت رهایی بخشد.
بیدل به عرض جوهر اسرار خوب و زشتآیینه‌ای به صفحهٔ سیما نمی‌رسد
هوش مصنوعی: بیدل می‌گوید که جوهر و ویژگیهای خوب و بد درون انسانها مانند تصویری است که در آینه نمیتواند به درستی منعکس شود. به عبارت دیگر، عمق و اسرار روح انسانها فراتر از آن چیزی است که در ظاهر و شکل ظاهری قابل مشاهده است.