غزل شمارهٔ ۲۱۹۶
هوش مصنوعی: شاعر در این شعر به حالت درونی خود اشاره می‌کند و از احساس سوز و گداز در دل و وجودش سخن می‌گوید. او در انتظار چیزی یا کسی است و در این حال، به نوعی به سوزاندن خود در آتش امید و آرزوها پرداخته است. با وجود اینکه نمی‌خواهد به دیگران آزار برساند، خود را در این آتش می‌سوزاند. شاعر به تضاد عواطف و احساساتی که در دل دارد اشاره می‌کند و می‌گوید که حتی در پس چهره‌ای آرام، آتشی درونش شعله‌ور است. او همچنین به بیهودگی تلاش‌ها و کوشش‌هایش در زندگی اشاره می‌کند و از سختی‌هایی که به دوش دارد می‌نالد. در نهایت، او از دیگران می‌خواهد که به او ننازند چون او در حال سوزش در اثر شرم و ناراحتی خویش است.
شرار سنگم و در فکر کار خویش می‌سوزمبه چشم بسته شمع انتظار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: من مانند سنگی سوزان هستم که در فکر و کار خود غرق شدهام. با وجود اینکه چشمانم بسته است، همچنان در انتظار می‌سوزم.
نمی‌خواهم نفس ساز دل بی‌مدعا باشدهوا تا صاف‌تر گردد غبار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: نمی‌خواهم برای خودم تلاش کنم و توقعی از دیگران داشته باشم، بلکه میخواهم با سوزاندن دردهایم، احساساتم را خالصتر کنم تا زندگیام از ابهام و غبار دور شود.
فسردن‌گاه امکان را محال است آتش دیگرچو برق از جرات بی‌اختیار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: در لحظات شگفتانگیز و نادر، امکان به وقوع نمیپیوندد و مانند آتش که به ناگاه شعله‌ور می‌شود، من نیز بی‌اختیار و با جرات دچار سوختن میشوم.
اگر آسوده‌ام خواهی به محفل چهره‌ای بگشاسپندی جای خویش اول قرار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: اگر در آرامش به سر میبرم، وقتی که در جمع حاضر میشوید، چهره‌ای را نشان بدهید. من ابتدا خودم را میسوزانم تا شما راحت باشید.
نمی‌دانم چه آتش بر جگر دارد شرار منکه هر جا می‌شود چشمم دچار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: نمی‌دانم چه شعله‌ای در دل من است که هر جا میروم، چشمم به خودم میافتد و می‌سوزم.
خرام فرصت‌کارم، وداع الفت یارمبه هر دل داغ‌واری یادگار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: من به آرامی در حال حرکت هستم و از دوست عزیزم وداع میکنم. به هر دل داغدار و آسیبدیدهای که نگاه میکنم، یاد و یادگار خودم را به یاد میآورم و در آتش این یادها می‌سوزم.
درین گلزار عبرت باد در دست است کوششهاعبث همچون نفس رنگ بهار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: در این باغ عبرت، زمان در دست ماست و تلاشهای ما بیفایده است، مانند رنگهای بهار که خود را می‌سوزاند.
نه نور خلوتم نی ساز محفل، شعلهٔ شمعمبه هر جا می‌فروزم بر مزار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: در خلوت خودم نه نوری دارم و نه موسیقیی برای سرور. مانند شعلهٔ شمعی هستم که در هر جا میدرخشم و در مکان خودم می‌سوزم.
دم نایی به ذوق ناله آسودن نمی‌داندنفسها در قفای نی سوار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: نالهی نی حالتی از آرامش و خواب ندارد، نفسها در پی نی سوار بر دوش خودم میسوزند.
هوای عالم غفلت تحیر شعله‌ای داردکه در آغوش خود دور از کنار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: زندگی در دنیا پر از غفلت، شبیه به شعله‌ای است که در خود سوزانده می‌شود. در حالی که در آغوش آن شعله هستم، از خودم دور میشوم و در این تضاد گیج و حیران هستم.
نفس وقف تمناها نگه صرف تماشاهادماغی دارم و درگیر و دار خویش می‌سوزم
هوش مصنوعی: من در انتظار آرزوهای خودم هستم و وقت خود را صرف تماشای آنها میکنم. ذهنی دارم که درگیر افکار خودم است و در این کشمکش، خودم را میسوزانم.
نواهای دل افسرده بر گوشم مزن بیدلکه من از شرم سنگ بی‌شرار خویش می سوزم
هوش مصنوعی: به من نگو که آهنگهای دلشکسته و غمگین را بشنوم، چرا که من به خاطر خجالتی که از خودم دارم، همچون سنگی بدون حرارت و احساس، در درون خود می‌سوزم.