غزل شمارهٔ ۲۰۰
هوش مصنوعی: این شعر به توصیف حالاتی از درد و رنج انسان‌ها می‌پردازد. شاعر از زهر ستم و بی‌رحمی زندگی سخن می‌گوید و اشاره دارد که محبت و ترحم نیز ممکن است به جای تسکین، درد بیشتری به همراه داشته باشد. او می‌گوید که مردم از درد و مصیبت رنج می‌برند و با حسرت به سرنوشت خود نگاه می‌کنند. غم و اندوه عمیق در دل انسان‌ها وجود دارد و اشاره می‌کند که این درد، گویی به صورت خاک بر سرشان می‌ریزد. در نهایت، شاعر به نوعی ضعف در خود اشاره می‌کند که باعث می‌شود عشق و غمزه محبوبش به او آسیب برساند و در روز قیامت هم این درد و ظلمه نمایان خواهد شد.
تا کی از لب-گهرِ آن مست تکلم ریزداین نمک چند به ریش دل مردم ریزد
هوش مصنوعی: به چه مدت این سخنان شیرین و دلربا از آن دوست مست بر زبان جاری خواهد بود و این نمکین سخنان دلهای مردم را میسوزاند؟
طرفه حالی است که دارد اثر زهر ستمجرعهٔ لطف که در جام ترحم ریزد
هوش مصنوعی: عجب وضعی است که اثر زهر ستم، در حالی که در میان درد و رنج است، با یک جرعه لطفی که با مهربانی به او میرسد، قابل تحمل می‌شود.
مُردم از دُرد-سر و صاف نشد، کو ساقیکز من این جرعه بگیرد به سر خم ریزد
هوش مصنوعی: من از درد و رنج جان کردهام و هیچ چیز به بهتر شدن اوضاع من کمک نکرده است. کجاست آن خوشگوار که از من این جرعه را بگیرد و به جام بریزد؟
همه ماتم زدگانیم و برین هست گواهمشت خاکی که صبا بر سر مردم ریزد
هوش مصنوعی: همه ما در غم و اندوه به سر میبریم و گواه آن، خاکی است که نسیم بر سر مردم می‌ریزد.
وای بر من که غیوری ز کف من دل بربودکه گرش دست دهد خون به تبسم ریزد
هوش مصنوعی: آه بر من که کسی با غیرت، دل مرا از دستم گرفت. اگر او بر من دست یازد، خونم از خوشحالی به حالت لبخند فرو می‌ریزد.
عرفی این غمزه بلاییست که در روز جزانشتری بر در ارباب تظلم ریزد
هوش مصنوعی: این نگاه و ناز عرفی مانند عذابی است که در روز حساب بر درگاه کسانی که طلب انصاف دارند، خواهد ریخت.