غزل شمارهٔ ۴۹
هوش مصنوعی: این شعر درباره عشق و جدایی است. شاعر از معشوق خود می‌خواهد که هر اقدامی می‌تواند انجام دهد، چرا که او به شدت به او وابسته است. عاشق تأکید می‌کند که سرنوشت و خوشبختی‌اش به عشق معشوق بستگی دارد و حتی اگر معشوق نگاهش را از او بگیرد، نمی‌تواند بدون او زندگی کند. او از خدا طلب می‌کند که اگر معشوق نیاید، بمیرد. در نهایت، شاعر به زیبایی و جذابیت معشوق خود اشاره می‌کند و حس شادی و امیدی که در کنار او دارد را توصیف می‌کند.
بکُش ار کُشی به تیغم، بزن ار زنی به تیرمبکن آن چه می‌توانی که من از تو ناگزیرم
هوش مصنوعی: اگر میخواهی مرا با شمشیرت بکش، بکش. اگر میخواهی با تیرت به من آسیب بزنی، بزن. هر کاری که می‌توانی بکن، چون من چارهای جز پذیرش تو ندارم.
همه شرط عاشق آن‌ست که کام دوست جویدبکُن ار کُنی قبولم، ببر ار بری اسیرم
هوش مصنوعی: شرط اصلی یک عاشق این است که به دنبال رضایت و خوشبختی محبوبش باشد. اگر تو میل و خواستهام را بپذیری، مرا ببر یا اگر میخواهی مرا به اسیری بگیر.
سر من فرو نیاید به کمند پهلوانانتو کُنی به تار مویی، همه‌روزه دست‌گیرم
هوش مصنوعی: شکست و تسلیم شدن من در برابر قدرت تو اتفاق نمیافتد، اما با وجود این، تو با کوچکترین حرکتی می‌توانی مرا به دام بیندازی.
نظر ار ز دوست پوشم که برون رود ز چشممبه چه اقتدار گویم که «برون شو از ضمیرم»؟
هوش مصنوعی: اگر نگاه از دوست بپوشم و او از دیدهام دور شود، چگونه میتوانم با قدرت بگویم که از درون من هم خارج شود؟
ز جهان کناره کردم که تو در کنارم آییمگر ای جوان! رهانی ز غم جهان پیرم
هوش مصنوعی: از دنیا دور شدم تا تو پیش من بیایی، اما ای جوان، آیا می‌توانی مرا از غمهای این جهان که مرا پیر کرده است، رهایی بخشی؟
تو به راه باد گویا، سر زلف خود گشودیکه ز مغز جای عطسه همه می‌جهد عبیرم
هوش مصنوعی: به نظر میرسد که تو با حرکات موهایت، بویی دلنشین را به فضا پراکنده کردهای، به طوری که فراتر از عطسهام، همهجا را پر کرده است.
طلب از خدای کردم که بمیرم ار نیاییتو نیامدی و ترسم که درین طلب بمیرم
هوش مصنوعی: از خدای خواستم که بمیرم اگر تو نمیآیی؛ اما تو نیامدی و من نگرانم که در این انتظار جانم را از دست بدهم.
مگرم نظر بدوزی به خدنگ جور ور نههمه تا حیات دارم نظر از تو برنگیرم
هوش مصنوعی: شاید اگر تو با نگاهی زیبا به من توجه کنی، من نیز تا زمانی که زندهام، هرگز از نگاه به تو غافل نخواهم شد.
به هوای مِهر محمود چو ذره در نشاطمکه چو آفتاب روزی، به فلک برَد امیرم
هوش مصنوعی: به خاطر محبت محمود، مانند ذرهای در شوق و شادابی هستم؛ چنانکه روزی آفتاب در آسمان، مرا به اوج میبرد و به من اقتدار میدهد.